thumb|240px|Grób Józefa Siemiradzkiego na cmentarzu Powązkowskim Józef Siemiradzki (ur. 28 marca 1858 w Charkowie, zm. 12 grudnia 1933 w Warszawie) – polski geolog i podróżnik, profesor paleontologii Uniwersytetu Lwowskiego (1901–1933).

Życiorys Ukończył III Gimnazjum w Warszawie. Studia przyrodnicze odbył na Uniwersytecie Dorpackim. Był członkiem Konwentu PoloniaAntoni Minkiewicz, „Konwent Polonia”, 1828–1978, [w:] Zeszyty Historyczne, zeszyt 46, Paryż 1978, s. 222.. Głównym przedmiotem badań Siemiradzkiego były skamieniałości i stratygrafia jury. Już w 1882 wydano drukiem jego pracę na temat głazów narzutowych na ziemiach polskich. Wkrótce potem wyruszył do Ameryki Łacińskiej, którą odwiedził 3-krotnie: 1882–1883, 1892 i 1895. Był członkiem Ligi NarodowejStanisław Kozicki, Historia Ligi Narodowej (okres 1887–1907), Londyn 1964, s. 583..

Był również encyklopedystą oraz edytorem Encyklopedii zbiór wiadomości z wszystkich gałęzi wiedzy – polskiej encyklopedii wydanej w latach 1898–1907 przez społeczną organizację edukacyjną Macierz Polska, która działała w Galicji w okresie zaboru austriackiego. Wymieniony jest jako współautor tego dzieła.

Prowadził szeroko zakrojone badania Andów. Poza pasją geologa kierowała nim chęć poznania losu polskich emigrantów, szczególnie chłopskiej emigracji masowej z II połowy XIX wieku. Plonem wypraw amerykańskich były reportaże z podróży, w tym pierwsza książka Z Warszawy do Równika, zawierająca ryciny wykonane na podstawie rysunków autora z podróży. Profesor Uniwersytetu im. Jana Kazimierza we Lwowie, rektor tej uczelni w roku akademickim 1926/1927, prorektor 1927/1928. W połowie 1911 był jednym z inicjatorów zawiązania w Paryżu towarzystwa akcyjnego „Banque Franco-Galizienne, societe anonyme” (ponadto także m.in. Michał Jorkasch-Koch).

Był honorowym członkiem Państwowego Instytutu Geologicznego, członkiem PAU.

Został pochowany w grobie rodziny Siemiradzkich na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 67-6-1,2).

Wybrane prace Reportaże z podróży: Z Warszawy do Równika. Wrażenia z podróży po Ameryce Południowej odbytej w latach 1882–83 (1885, wznowienie 2014) Za morze! Szkice z wycieczki do Brazylii (1894) Podręczniki: Geologia ziem polskich (tom 1 – 1903, tom 2 – 1909) Płody kopalne Polski (1922) O czym mówią kamienie? 1929

Odznaczenia i wyróżnienia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (27 listopada 1929)M.P. z 1929 r. nr 274, poz. 630 „za zasługi na polu naukowem”. Krzyż WalecznychNekrolog - Obrońca Lwowa - "Kurier Warszawski", nr 344, 13.12.1933 r.

Upamiętnienie Nazwiskiem Siemiradzkiego nazwano jurajski rodzaj amonita Siemiradzkia.

Przypisy

Bibliografia

M. Graniczny, J. Kacprzak, L. Marks, H. Urban, 2008: Józef Siemiradzki (1858–1933) – geolog niezwykły. Przegląd Geologiczny, 5 . Posłowie do drugiego wydania: Z Warszawy do Równika. Wrażenia z podróży po Ameryce Południowej odbytej w latach 1882–83, Warszawa 2014.

Linki zewnętrzne

Prace Józefa Siemiradzkiego w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Dorpackiego Kategoria:Absolwenci III Rządowego Gimnazjum Filologicznego w Warszawie Kategoria:Członkowie Ligi Narodowej Kategoria:Członkowie Polskiej Akademii Umiejętności Kategoria:Członkowie Towarzystwa Naukowego we Lwowie Kategoria:Filistrzy Konwentu Polonia Kategoria:Ludzie urodzeni w Charkowie Kategoria:Ludzie związani z bankowością we Francji Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Osoby upamiętnione nazwami taksonów biologicznych Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy badacze jury Kategoria:Polscy encyklopedyści Kategoria:Polscy korporanci Kategoria:Polscy podróżnicy i odkrywcy Kategoria:Prorektorzy Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Rektorzy Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Urodzeni w 1858 Kategoria:Zmarli w 1933