thumb|Charakterystyczne żółto-czerwone ubarwienie kapelusza thumb|Blaszki i trzon rycerzyka czerwonozłotego thumb Rycerzyk czerwonozłoty (Tricholomopsis rutilans (Schaeff.) Singer) – gatunek grzybów należący do rzędu pieczarkowców (Agaricales).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Tricholomopsis, Incertae sedis, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1774 r. Jacob Christian Schäffer, nadając mu nazwę Agaricus rutilans. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1939 r. Rolf Singer, przenosząc go do rodzaju Tricholomopsis. Nazwę polską podali Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1968 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten opisywany był też jako złotawka, boczniak czerwonozłoty, bedłka czerwonozłota, brzegowłosek czerwonozłoty. Ma ok. 30 synonimów. Niektóre z nich:
Morfologia Kapelusz Średnica 3–15 cm, u młodych okazów jest półokrągły, łukowaty z podwiniętym brzegiem, u starszych rozpostarty, czasami z tępym garbem. Skórka delikatnie filcowata, żółte tło pokryte jest liliowo-czerwonymi łuseczkami. Gatunek ten ma bardzo zmienne ubarwienie kapelusza; u młodych okazów kapelusz może być całkowicie purpurowofioletowy, zaś u starszych jednolicie żółty. Rekordowy okaz znaleziono we Włoszech na pniu dęba korkowego – jego kapelusz miał średnicę 56 cm.
Blaszki Dość gęste, przy trzonie ząbkowato wykrojone lub szeroko przyrośnięte oraz nieco płatkowate. Mają zawsze żółtawy kolor, ale u młodszych okazów są jaśniejsze, z wiekiem ciemnieją.
Trzon Wysokość 5–12 cm, grubość 1–3 cm. Jest cylindryczny, koloru kapelusza, czasem tylko żółty, przy samym kapeluszu odcinający się białawo lub żółtawo, wkrótce staje się pusty.
Miąższ Żółty. Zapach i smak trochę mdłe.
Wysyp zarodników Biały, nieamyloidalny. Zarodniki gładkie, eliptyczne, o rozmiarach 6,5–8 × 4,5–5,5 μm, bez pory rostkowej.
Występowanie i siedlisko Występuje w Ameryce Północnej i Środkowej, Europie, Azji i Australii. W Polsce jest pospolity.
Owocniki wytwarza od lipca do listopada, pojedynczo lub w kępach na pniach drzew. Czasami występuje gromadnie. Rośnie przy podstawie pni lub na martwym drewnie. Niekiedy pozornie rośnie na ziemi, w rzeczywistości jednak grzybnia wyrastająca z podstawy jego trzonu wyrasta na korzeniach drzew. Rośnie na różnych gatunkach drzew, zarówno liściastych, jak iglastych, zaobserwowano jednak, że w Europie Środkowej rośnie głównie na drzewach iglastych, w Europie Południowej natomiast na drzewach liściastych.
Znaczenie Naziemny grzyb saprotroficzny. Nie jest trujący, jest jednak mało smaczny i z tego powodu uważany jest za niejadalny. Przez niektórych autorów jest uważany za grzyb jadalny, jako domieszka w małych ilościach do potraw mieszanych, może bowiem wywoływać dolegliwości żołądkowe, ma również niezbyt przyjemny smak i zapach.
Przypisy
Kategoria:Pieczarkowce Kategoria:Mykobiota Polski