Uściług (ukr. Устилуг) – miasto na Ukrainie, w rejonie włodzimierskim obwodu wołyńskiego. 2,1 tys. mieszkańców. Leży na granicy z Polską, nad Bugiem, naprzeciwko polskiej wsi Zosin, na Wołyniu. W mieście funkcjonuje drogowe przejście graniczne Uściług – Zosin oraz stacja kolejowa Uściług, położona na linii Włodzimierz Wołyński – Łudzin – LHS.
Miejsce dwóch zwycięskich bitew w historii Polski: w 1431 i 1812.
Historia mały|lewo|185px|Kościół kapucynów na pocz. XX w. Osada powstała w średniowieczu. Nazwa miasta pochodzi od wyrażenia „ujście Ługi” – rzeki, nad którą leży.
W 1240 gród zniszczyli Mongołowie.
W 1431 stoczono pod Uściługiem pierwszą bitwę wojny łuckiej. Polacy pod wodzą króla Władysława II Jagiełły pokonali tu liczebniejsze siły Świdrygiełły.
W Uściługu znajdował się zamek, który w XVI w. należał do Krupskich i Łysakowskich, a w XVIII w. do Lubomirskich. W 1653 Uściług otrzymał prawo magdeburskie. W 1747 został założony w Uściługu klasztor kapucynów.
Po III rozbiorze Polski od 1795 w zaborze rosyjskim. W 1812 w pobliżu miasta Polacy stoczyli z zaborcą zwycięską bitwę o Uściług. W Uściługu zmarł polski poeta Józef Massalski. W 1861 w pobliskim Horodle odbyła się Manifestacja Jedności Rzeczypospolitej Obojga Narodów, a kompania niewpuszczona przez zaborcę rosyjskiego do Kongresówki uczestniczyła w nabożeństwie w Uściługu. Przed I wojną światową w Uściługu mieszkał i tworzył Igor Strawinski.
W Uściługu w 1920 stacjonowała 21 eskadra niszczycielska lotnictwa wojskowego II RP. W 1921 miasto liczyło 3728 mieszkańców. Leżało w województwie wołyńskim II Rzeczypospolitej.
Od 1939 okupowane przez Sowietów, od 1941 przez Niemców, a od 1944 ponownie przez Sowietów.
Podczas okupacji hitlerowskiej, w marcu 1942 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 2000 osób. We wrześniu 1942 roku Niemcy zlikwidowali getto, a Żydów wywieźli do getta we Włodzimierzu Wołyńskim. Za ukrywanie Żydów w Uściługu Instytut Jad Waszem uhonorował w 1988 roku tytułem Sprawiedliwej wśród Narodów Świata Ukrainkę Katerynę LipinskąІгор Щупак, Зоряна Бондар, Єгор Врадій, Антон Дробович, Раїса Євтушенко, Ірина Піскарьова, ПАМ’ЯТІ УКРАЇНЦІВ, ЯКІ РЯТУВАЛИ ЄВРЕЇВ ПІД ЧАС ДРУГОЇ СВІТОВОЇ ВІЙНИ, Київ – Дніпро 2021, s. 55.
Utracone przez Polskę w 1945. W 1989 liczyło 2404 mieszkańcówВсесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
Zabytki mały|200px|Cerkiew zamek cmentarz żydowski cerkiew prawosławna pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła
Ludzie urodzeni w Uściługu Jan Boguszewski (1881–1918) – polski lekarz, podporucznik Legionów Polskich; Maryna Okęcka-Bromkowa (1922–2003) – polska dziennikarka, literatka i folklorystka; Janina Kalinowska (1935–2021) – polska działaczka kresowa, współzałożycielka i przewodnicząca Stowarzyszenia Upamiętniania Polaków Pomordowanych na Wołyniu.
Przypisy
Bibliografia Filip Sulimierski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XII, Warszawa, 1880–1902, s. 837. Mapa WIG Włodzimierz Pas 45 Słup 38
Linki zewnętrzne
Zamek w Uściługu
Kategoria:Miasta w obwodzie wołyńskim