Bitwa pod Peluzjum – starcie zbrojne, które miało miejsce w maju 525 p.n.e. na Synaju.
W bitwie król perski Kambyzes II pokonał siły faraona egipskiego Psametycha III i zdobył Egipt. Po walce opór Persom przez dłuższy czas stawiało jedynie miasto Memfis.
Według Herodota faraon egipski stacjonował ze swoim wojskiem na peluzjańskim wybrzeżu Nilu i tam oczekiwał wśród wydm na siły Persów. Peluzjum było ważnym strategicznie miastem granicznym, kontrolującym handel pomiędzy Egiptem a Azją. W samym tylko mieście stacjonowało 5000 żołnierzy. Armia egipska składała się z około 30 tys. ludzi, w tym greckich i karyjskich najemników. Liczebność sił perskich była zbliżona.
Głównym powodem klęski Egipcjan była zdrada dowódcy wojsk Fanesa z Halikarnasu. Fanes dowodził greckimi najemnikami, a przed bitwą przeszedł na stronę Persów, przekazując Kambyzesowi cenne informacje wojskoweA.T. Olmstead, Dzieje imperium perskiego, przekł. K. Wolicki, Warszawa 1974, s. 101.. Ponadto, według Poliajnosa, Persowie wypuścili przed swoimi wojskami święte dla Egipcjan zwierzęta (głównie koty), w celu zniechęcenia Egipcjan do ataku. Można uznać to za przykład wczesnej wojny psychologicznej, choć to działanie nieco odbiega od współczesnej definicji owego terminu. Twierdzenie Poliajnosa należy jednak traktować z dystansem, gdyż według niektórych współczesnych badaczy nie przejmował się on w swych pracach prawdą i dokładnością historyczną. Co istotne, Poliajnos spisał Podstępy wojenne w II w. n.e., a o opisanym przez niego wydarzeniu nie wspomina żyjący w V w. p.n.e. Herodot. Straty obu wojsk nie są znane.
Po upadku Memfis Psametych dostał się do perskiej niewoli, gdzie początkowo był dobrze traktowany, wkrótce jednak oskarżono go o spisek i zabito.
Przypisy
Bibliografia Źródła starożytne Herodot: Dzieje (przekład S. Hammera), Warszawa, Czytelnik 2011, .
Literatura przedmiotu Dupuy, R. Ernest, and Trevor N. Dupuy. The Encyclopedia of Military History from 3500 B.C. to the present. New York1977. Fuller J.F.C., A Military History of the Western World, Volume One. N.P.: Minerva Press, 1954. Harbottle T., Dictionary of Battles. New York 1971. Olmstead A.T., Dzieje imperium perskiego, przekł. K. Wolicki, Warszawa 1974. Rogers K.M., The Cat and the Human Imagination: Feline Images from Bast to Garfield, Ann Arbor 2001.
Kategoria:Bitwy starożytnego Egiptu Kategoria:Bitwy Achemenidów Kategoria:Bitwy w VI wieku p.n.e.