Oktawa – w akustyce jest to relacja dwóch dźwięków o stosunku częstotliwości akustycznych 2:1.
Pojęcia oktawa używa także do określenia pasma częstotliwości, którego górna i dolna granica pozostają w stosunku 2:1; oktawę stanowią trzy kolejne tercje. W tym przypadku definiuje się trzy częstotliwości charakterystyczne dla pasma oktawy:
– częstotliwość dolna, – częstotliwość środkowa, – częstotliwość górna,
które pozostają w następujących zależnościach:
Zakres dźwięków słyszalnych został podzielony na jedenaście oktaw o częstotliwościach środkowych odpowiednio: {| class="wikitable" style="text-align: right" ! Nroktawy || || || |- | 1 || 11,3 Hz || 16 Hz || 22,6 Hz |- | 2 || 22,3 Hz || 31,5 HzW zakresie najniższych częstotliwości występują pewne zaokrąglenia, toteż ustalone częstotliwości środkowe oktaw 31,5 Hz (i 63 Hz) nie są dokładną wielokrotnością (i podwielokrotnością) częstotliwości 16 Hz (i 125 Hz). || 44,5 Hz |- | 3 || 44,5 Hz || 63 Hz || 89,1 Hz |- | 4 || 88,4 Hz || 125 Hz || 177 Hz |- | 5 || 177 Hz || 250 Hz || 354 Hz |- | 6 || 354 Hz || 500 Hz || 707 Hz |- | 7 || 707 Hz || 1000 Hz || 1414 Hz |- | 8 || 1414 Hz || 2000 Hz || 2828 Hz |- | 9 || 2828 Hz || 4000 Hz || 5657 Hz |- | 10 || 5657 Hz || 8000 Hz || 11314 Hz |- | 11 || 11314 Hz || 16000 Hz || 22627 Hz
Korzystając z powyższych wzorów można obliczyć, że najniższa oktawa o częstotliwości środkowej 16 Hz rozciąga się od 11,3 Hz, a najwyższa o częstotliwości środkowej 16 kHz – do częstotliwości 22,6 kHz.
Względna szerokość pasma oktawowego wynosi 70,7% częstotliwości środkowej każdej oktawy.
Na potrzeby analizy infradźwięków i ultradźwięków używa się także podziału na oktawy poniżej i powyżej pasma słyszalnego, budowane w oparciu o ten sam schemat.
Zobacz też oktawa (interwał) tercja (akustyka) dekada szum biały, szum różowy, szum czerwony
Przypisy
Kategoria:Akustyka