Napadowa nocna hemoglobinuria (zespół Marchiafavy-Micheliego, ang. paroxysmal nocturnal hemoglobinuria, PNH) – rzadkie schorzenie erytrocytów polegające na braku czynników broniących przed ich rozpadem.
Zostało po raz pierwszy opisane przez niemieckiego lekarza Paula Strübinga w 1881 roku, a następnie w 1911 roku przez Ettore Marchiafavę i Alessia Nazariego. Termin haemoglobinuria paroxysmalis nocturia wprowadził Enneking w 1928.
Etiopatogeneza Choroba polega na defekcie błony erytrocytu, który uniemożliwia ochronę krwinki przed cytolizą przy udziale dopełniacza.
Istnieją trzy podtypy nocnej napadowej hemoglobinurii: PNH I – prawidłowy poziom cholinesterazy PNH II – obniżony poziom cholinesterazy PNH III – niedobór cholinesterazy a także błonowego inhibitora reaktywnej lizy – MIRL (CD 59) oraz czynnika DAF (CD55) – jego niedobór ułatwia wiązanie frakcji C3 dopełniacza.
W patogenezie schorzenia bierze się też pod uwagę niedobór białka wiążącego C8. Rozpad krwinek zachodzi głównie przy obniżeniu pH krwi. Tym tłumaczy się nasilenie schorzenia w nocy w trakcie snu.
Chorzy wykazują zwiększoną skłonność do zmian zakrzepowo-zatorowych, a także leukopenię i trombocytopenię (prawdopodobnie taki sam defekt jak w błonach erytrocytów współistnieje także w leukocytach i trombocytach).
Objawy i przebieg niedokrwistość cechy hemolizy bóle brzucha ciemne zabarwienie moczu oddanego rano skłonność do zakrzepów i zatorów (co może się objawiać m.in. priapizmem)
Rozpoznanie Rozpoznanie stawia się na podstawie stwierdzenia: hemoglobinurii i hemosydenurii w moczu nocnym, dodatniego testu Hama – hemoliza w środowisku kwaśnym, dodatniego testu cukrozowego – hemoliza w środowisku sacharozy, cytometria przepływowa – braku w erytrocytach ekspresji CD55 (DAF) i CD59 (MIRL), małego stężenia fosfatazy alkalicznej i CD15 w granulocytach oraz obniżenia stężenia cholinesterazy w erytrocytach.
Leczenie podawanie preparatów krwinek płukanych ekulizumab leki glikokortykosteroidowe leki przeciwzakrzepowe leki alkalizujące przeszczep szpiku
Rokowanie Choroba ma przebieg przewlekły. W związku z pojawieniem się ekulizumabu, inhibitora C5 układu dopełniacza, który w 2007 roku został zarejestrowany jako pierwszy w Europie lek na napadową nocną hemoglobinurię, poprawiło się rokowanie pacjentów i spadła śmiertelność. Rokowanie pięcioletniej przeżywalności wzrosło do 97%. Ponadto, wprowadzono dwie nowe terapie - rawulizumabem, będącym pierwszym długodziałającym inhibitorem C5 układu dopełniacza, oraz pegcetacoplanem, inhibitorem C3 układu dopełniacza. Częstotliwość podawania tych leków jest mniejsza, co według ekspertów przekłada się na redukcję obciążenia chorobą pacjentów.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Choroby hematologiczne Kategoria:Rzadkie choroby