Józef Potocki herbu Pilawa (ur. 1735, zm. 14 grudnia 1802 w Wiedniu) – poseł, starosta leżajski, krajczy wielki koronny, marszałek województwa ruskiego w konfederacji radomskiej 1767 roku, asesor Kompanii Manufaktur Uprzywilejowanej w 1769 roku, komisarz z rycerstwa Komisji Skarbowej Koronnej w 1769 roku, kawaler Orderu Orła Białego.
Życiorys Syn Stanisława, wojewody smoleńskiego i Heleny Zamoyskiej, mąż Anny Teresy Ossolińskiej, brat Wincentego, ojciec pisarza i podróżnika Jana oraz Seweryna.
Otrzymał tytuł hrabiego od cesarzowej Marii Teresy. Właściciel dóbr majątkowych: Tarnopol, Wołoczyska, Jazłowiec (1777–1783) i Siedliszcza na Podolu oraz Krotoszyna.
W latach 1767–1780 krajczy koronny, następnie starosta Leżajska i rotmistrz chorągwi usarskiej.
Jako poseł z województwa podolskiego na sejm konwokacyjny 7 maja 1764 roku podpisał manifest, uznający odbywający się w obecności wojsk rosyjskich sejm za nielegalny. Był członkiem Komisji Menniczej i Komisji Skarbu Koronnego oraz jednym z przywódców konfederacji radomskiej. Na Sejmie Rozbiorowym 1773–1775 został wybrany przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego do Rady Nieustającej.
Został odznaczony Orderem Orła Białego w 1769 roku. W 1766 został kawalerem Orderu Świętego Stanisława. W 1776 został kawalerem rosyjskiego orderu Św. Andrzeja Apostoła Pierwszego Powołania. W 1776 roku odznaczony rosyjskim Orderem św. Aleksandra Newskiego.
Są pewne przesłanki, że został pochowany w krypcie kościoła dominikanów w Tarnopolu.
Zobacz też Potoccy herbu Pilawa
Przypisy Antoni Sozański, Imienne spisy osób duchownych, świeckich i wojskowych, które w pierwszych ośmiu latach panowania króla Stanisława Poniatowskiego od 1764–1772 r. w rządzie lub przy administracyi Rzeczypospolitéj udział brały [...]. Cz. 1, Tablice i rejestr, Kraków 1866, s. 11. Antoni Sozański, Imienne spisy osób duchownych, świeckich i wojskowych, które w pierwszych ośmiu latach panowania króla Stanisława Poniatowskiego od 1764–1772 r. w rządzie lub przy administracyi Rzeczypospolitéj udział brały [...]. Cz. 1, Tablice i rejestr, Kraków 1866, s. 10. Н.Н. Бантыш-Каменский: Списки кавалерам российских императорских орденов Св. Андрея Первозванного, Св. Екатерины, Св. Александра Невского и Св. Анны с учреждения до установления в 1797 году орденского капитула, 2005, s. 154. . George Tadeusz Łukowski. The Szlachta and the Confederacy of Radom, 1764–1767/68: A Study of the Polish Nobility., w: Antemurale t. XXI, Rzym 1977, s. 263. Józef Zaleski, Panowanie Stanisława Augusta Poniatowskiego do czasu Sejmu Czteroletniego, 1887, s. 21, Dyaryusz seymu convocationis siedmio-niedzielnego warszawskiego: zdania, mowy, projekta y manifesta w sobie zawierający przez sessye zebrany r.p. 1764, s. 4–6. Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705–2008, 2008, s. 209. Iwan Bondarew. Krajczy koronny Józef Potocki. „Kurier Galicyjski”. 8 sierpnia 2017. Volumina Legum. T. VIII. Petersburg, 1860, s. 86. Zbigniew Dunin-Wilczyński, Order Świętego Stanisława, Warszawa 2006, s. 178.
Bibliografia Iwan Bondarew. Krajczy koronny Józef Potocki. „Kurier Galicyjski”. 8 sierpnia 2017.
Linki zewnętrzne Genealogia polskich rodzin arystokratycznych.
Kategoria:Asesorowie Kompanii Uprzywilejowanej Manufaktur Wełnianych Kategoria:Członkowie stanu rycerskiego I Rzeczypospolitej Kategoria:Komisarze Komisji Skarbowej Koronnej (stan rycerski) Kategoria:Konfederaci radomscy Kategoria:Konsyliarze Rady Nieustającej Kategoria:Krajczowie wielcy koronni Kategoria:Marszałkowie konfederaccy (województwo ruskie) Kategoria:Marszałkowie konfederacji radomskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (I Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Stanisława (I Rzeczpospolita) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Aleksandra Newskiego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Andrzeja (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (województwo podolskie) Kategoria:Posłowie na sejm konwokacyjny 1764 Józef Potocki (1735-1802) Kategoria:Rotmistrzowie królewscy Kategoria:Starostowie leżajscy Kategoria:Sygnatariusze manifestu uznającego sejm konwokacyjny 1764 za nielegalny Kategoria:Urodzeni w 1735 Kategoria:Właściciele Tarnopola Kategoria:Zmarli w 1802 Kategoria:Polscy hrabiowie Świętego Cesarstwa Rzymskiego