Šerák (historyczna nazwa ) – szczyt (góra) o wysokości 1351 m n.p.m. (podawana jest też wysokość 1350 m n.p.m., 1350,8 m n.p.m. lub 1351,0 m n.p.m.) w paśmie górskim Wysokiego Jesionika () w północno-wschodnich Czechach, w Sudetach Wschodnich, na historycznej granicy Moraw i Śląska, w obrębie gminy Ostružná, oddalony o około 14,5 km na północny zachód od szczytu góry Pradziad (). Rozległość góry (powierzchnia stoków) szacowana jest na około 5,0 km², a średnie nachylenie wszystkich stoków wynosi około 13°.
Charakterystyka Lokalizacja Góra Šerák położona jest w północno-zachodnim rejonie całego pasma Wysokiego Jesionika, leżąca w części Wysokiego Jesionika, w północno-zachodnim obszarze (mikroregionu) o nazwie Masyw Keprníka (), leżąca na jego grzbiecie głównym, biegnącym od przełęczy Červenohorské sedlo do przełęczy Ramzovskiej (). Jest szczytem dobrze rozpoznawalnym, bowiem ze wszystkich wyższych szczytów tego Masywu jest położony najbardziej na północ, a ponadto usytuowany pośrodku, pomiędzy najwyższym szczytem – Keprník oraz charakterystyczną grupą skalną Obří skály, widoczną w postaci „zęba” wystającego ze stoku. Jest niewidoczna z drogi okalającej połać szczytową góry Pradziad (przysłonięta masywem góry Keprník), a z innego charakterystycznego punktu widokowego – z drogi okalającej szczyt góry Dlouhé stráně jest również niewidoczna, bo przysłonięta masywem góry Keprník. Jest czwartym co do wysokości (po szczytach Keprník, Vozka i Žalostná) szczytem mikroregionu o nazwie Masyw Keprníka.
Górę ograniczają: od południowego wschodu dolina potoku o nazwie Keprnický potok i przełęcz Sedlo pod Keprníkem w kierunku szczytu Keprník, od południowego zachodu mało wybitna przełęcz o wysokości 1260 m n.p.m. w kierunku szczytu Mračná hora, od północnego zachodu dolina potoku Vražedný potok, płynącego w wąwozie Mordová rokle, od północy przełęcz o wysokości 1085 w kierunku szczytu Obří skály i dolina nienazwanego potoku płynącego w żlebie Medvědí kluzy, od północnego wschodu przełęcz o wysokości 885 m n.p.m. w kierunku szczytu Strmý i dolina potoku Javořický potok oraz od wschodu przełęcz o wysokości 1062 m n.p.m. w kierunku szczytu Šumný. W otoczeniu góry znajdują się następujące szczyty: od wschodu Šumný i Spálená stráň, od południowego wschodu Žalostná i Keprník, od południa Vozka, od południowego zachodu Troják, Troják–SZ, Mračná hora, od północnego zachodu Ovčí vrch (2), Klín, Klínec, Vápenný kopec (trzy ostatnie szczyty leżą w paśmie Góry Złote ()) i Obří skály oraz od północnego wschodu Sněhulák, Strmý, Javořík i Nad hájenkou.
Stoki W obrębie góry można wyróżnić siedem następujących zasadniczych stoków: południowo-wschodni południowy o nazwie Ve střích południowo-zachodni północno-zachodni północny o nazwie Hřebenná północno-wschodni o nazwie U brány wschodnie o nazwach Solisko, Žalostná, Vyhlídka Występują tu wszystkie typy zalesienia: bór świerkowy, las mieszany oraz las liściasty, przy czym dominuje zalesienie gęstym borem świerkowym. Na wszystkich stokach poza borem świerkowym i łanami kosodrzewiny (oprócz stoku północnego i północno-wschodniego), występują na stokach północno-zachodnim, północno-wschodnim i wschodnim wraz z obniżaniem wysokości obszary lasu mieszanego i połacie lasu liściastego, a na stoku północnym, blisko połaci szczytowej nawet łąki. Niemalże wszystkie stoki charakteryzują się znaczną zmiennością wysokości zalesienia, z występującymi polanami i przerzedzeniami, a nawet ogołoceniami. Na stoku południowo-zachodnim występuje większa przecinka w kierunku szczytu Mračná hora na narciarską trasę zjazdową oraz towarzyszącym jej wyciągiem krzesełkowym. Na stokach północnym i wschodnim występują liczne, pojedyncze, większe skaliska, natomiast na stokach południowym, północno-zachodnim i północnym znaczne grupy skalne, a na stokach południowym i wschodnim znaczne obszary pokryte gruzem skalnym. Ponadto na stoku północno-wschodnim, w odległości około 200 m na północny wschód od szczytu, przy chacie Jiřího utworzono pole z rampą do startów lotni i paralotni o nazwie ().
Stoki mają stosunkowo niejednolite i bardzo zróżnicowane nachylenia. Średnie nachylenie stoków waha się bowiem od 5° (stok południowo-wschodni) do 20° (stok południowy i północno-zachodni). Średnie nachylenie wszystkich stoków góry (średnia ważona nachyleń stoków) wynosi około 13°. Maksymalne średnie nachylenie stoku południowego, na wysokościach około 1175 m n.p.m., na odcinku 50 m nie przekracza 45°. Stoki pokryte są siecią dróg oraz na ogół nieoznakowanych ścieżek i duktów. Przemierzając je zaleca się korzystanie ze szczegółowych map, z uwagi na zawiłości ich przebiegu, zalesienie oraz zorientowanie w terenie.
Chata Jiřího
thumb|250px|Chata Jiřího na stoku góry Šerák (2011 rok) thumb|250px|Dzwonnica blisko chaty Jiřího (2016 rok) Na stoku północno-wschodnim, około 170 m na północny wschód od szczytu, na wysokości 1323 m n.p.m. znajduje się jedyne czynne schronisko górskie – chata Jiřího (). Jest to najstarsze schronisko, zbudowane w 1888 roku przez organizację turystyczną o nazwie Morawsko-Śląskie Sudeckie Towarzystwo Górskie () przy współudziale przekazującego ten teren pod budowę kard. Georga Koppa. Od jego imienia, ku jego pamięci schronisko nazwano chatą Jiřího. Przy schronisku znajduje się stacja meteorologiczna. Ponadto w odległości około 70 m na południe od schroniska, na wysokości około 1325 m n.p.m. znajduje się kamienna dzwonnica.
Szczyt główny mały|250px|Połać szczytowa góry Šerák (2018 rok) mały|250px|Punkt geodezyjny na połaci szczytowej góry Šerák (2018 rok) Na szczyt nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny. Połać szczytowa znajduje się na niewielkiej polanie pokrytej łanem kosodrzewiny i znacznie przerzedzonym borem świerkowym, pokryta trawą wysokogórską. Szczyt znajduje się wśród gęstego łanu kosodrzewiny i z tego powodu nie jest on punktem widokowym. Na połaci szczytowej znajduje się punkt geodezyjny, oznaczony na mapach geodezyjnych numerem (16.), o wysokości 1350,78 m n.p.m. oraz współrzędnych geograficznych (), oddalony o około 11 m na północny zachód od szczytu, z widocznym koło niego zamontowanym stalowym słupkiem. Państwowy urząd geodezyjny o nazwie () w Pradze podaje jako najwyższy punkt góry – szczyt – o wysokości 1351,1 m n.p.m. i współrzędnych geograficznych ().
Dojście do szczytu następuje z przebiegającego w pobliżu połaci szczytowej żółtego szlaku turystycznego 17px od którego biegnie orientacyjna ścieżka o długości około 70 m.
Szczyt drugorzędny thumb|250px|Połać szczytowa drugorzędnego szczytu Šerák–JZ (2020 rok) Šerák jest górą o podwójnym szczycie. W odległości około 640 m na południowy zachód od szczytu głównego można wyróżnić drugorzędny szczyt określony jako Šerák–JZ o wysokości 1288 m n.p.m. i współrzędnych geograficznych (), oddzielony od szczytu głównego mało wybitną przełęczą o wysokości 1286 m n.p.m.. Szczyt drugorzędny Šerák–JZ zlokalizowany jest wśród zalesienia boru świerkowego, pokryty m.in. bardzo popularną rośliną Wysokiego Jesionika, a mianowicie borówką czarną. Z uwagi na zalesienie nie jest on punktem widokowym oraz nie ma na nim punktu geodezyjnego. Dojście do niego jest trudne, następuje z przecinki narciarskiej trasy zjazdowej, od której należy przejść orientacyjnie w bocznej przecince odcinek o długości około 60 m. Z uwagi na ochronę cennego ekosystemu całego utworzonego tu narodowego rezerwatu przyrody Šerák-Keprník dojście na szczyt drugorzędny nie jest zalecane.
Geologia Pod względem geologicznym masyw góry Šerák należy do jednostki określanej jako kopuła Keprníka i jest zbudowany ze skał metamorficznych, głównie: gnejsów (biotytów), ortognejsów, erlanów, mylonitów, blasto-mylonitów, migmatytów, łupków łyszczykowych oraz skał magmowych, głównie meta-granitów. W strukturze geologicznej występują również częściowo domieszki minerałów szlachetnych takich jak np.: staurolit, andaluzyt, granat czy sillimanit.
Wody Grzbiet główny (grzebień) góry Pradziad, biegnący od przełęczy Skřítek do przełęczy Červenohorské sedlo oraz dalej do przełęczy Ramzovskiej () jest częścią granicy Wielkiego Europejskiego Działu Wodnego, dzielącej zlewiska Morza Bałtyckiego i Morza Czarnego.
Góra leży na tej granicy, na zlewiskach Morza Bałtyckiego (dorzecze Odry) na stokach: północno-zachodnim, północnym, północno-wschodnim i wschodnim oraz Morza Czarnego (dorzecze Dunaju) na stoku południowym. Ze stoku wschodniego bierze swój początek potok o nazwie Javořický potok.
Źródła Na stokach występują liczne źródła. 11px Źródła na stokach góry Šerák Lp. Źródło Odległość od szczytum Wysokość bezwzględnam n.p.m. Współrzędne geograficzne 1 Pramen Antonius quelle 1640 na północny wschód 907 2 Pramínek 935 na południowy wschód 1170 3 Studánka 2265 na północny wschód 670 4 Studánka bez jména 615 na północny zachód 1180
Wodospady Atrakcją dla miłośników pięknych krajobrazów są wodospady, rozsiane na stokach góry. Dojście do nich jest trudne, wymaga posłużeniem się szczegółowymi mapami. 28px Wodospady na stokach góry Šerák Lp. Wodospad Potok Lokalizacja Wysokość bezwzględnam n.p.m. Wysokość wodospadum 1 Vodopád u Obřích skal nienazwany dopływ potoku Vražedný potok stok północno-zachodni, około 1,0 km na północny zachód od szczytu 975 5 2 Vodopád Ve Stržích nienazwany dopływ potoku Klepáčský potok około 1,2 km na północny zachód od szczytu 1115–1160 4; 3; 3,5
Klimat Na wierzchołku panują surowe warunki klimatyczne (średnia roczna temperatura wynosi około 2,2 °C, średnia roczna suma opadów około 1200 mm, a pokrywa śnieżna w obrębie góry utrzymuje się przez około 180 dni w roku).
Ochrona przyrody Połać szczytowa oraz części wszystkich stoków znajdują się w obrębie narodowego rezerwatu przyrody Šerák-Keprník (), będącego częścią wydzielonego obszaru objętego ochroną o nazwie Obszar Chronionego Krajobrazu Jesioniki (), a utworzonego w celu ochrony utworów skalnych, ziemnych i roślinnych oraz rzadkich gatunków zwierząt.
Wzdłuż czerwonego szlaku turystycznego 17px utworzono ścieżkę dydaktyczną o nazwie () na trasie: Červenohorské sedlo – Ramzová (z 13 stanowiskami obserwacyjnymi)
Narodowy rezerwat przyrody Šerák-Keprník
Narodowy rezerwat przyrody Šerák-Keprník położony jest na wysokościach (852–1423) m n.p.m., ma powierzchnię 794,30 ha (z ochronną strefą buforową nawet 1169,83 ha) oraz został utworzony 31 grudnia 1933 roku w celu ochrony szeregu zachowanych formacji skalnych i glebowych, powstałych w wyniku surowego klimatu epoki lodowcowej, jakimi są: terasy krioplanacyjne, zręby mrozowe i tzw. tufury oraz znajdującej się na ich obszarze flory i fauny. Rezerwat jest udostępniony dla turystów. Biegną w jego obrębie szlaki zarówno turystyczne, jak i szlak rowerowy oraz ścieżka dydaktyczna. Z uwagi jednak na ochronę cennego ekosystemu głębsze penetrowanie rezerwatu nie jest zalecane.
Turystyka thumb|250px|Skrzyżowanie turystyczne o nazwie Šerák (rozc.) (2016 rok)