Paweł Potocki herbu Pilawa (ur. ok. 1620, zm. 1675) – kasztelan kamieniecki w latach 1674-1675, rotmistrz królewski w 1650 roku, dworzanin królewski w 1646 rokuUrzędnicy podolscy XIV-XVIII wieku. Spisy". Oprac. Eugeniusz Janas, Witold Kłaczewski, Janusz Kurtyka, Anna Sochacka. Kórnik 1998, s. 226., historyk.
Życiorys Urodził się ok. 1620 r. Syn Stefana, wojewody bracławskiego, i Maryi Mohylanki. Brat: Jana posła i Piotra rotmistrza wojsk koronnych, ojciec: Teodora Andrzeja prymasa, Stefana marszałka nadwornego koronnego i Józefa Stanisława. Pisał się z Potoka.
Kształcił się na Uniwersytecie Krakowskim (od 1638 r.), następnie, w 1641 r. włączony został w poczet studentów Uniwersytetu w Padwie, gdzie w 1642 r. został konsyliarzem nacji polskiej.
Żonaty po raz pierwszy z Elżbietą Jarmolinską. Poseł na sejm koronacyjny 1649 roku, poseł sejmiku halickiego na sejm 1649/1650 rokuStefania Ochmann-Staniszewska, Zdzisław Staniszewski, Sejm Rzeczypospolitej za panowania Jana Kazimierza Wazy. Prawo – doktryna – praktyka, tom II, Wrocław 2000, s. 364.. W 1649 został dworzaninem królewskim Jana Kazimierza. Brał udział w jego wyprawach wojennych. W 1655, podczas walk na Ukrainie, trafił do niewoli moskiewskiej. Wkrótce zyskał zaufanie cara Aleksego I, który wyswatał go z Eleonorą Sołtykową (druga żona Potockiego). W 1669, po 14-letniej niewoli, na mocy rozejmu andruszowskiego powrócił do Polski. Poseł sejmiku halickiego na sejm nadzwyczajny (abdykacyjny) 1668 roku. Jako poseł na sejm konwokacyjny 1668 roku z ziemi halickiej był członkiem konfederacji generalnej zawiązanej 5 listopada 1668 roku na tym sejmieVolumina Legum, t. IV, Petersburg 1860, s. 499.. Jako poseł na sejm elekcyjny 1669 roku z ziemi halickiej był elektorem Michała Korybuta Wiśniowieckiego z ziemi halickiej w 1669 rokuSvffragia Woiewodztw y Ziem Koronnych y Wielkiego Xięstwa Litewskiego, Zgodnie na Naiaśnieyßego Michała Korybvtha, Obranego Krola Polskiego [....] Dnia dziewiętnastego Czerwca, Roku 1669, [b.n.s].. Posłował do papieża Klemensa X. Mianowany kasztelanem kamienieckim, zmarł kilka miesięcy później, jesienią 1675.
Twórczość Był historykiem i autorem dzieł o tej tematyce.
Ważniejsze utwory Exercitationes oratoriae... lucubratae in secessu Patavino, Wenecja 1642, drukarnia Imbertisa Historico-politicus sive questiones historicae et civiles. Ex libris III T. Livii... concinnatae, Kraków 1646, drukarnia Ł. Kupisz; wyd. następne: Gdańsk 1670 (prawdopodobnie istniał przekł. polski pt. Historykopolityk z Liwiusza nowo zebrany i na język polski przełożony, Kraków 1649, drukarnia Ł. Kupisz) Moschovia sive brevis narratio de moribus magnae Russorum monarchiae, Gdańsk 1670, drukarnia D. T. Rhetius Saeculum bellatorum et togatorum seu centuria elogiorum clarissimorum virorum Polonorum et Lithuanorum, Kraków 1702 (według F. M. Sobieszczańskiego 1670; Estreicher uważał ten rok za mylny)
Wydania zbiorowe Opera omnia, wyd. J. A. Załuski, Warszawa 1747, drukarnia Kolegium T. J., (obejmuje m.in.: Exercitationes oratoriae..., Historico-politicus..., Moschovia sive... i Saeculum bellatorum...)
Zobacz też Chorągiew pancerna koronna Pawła Potockiego Potoccy herbu Pilawa
Przypisy
Bibliografia Bibliografia Literatury Polskiej – Nowy Korbut. T. 3 : Piśmiennictwo Staropolskie. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1965, s. 119. Mirosław Nagielski: Potocki Paweł h. Pilawa (zm. 1675). [W:] Polski Słownik Biograficzny. T. XXVIII, zeszyt 116. Wrocław — Warszawa — Kraków — Gdańsk — Łódź: Zakład Narodowy Imienia Ossolińskich, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, 1984–1985, s. 117–119. Kasper Niesiecki: Korona Polska przy Złotey Wolności Starożytnemi Wszystkich Kathedr, Prowincyi y Rycerstwa Kleynotami Heroicznym Męstwem y odwagą… T. III. Lwów: Wyd. drukarnia Collegium Lwowskiego Societatis Jesu, 1740, s. 703.
Linki zewnętrzne Genealogia polskich rodzin arystokratycznych Dzieła Pawła Potockiego w bibliotece Polona
Kategoria:Absolwenci i studenci Akademii Krakowskiej Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Padwie Kategoria:Członkowie konfederacji generalnej 1668 Kategoria:Dworzanie Jana II Kazimierza Wazy Kategoria:Dworzanie Władysława IV Wazy Kategoria:Elektorzy Michała Korybuta Wiśniowieckiego Kategoria:Elektorzy władców Polski (ziemia halicka) Kategoria:Historycy I Rzeczypospolitej Kategoria:Kasztelanowie kamienieccy Kategoria:Polscy jeńcy w Carstwie Rosyjskim Kategoria:Posłowie na sejm koronacyjny 1649 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1649/1650 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny abdykacyjny 1668 Kategoria:Posłowie na sejm konwokacyjny 1668 Kategoria:Posłowie na sejm elekcyjny 1669 Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (ziemia halicka) Paweł Potocki (historyk) Kategoria:Rotmistrzowie królewscy Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w XVII wieku Kategoria:Zmarli w 1675