Grzebień (The Comb/From the Museums of Sleep) – psychologiczny film animowany z 1990 roku w reżyserii braci Stephena i Timothy’ego Quay, inspirowany twórczością literacką Roberta Walsera.

Fabuła Film otwiera plansza z napisem „From the Museum of Sleep” (pol. „Z muzeum snu”). Kamera wprowadza widza do mrocznego, utrzymanego w czerni i bieli pomieszczenia, zatrzymując się na grzebieniu leżącym na toaletce. Następnie przesuwa się w stronę łóżka, z którego krawędzi wysuwa się drgająca konwulsyjnie dłoń. Cofając się, kamera ukazuje całe wnętrze: przypominającą salę szpitalną lub sanatoryjną izbę, w której na łóżku leży Śpiąca Kobieta – jej ciało ułożone jest w nienaturalnej, skurczonej pozycji, z jednym ramieniem wyciągniętym ku grzebieniowi. Przez ściany przebijają się odgłosy chorych pacjentów.

Z tej sceny kamera wnika w głąb śpiącej postaci i nagle wyłania się na jałowy, lecz barwny, surrealistyczny pejzaż. Wycofując się, ukazuje swoje położenie w korytarzu wychodzącym na rozległą przestrzeń, a następnie odwraca się, by pokazać szereg kondygnacji połączonych drabinami. Na najniższym poziomie znajduje się lalka przegubowa trzymająca się jednej z drabin. Kamera robi zbliżenie na jej dłonie, które oddzielają się od ciała i samodzielnie odciągają drabinę od reszty lalki. W dalszej sekwencji montaż rytmicznie przenosi się między drgającą dłonią śpiącej kobiety a odłączoną dłonią lalki, ukazując związek między tymi dwiema figurami. W pewnym momencie oderwana dłoń lalki wbija drabinę we wnętrzności innej lalki, odsłaniając jej organy wewnętrzne.

Pod koniec filmu odłączona dłoń lalki powraca i ponownie przyłącza się do ciała, z którym była pierwotnie związana. Śpiąca Kobieta budzi się ze swojego odrętwienia, wstaje z łóżka i podchodzi do grzebienia widocznego w pierwszej scenie. Podnosi go tą samą dłonią, która wcześniej drgała konwulsyjnie, i spokojnie zaczyna czesać włosy.

Odbiór Michael Brooke z czasopisma „Screen” określił Grzebień mianem „jednego z niewytłumaczalnie najbardziej fascynujących dzieł braci Quay”.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Strona BFI o filmie

Kategoria:Brytyjskie adaptacje filmowe Kategoria:Brytyjskie filmy animowane Kategoria:Brytyjskie filmy z 1990 roku Kategoria:Filmy w reżyserii braci Quay Kategoria:Filmowe adaptacje utworów Roberta Walsera