Kangur nadobny, walabia piękna (Notamacropus parryi) – gatunek ssaka z podrodziny kangurów (Macropodinae) w obrębie rodziny kangurowatych (Macropodidae). We wcześniejszej polskiej literaturze zoologicznej gatunek był oznaczany nazwą zwyczajową „walabia piękna”. Jednak w wydanej w 2015 roku przez Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk publikacji „Polskie nazewnictwo ssaków świata” gatunkowi nadano nazwę kangur nadobny.

Taksonomia Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1835 roku brytyjski zoolog Edward Turner Bennett nadając mu nazwę Macropus parryi. Miejsce typowe Stroud, w pobliżu Port Stephens, Nowa Południowa Walia, Australia. Holotyp to skóra i uszkodzona czaszka bez żuchwy dorosłej samicy (sygnatura BMNH 55.12.24.61) z kolkecji Muzeum Historii Naturalnej w Londynie.

Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten takson za gatunek monotypowy.

Etymologia Notamacropus: gr. νοτος notos ‘południe’; rodzaj Macropus (kangur). parryi: Sir William Edward Parry (1790–1855), angielski podróżnik.

Zasięg występowania Kangur nadobny występuje na wybrzeżu wschodniej Australii od Cooktown, w północno-wschodnim Queenslandzie, na południe do Grafton, w północno-wschodniej Nowej Południowej Walii i w głąb lądu do zachodniego krańca Wielkich Gór Wododziałowych.

Morfologia Długość ciała (bez ogona) samic 61–87,9 cm, samców 73,6–100,3 cm, długość ogona samic 72,8–85,8 cm, samców 86,1–104,5 cm; masa ciała samic 7–15 kg, samców 14–26 kg. Zimą wierzch ciała jest jasnoszary, latem brunatnoszary. Spód ciała biały. Czoło i nasada uszu są ciemnobrązowe, końce uszu z zewnątrz białe. Pysk z białymi policzkami, boki z białymi pręgami na biodrach. Jasnobrązowe pręgi ciągną się od karku do ramion. Długi, cienki ogon z ciemniejszym końcem.

Ekologia Środowisko życia Pofałdowane i pagórkowate obszary pokryte otwartymi lasami i porośnięte trawą. Preferuje lasy eukaliptusowe.

Tryb życia Odżywia się trawami i innymi roślinami zielnymi w tym paprociami. Poza okresem suszy nie pije wody. Poszukiwanie pokarmu rozpoczyna wczesnym rankiem, w południe następuje przerwa, żerowanie jest kontynuowane do zapadnięcia zmroku. Kangury nadobne są torbaczami zajmującymi stałe terytoria i wykazującymi zachowania socjalne. Zwierzęta te żyją w grupach określanych luźnymi watahami, składających się nierzadko z ponad 50 osobników obydwu płci. W obrębie dużej grupy występują mniejsze skupienia liczące do 10 osobników. Samce i samice tworzą odrębne struktury hierarchiczne. W grupach samic hierarchia jest słabo wyrażana, natomiast wśród samców silnie podkreślane są zachowania agresywne, od łagodnych przepychanek do pojedynków polegających na wzajemnym okładaniu się łapami. U uczestników takich pojedynków nie zaobserwowano widocznych obrażeń. Grupy kangurów nadobnych są dla siebie wzajemnie tolerancyjne.

Samice osiągają dojrzałość płciową pomiędzy 18-24 miesiącem życia a samce po ukończeniu drugiego roku. Dominujący samiec pierwszy kopuluje z płodnymi samicami. Po ciąży trwającej 34-38 dni rodzi się młode, które po raz pierwszy opuszcza torbę po 37 tygodniach, ale do wieku 15 miesięcy ssie matkę. Do ich wrogów naturalnych należą dingo australijski (Canis familiaris).

Status zagrożenia W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii LC ( ‘najmniejszej troski’).

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Kangurowate Kategoria:Ssaki Australii