Warszawa, województwo warszawskie – projekt województwa składającego się z wydzielonego z województwa mazowieckiego miasta stołecznego Warszawy lub Warszawy wraz z przyległymi do niej powiatami. Głosy o potrzebie wyłączenia tego obszaru jako osobnego województwa pojawiały się od czasu reformy administracyjnej z 1999 rokuWłodzimierz Pawłowski Czy Warszawa wydzieli się z Mazowsza? 2004-07-06., a w ostatnich latach o realizację tej koncepcji zabiegają politycy partii Prawo i Sprawiedliwość.
Historia W 2005, po dojściu do władzy przez PiS, coraz częściej pojawiały się głosy, aby samą Warszawę lub miasto wraz z aglomeracją wydzielić z woj. mazowieckiego jako nowy organizm. Entuzjaści tego pomysłu wyliczali jego zalety: m.in. integracja aglomeracji, wspólne rozwiązywanie problemów, zwiększenie dotacji z Unii Europejskiej dla woj. mazowieckiego (bogata aglomeracja warszawska zawyża dane ekonomiczne dla biednego województwa mazowieckiego; po przyjęciu do UE Rumunii i Bułgarii województwu mazowieckiemu groziło pozbawienie dofinansowań – środki pomocowe z Unii Europejskiej przysługują tylko tym obszarom, które nie przekroczyły 75% unijnej średniej PKB na jednego mieszkańca). Sceptycy mówili natomiast o wzroście biurokracji i nakładów finansowych. Zwracano także uwagę, że po wydzieleniu Warszawy i sąsiednich bogatych gmin, województwo mazowieckie straciłoby znaczne wpływy z podatku dochodowego CIT oraz z funduszy finansowanych przez warszawskich przedsiębiorców. Stałoby się ono też znacznie mniej ludne, przez co dostawałoby mniej funduszy unijnych przyznawanych na głowę mieszkańca. Spowodowałoby to, że województwo mazowieckie stałoby się jednym z czterech najbiedniejszych województw kraju.
ale wcześniej odbyły się wybory, które PiS przegrało. W marcu 2009 prezydent Lech Kaczyński opowiedział się za szybkim utworzeniem województwa stołecznego, tak by wybory samorządowe w 2010 odbyły się już w nowym województwie. Przed wyborami samorządowymi jesienią 2010 roku prezes PiS Jarosław Kaczyński uznał, że z województwa mazowieckiego należy wydzielić województwo warszawskie.
Przed wyborami parlamentarnymi w 2015 roku pojawiły się po raz kolejny postulaty wydzielenia Warszawy wraz z okolicznymi obszarami z województwa mazowieckiego. Kandydaci PiS do parlamentu z okręgu płocko-ciechanowskiego zaproponowali utworzenie województwa stołecznego obejmującego Warszawę wraz z ośmioma powiatami (grodziskim, legionowskim, nowodworskim, otwockim, piaseczyńskim, pruszkowskim, wołomińskim, warszawskim zachodnim). Jarosław Kaczyński zapowiedział utworzenie dwóch nowych województw: warszawskiego i środkowopomorskiego.
1 stycznia 2018 Warszawa wraz z okolicami została wydzielona jako odrębna jednostka statystyczna NUTS 2 w celu lepszego rozdysponowania środków unijnych.
W 2019 roku PiS powróciło do tematu podzielenia województwa mazowieckiego, zapowiadając utworzenie województwa obejmującego Warszawę i jej okolice. Pomysł ten ponownie argumentowano tym, że obecność Warszawy w województwie mazowieckim zakłamuje dane ekonomiczne dla całego województwa, w szczególności zwracano uwagę na problemem zawyżania dochodu na mieszkańca przez stolicę. W lipcu 2020 media poinformowały, iż prace nad utworzeniem województwa warszawskiego zintensyfikowano, a projekt ustawy w tej sprawie jest niemalże gotowy.
Obszar thumb|Warszawski Zespół Miejski na tle województwa mazowieckiego Dzięki temu posunięciu Warszawa mogłaby zostać miastem na prawach województwa (osobnym województwem, miastem wydzielonym), tak jak to ma miejsce w innych krajach Unii Europejskiej (np. Berlinie, który jest miastem na prawach landu).
Istnieje kilka nieformalnych pomysłów na to, jaki kształt powinno posiadać nowe województwo: tylko Warszawa – jedynie miasto w granicach administracyjnych stałoby się osobnym województwem, tak jak to miało miejsce przed 1975 rokiem, Warszawski Zespół Miejski – obszar określony w ustawie z 2001 roku, zawetowanej przez prezydenta, Warszawski Okręg Stołeczny – obszar określony w 2000, inne obszary – np. obszar aglomeracja warszawska – Warszawa i otaczające ją gminy (w zależności od tego jaki obszar uznaje się za aglomerację byłoby to od 16 do 33 gmin).
Dane ekonomiczne W 2009 sama Warszawa wytwarzała 61,3% produktu krajowego brutto woj. mazowieckiego.
+ PKB woj. mazowieckiego i Warszawy w 2009 r. Obszar PKB [mln zł] % PKB mazowieckiego PKB per capita [zł] % średniej krajowej PKB per capita Warszawa 180 287 61,3% 105 340 299,2% mazowieckie bez Warszawy 113 687 38,7% bd. bd. mazowieckie z Warszawą 293 974 100% 56 383 160,1% Według Eurostat w 2009 PKB na 1 mieszkańca woj. mazowieckiego, według zestandaryzowanego parytetu siły nabywczej, wynosiło 97,2% średniego PKB w Unii Europejskiej, a PKB województwa bez uwzględnienia siły nabywczej stanowiło w 2009 55,3% średniego PKB Unii (13 000 euro na mieszkańca wobec średniej w Unii 23 500 euro).
Zobacz też województwo warszawskie 17. województwo
Przypisy
Kategoria:Warszawa Kategoria:Mazowsze Kategoria:Województwo mazowieckie Kategoria:Projektowane województwa