Carlos Augusto Alves Santana (ur. 20 lipca 1947 w Autlán de Navarro) – meksykański muzyk, gitarzysta rockowy i jazzowy. Długoletni lider i jedyny stały członek zespołu Santana. Od 1972 także artysta solowy.

Zaliczany do inicjatorów i przedstawicieli rocka latynoskiego

Życiorys Jest czwartym z siedmiorga dzieci Joségo Santany i jego żony, Josefiny z d. Barragan. Ma dwóch braci (Antonia i Jorge) i cztery siostry (Laurę, Irmę, Leticię i Marię). Wielokrotnie zmieniał z rodziną miejsce zamieszkania, a w 1955 przeprowadził się do Tijuany, gdzie uczył się gry na skrzypcach w szkole muzycznej i w wieku 10 lat dołączył do Los Cardinales, zespołu muzycznego swojego ojca.

Zafascynowany grą Javiera Batiza, gitarzysty zespołu The TJs, który grał bluesa i rock and rolla, rozpoczął naukę gry na gitarze. Z czasem udoskonalił technikę i stworzył swój unikatowy styl grania. Przez kilka miesięcy był basistą w zespole The Strangers. Uczestniczył w jam sessions z muzykami zespołu The TJs. Występował zarobkowo w klubie nocnym „El Convoy” na Avenida Revolución w centrum Tijuany, gdzie poznał muzykę jazzową od grających tam czarnoskórych muzyków. Dorabiał, grając podczas przyjęć i ślubów.

Latem 1963 wyemigrował z rodziną do Kalifornii, zamieszkał w dzielnicy Mission w San Francisco, gdzie uczęszczał do liceum. Po przeprowadzce do USA kontynuował grę zarobkową na przyjęciach, poza tym dorabiał jako pomoc kuchenna i sprzątacz w barze dla kierowców „Tic-Toc”. W 1965, razem z piosenkarką soulową Joyce Dunn, wziął udział w konkursie muzycznym zorganizowanym przez lokalną rozgłośnię radiową.

W październiku 1966 podczas występu na jam session z muzykiem bluesowym Mike’a Bloomfielda zwrócił na siebie uwagę Billa Grahama, promotora koncertów, który poznał go z gitarzystą Tomem Frazierem, co zaowocowało założeniem przez nich w 1967 zespołu The Santana Blues Band. Po kilku roszadach personalnych i skompletowaniu nowego składu w lipcu 1967 skrócił nazwę zespołu do Santana i zdobył lokalną popularność w San Francisco, natomiast największy rozgłos przyniósł grupie występ przed prawie półmilionową publicznością na festiwalu w Woodstock w sierpniu 1969. Pod koniec 1971 nawiązał współpracę z Buddym Milesem i uformował z nim supergrupę, z którą wystąpił na sylwestrowym festiwalu Sunshine '72 w Honolulu dla 70-tysięcznej publiczności. Zapis koncertu ukazał się w lipcu 1972 na albumie pt. Carlos Santana & Buddy Miles! Live!, który zebrał dość chłodne recenzje, ale i tak rozszedł się w ponadmilionowym nakładzie. thumb|Santana (1973) Z początkiem 1972 rozpoczął karierę solową, włączając się w nurt eksperymentalnego jazzu i jazz-rocka. Jesienią nawiązał współpracę z brytyjskim gitarzystą Johnem McLaughlinem, z którym nagrał album pt. Love Devotion Surrender wydany w czerwcu 1973, a następnie odbył krótką trasę koncertową promującą płytę. Wiosną 1974 nagrał, wydany we wrześniu, album pt. Illuminations z amerykańską pianistką Alice Coltrane. W sierpniu 1975 wziął udział jako perkusista w nagraniach kolejnej płyty Coltrane pt. Eternity.

W 1977 przybrał pseudonim artystyczny Devadip i założył zespół The Devadip Orchestra, który otwierał jego solowe koncerty. Pod swoim muzycznym alter ego wydał album studyjny pt. Oneness: Silver Dreams–Golden Reality w 1979. W tym samym roku nawiązał współpracę z jazzmanem Herbiem Hancockiem, dla którego nagrał utwór „Saturday Nite” z albumu pt. Monster (1980). Hancock następnie wziął udział w nagraniach kolejnego solowego albumu Santany, ciepło przyjętego przez krytyków The Swing of Delight (1980), który zawierał część materiału napisanego podczas prac nad Oneness, a w jego nagraniu uczestniczyli także jazzmani: Tony Williams, Ron Carter i Wayne Shorter. Resztę materiału, napisanego jeszcze w 1979, umieścił na studyjno-koncertowym albumie pt. Havana Moon z 1983, który osiągnął przyzwoity sukces komercyjny. Wcześniej wziął udział w sesji nagraniowej z McCoyem Tynerem na album pianisty pt. Looking Out z 1982, a w 1983 wystąpił z nim na Kool Jazz Festivalu w San Francisco. Poza tym nawiązał studyjną współpracę z Leonem Patillą, Stanleyem Clarkiem i José Feliciano oraz zrealizował nagrania demo z Greggiem Roliem na potrzeby projektu Friends Again, ale nagrania nie doczekały się premiery.

W 1986 premierę miał album pt. Dance to the Beat of the Drum, który nagrał z perkusistą Mickeyem Hartem. W 1987 wydał utwór „Trane”, który dwa lata wcześniej nagrał z perkusistą Tonym Williamsem. W tym samym roku premierę miał film biograficzny Luisa Valdeza La Bamba o Ritchiem Valensie, do którego Santana współtworzył ścieżkę dźwiękową. Również w 1987 wydał solowy album pt. Blues for Salvador, zawierający częściowo materiał zarejestrowany dwa lata wcześniej podczas sesji do niewydanej płyty pt. Love Never Fails. Za płytę otrzymał nagrodę Grammy za najlepszy występ rocka instrumentalnego. Wiosną 1988 zagrał serię koncertów na europejskich festiwalach muzycznych z saksofonistą Wayne’em Shorterem. Na przełomie lat 80. i 90. wziął udział w sesjach nagraniowych kilku albumów, w tym bestsellerowego The Healer (1989) Johna Lee Hookera, Paths to Greatness (1992) zespołu Caribbean Allstars i Amen (1991) Salifem Keïtą.

W styczniu 1991 wystąpił w duetach z Djavanem i Gilberto Gilem na festiwalu Rock in Rio II, a w listopadzie tego samego roku zagrał w parku Golden Gate w San Francisco podczas koncertu ku pamięci swojego tragicznie zmarłego promotora, Billa Grahama. W tym okresie napisał także dwie piosenki dla Johna Lee Hookera „Stripped Me Naked” z albumu pt. Mr Lucky (1991) i „Chill Out”, tytułowy utwór z płyty wydanej w 1995. Jesienią 1994 wydał, pod szyldem własnej wytwórni Guts & Grace Music, album pt. Santana Brothers, który nagrał ze swoim bratem, Jorge Santaną, i siostrzeńcem, Carlosem Hernandezem. W latach 90. nagrał piosenki z innymi muzykami: „Get Down” (1995) z Juniorem Wellsem, „Spanish Castle Magic” ze Stanleyem Clarkiem i Tonym Williamsem. Wziął udział również w sesjach nagraniowych z afrykańskimi muzykami: Babatunde Olantunjim, Morym Kanté i Angélique Kidjo, a także zagrał trasę koncertową po Francji z zespołem Touré Kunda. W 1996 zagrał koncert na North Sea Jazz Festivalu w Hadze. Pod koniec lat 90. uczestniczył w sesjach nagraniowych meksykańskiego zespołu El Tri i amerykańskiej piosenkarki Lauryn Hill, z którą wystąpił gościnnie również na 41. gali rozdania nagród Grammy. thumb|Gwiazda Santany w Alei Gwiazd w Los Angeles W styczniu 1998 z zespołem Santana został wprowadzony do Rock and Roll Hall of Fame. W 2003 został sklasyfikowany na 15. miejscu listy 100 najlepszych gitarzystów wszech czasów magazynu Rolling Stone.

W 2007 wziął udział w Experience Hendrix Tribute Tour, tournée poświęconemu Jimiemu Hendrixowi.

Życie prywatne Jesienią 1972 nawiązał współpracę z indyjskim mistrzem duchowym Śri Chinmoyem, który zapoznał go z tajnikami medytacji. 20 kwietnia 1973 ożenił się z Deborą King, z którą ma troje dzieci: Salvadora (ur. 1983), Stellę (ur. 1985) i Angelicę.

Dyskografia

Albumy studyjne Love Devotion Surrender (1973) Illuminations (1974) Oneness: Silver Dreams–Golden Reality (1979) The Swing of Delight (1980) Havana Moon (1983) Blues for Salvador (1987) Santana Brothers (1994)

Albumy koncertowe Carlos Santana & Buddy Miles! Live! (1972) Carlos Santana Live (2004) Carlos Santana and Wayne Shorter (2007) Kompilacje Magic of Carlos Santana (2001) The Latin Sound of Carlos Santana (2003) Carlos Santana (2004) Very Best of Carlos Santana (2005) Carlos Santana (2006) Havana Moon/Blues for Salvador (2007) Multi-Dimensional Warrior (2008)

Filmografia Miles Electric: A Different Kind of Blue (2004, film dokumentalny, reżyseria: Murray Lerner) Uwaga! Mr. Baker (2012, film dokumentalny, reżyseria: Jay Bulger) B.B. King: The Life of Riley (2012, film dokumentalny, reżyseria: Jon Brewer) Sweet Blues: A Film About Mike Bloomfield (2013, film dokumentalny, reżyseria: Bob Sarles) Paco de Lucía: la búsqueda (2014, film dokumentalny, reżyseria: Curro Sánchez) Wayne Shorter: Zero Gravity (2015, film dokumentalny, reżyseria: Dorsay Alavi)

Przypisy

Bibliografia

Carlos Santana, Ashley Kahn, The Universal Tone: Bringing My Story to Light, Little, Brown and Company, 2014, (wyd. polskie: Carlos Santana, Uniwersalny ton. Historia mojego życia, tłum. Iwona Michałowska-Gabrych, wyd. Bukowy Las 2015,

Linki zewnętrzne Oficjalna strona internetowa Carlosa Santany

Kategoria:Amerykanie pochodzenia meksykańskiego Kategoria:Amerykańscy gitarzyści jazzowi Kategoria:Amerykańscy muzycy rockowi Kategoria:Członkowie Rock and Roll Hall of Fame Kategoria:Festiwal w Woodstock (1969) Kategoria:Laureaci Fryderyków Kategoria:Laureaci Nagrody Grammy Kategoria:Meksykańscy gitarzyści Kategoria:Urodzeni w 1947 Kategoria:Laureaci Kennedy Center Honors Kategoria:Amerykańscy zdobywcy platynowych płyt