Odjazdy – festiwal muzyki, przede wszystkim rockowej, cykliczna impreza muzyczna organizowana w Katowicach w latach 1986–2000, 2011–2014, 2017. W trakcie trwania stanowił istotny składnik sceny kulturalnej Katowic. W latach 90. wydarzenie uchodziło za jedną z najbardziej prestiżowych imprez tego typu w kraju, a jego edycje przyciągały do Spodka tysiące uczestników z całej Polski.
Po raz pierwszy festiwal odbył się w Katowicach w 1986 roku w klubie studenckim Akant pod nazwą Przegląd Muzyki Nowej i Odjazdowej; potocznie nazywany przez organizatorów „Odjazdy”Festiwalowy Kurier nr 9 (1987). Organizatorem była Agencja Uczelniana „Alma Art”. Kierownictwo artystyczne przeglądu (w latach 80.) działało pod kierownictwem Dariusza Bernackiego. W przeglądzie oprócz znanych zespołów brały udział zespoły amatorskie. Udział w przeglądzie wiązał się z procedurą kwalifikacji na podstawie nadesłanych materiałów (m.in. kasety z co najmniej 20 minutami programu oraz tekstów utworów). W edycji z 1988 roku z 60 zgłoszonych zespołów zakwalifikowano 17, a pierwszą nagrodę (występ w Jarocinie) zdobyła grupa Toy z Tarnowa. W tamtym czasie najczęściej zgłaszały zespoły z nurtu punk rock, new wave, cold wave i innych określanych wówczas „falą”. Nagrodą w konkursie podczas przeglądu był występ na Festiwalu Muzyki Rockowej w Jarocinie.
Przełomowy dla festiwalu był rok 1989, kiedy wydarzenie przeniosło się do Spodka i odtąd (w kolejnych latach) odbywało się jesienią, czyniąc ze Spodka ważne miejsce prezentacji polskiej sceny alternatywnej. W latach 90. obok głównej sceny funkcjonowały także sceny konkursowe dla mniej znanych wykonawców, wyłanianych w drodze eliminacji; w 1995 roku zapowiadano równoległe koncerty na dwóch scenach bocznych, a w programie jednej z nich znalazł się m.in. Kaliber 44. Wydarzenie stało się główną sceną muzyki alternatywnej dopuszczając różnorodne gatunki muzyczne skupiając się na brzmieniach około rockowych.
W 1997 roku (dwunasta edycja) festiwal przyciągnął do Katowic publiczność z całej Polski i był opisywany jako najbardziej prestiżowa impreza tego typu w kraju. Wydarzenie odbywało się wówczas tradycyjnie w przedostatnią sobotę listopada i gromadziło blisko osiem tysięcy uczestników. Koncerty sceny konkursowej rozpoczynały się przed południem, a zwycięzca „małej sceny” (Kobong) otwierał później część główną w Spodku.
Po edycji w 2000 roku festiwal został zawieszony i powrócił w 2011. Próbę reaktywacji festiwalu podjęła Agencja Go Ahead ze względu na dużą popularność festiwalu oraz liczne zainteresowanie jego reaktywacją. 26 lutego 2011 roku w katowickim Spodku odbyła się pierwsza po przerwie edycja wydarzenia na której zagrali: Myslovitz, Coma, Strachy Na Lachy, Happysad, Muchy oraz CF98. 18 lutego 2012 roku odbyła się druga edycja Odjazdów po reaktywacji, gdzie wystąpiły zespoły: The Lunatics, Koniec Świata, Cool Kids Of Death, Armia, Acid Drinkers, Hey oraz Pidżama Porno. Po edycji w 2014 festiwal ponownie został zawieszony.
Kolejną próbę reaktywacji wydarzenia w 2017 roku podjęła More Music Agency znana z organizowania m.in. Tauron Nowa Muzyka; współgospodarzem była także Gmina Katowice. Na festiwalu Odjazdy 2017 działała także druga scena poświęcona muzyce eksperymentalnej. Nietypowym wydarzeniem był występ pionierów polskiego punk rocka w towarzystwie jazzmanów.
Na festiwalu można było posłuchać po raz pierwszy w Polsce koncertów takich zespołów, jak Rammstein, Therapy?, Chumbawamba, Bloodhound Gang, The Young Gods. Na festiwalu wystąpiły też: Kaliber 44, Skankan, Perfect, Agressiva 69, Breathless, Opposition, Habakuk, Closterkeller, IRA, Wilki, Proletaryat, No Pasaran, Psyche, Pidżama Porno, Piersi, Myslovitz, Kult, CF98, Muchy, happysad, Strachy na Lachy, Coma, H-Blockx, GBH, O.N.A., Tuff Enuff, Dog Eat Dog, Pabieda, Fort BS i wiele innych. Festiwal stał się miejscem debiutu wielu znanych potem zespołów. Często określany przez media i fanów określany mianem kultowego czy legendarnegoŚląskie - Nasze Miasto: Festiwal Odjazdy powraca do SpodkaOdjazdy 2013: Coma, Myslovitz i Luxtorpeda w katowickim Spodku Adam Godziek: Festiwal Odjazdy z miejsca stał się kultowy.
Edycje Rok Data Miejsce Wybrane zespoły / informacje 1986 (brak danych dziennych) Klub Studencki Akant, Katowice Pierwsza edycja festiwalu. 1987 10–12 kwietnia 1987 Klub Studencki Akant, Katowice Przegląd konkursowy; zgłoszenia: m.in. kaseta (min. 20 minut programu) i teksty utworów. 1988 (brak danych dziennych) Klub Studencki Akant, Katowice Z 60 zgłoszeń zakwalifikowano 17; I nagroda (występ w Jarocinie) dla grupy Toy. 1989 18 listopada 1989 Spodek, Katowice (wybrane; wg Last.fm) Tilt; Ziyo; Closterkeller; De Mono. 1990 10 listopada 1990 Spodek, Katowice Ziyo; Bielizna; Closterkeller; Big Cyc; Balcan Electrique; She; Lech Janerka. 1991 16 listopada 1991 Spodek, Katowice Odjazdy '91 (zapowiedź wydarzenia; brak listy zespołów w cytowanym źródle). 1992 listopad 1992 (dokładna data nieustalona) Spodek, Katowice Edycja charytatywna; animator: Jerzy Owsiak; wystąpili m.in. Sexbomba; Opozycja; Golden Life; Closterkeller; Oddział Zamknięty; Piersi; Psyche. 1994 19 listopada 1994 Spodek, Katowice Zapowiadano m.in. Izrael; Houk; Edytę Bartosiewicz. 1995 25 listopada 1995 Spodek, Katowice Duża scena: T.Love; O.N.A.; Piersi; Proletaryat; Illusion; Voo Voo; Hey; H-Blockx; Therapy?Sceny boczne: m.in. Kaliber 44; Myslovitz; Pudelsi; Farben Lehre; Apteka; Ahimsa; Hedone; Sweet Noise; Funny Hippos. 1996 23 listopada 1996 Spodek, Katowice (wybrane; wg relacji) Tuff Enuff; Dog Family i inni. 1997 22 listopada 1997 Spodek, Katowice Kaliber 44; Rammstein; Chumbawamba; Edyta Bartosiewicz; Kazik Na Żywo; O.N.A.; T.Love; Golden Life; Myslovitz 1998 21 listopada 1998 Spodek, KatowiceDuża scena: Mainstream; Run DMS; Acid Drinkers; Kult; Homo Twist; Blenders; Piersi; T.Love Mała scena: Ścigani; Sto% Bawełny; Stare Miasto 2000 19 lutego 2000 Spodek, KatowiceThe Bloodhound Gang; Kult; Myslovitz; O.N.A.; Pidżama Porno; Pudelsi 2011 26 lutego 2011 Spodek, KatowiceCF98; Muchy; happysad; Strachy Na Lachy; Coma; Myslovitz 2012 18 lutego 2012 Spodek, KatowicePidżama Porno; Hey; Acid Drinkers; Armia; Cool Kids of Death; Koniec Świata; The Lunatics 2013 9 marca 2013 Spodek, KatowiceComa; Luxtorpeda; Myslovitz; Turboweekend; Lao Che; Curly Heads 2017 18 listopada 2017 Spodek, KatowiceMain Stage: Hidden World; Tymon Tymański & Krzysztof Trebunia-Tutka; Riverside; Lao Che; Pink Freud (feat. m.in. Tomek Lipiński, Robert Brylewski, Alek Korecki); ProletaryatLemon Stage: Amarok; Niechęć; Kurws; Lonker See; 1988; Robert Piernikowski
Przypisy
Kategoria:Festiwale rockowe w Polsce Kategoria:Festiwale w Katowicach Kategoria:Muzyka w Katowicach