mały|Chrzęstniakomięsak okolicy zakrętarzowej lewej kości udowej u 42-letniego pacjenta thumb|Chrzęstniakomięsak po lewej stronie miednicy u 26-letniego pacjenta Chrzęstniakomięsak (chrzęstniak mięsakowy, łac. chondrosarcoma) – złośliwy nowotwór tkanki chrzęstnej należący do grupy mięsaków kości. Wyróżnia się podtypów histologicznych tego nowotworu, różniących się lokalizacją, przebiegiem i wiekiem zachorowania.
Epidemiologia Chrzęstniakomięsak częściej występuje w dorosłym lub starszym wieku. Chrzęstniakomięsak centralny najczęściej dotyczy chorych w wieku 40–50 lat; wariant jasnokomórkowy w wieku 25–50 lat, mezenchymalny od 10 do 40 roku życia, odróżnicowany od 30 do 60, powierzchowny od 30 do 40. Zachorowania na wariant przykostny nie wykazują podobnego wzrostu zachorowań w żadnej dekadzie życia – nie można wykluczyć wystąpienia określonego wariantu nowotworu poza tymi przedziałami czasowymi.
Objawy i przebieg chrzęstniakomięsak centralny (chondrosarcoma centrale) – powstaje w jamie szpikowej kości długich (w proksymalnym odcinku kości ramiennej, w obydwu odcinkach kości udowej i piszczelowej; w połowie przypadków zmiana rozwija się na podłożu wcześniej istniejących zmian chrzęstnych (chrzęstniaka śródkostnego) chrzęstniakomięsak powierzchowny (chondrosarcoma periphericum) – wyrasta z powierzchni kości w obręb otaczających tkanek, najczęściej zajmując kości miednicy i proksymalną część kości udowej; zazwyczaj rośnie powoli chrzęstniakomięsak przykostny (chondrosarcoma juxtacorticale) – zwykle rozwija się w kości udowej, ramiennej i piszczeli; powolny wzrost mas guza, zajmuje dużą powierzchnię kości chrzęstniakomięsak jasnokomórkowy (chondrosarcoma clarocellulare) – najczęściej w głowie kości udowej i jej dalszym odcinku albo w dalszym odcinku kości ramiennej; rośnie powoli, ale destrukcyjnie chrzęstniakomięsak mezenchymalny (chondrosarcoma mesenchymale) – zwykle rozwija się w kościach twarzy i miednicy; przebieg jest niekorzystny; jest to jednak najbardziej wrażliwy na chemioterapię podtyp chrzestniakomięsaka chrzęstniakomięsak odróżnicowany (chondrosarcoma dedifferentiatum) – z reguły rozwija się w kościach miednicy, kości udowej i ramiennej; przebieg też jest niekorzystny, 90% chorych umiera do 2 lat po zakończeniu leczenia
Klasyfikacja ICD10 kod ICD10 nazwa choroby Nowotwór złośliwy kości i chrząstki stawowej kończyn Łopatka i kości długie kończyny górnej Kości krótkie kończyny górnej Kości długie kończyny dolnej Kości krótkie kończyny dolnej Zmiana przekraczająca granice jednego umiejscowienia w obrębie kości i chrząstki stawowej kończyn Kości i chrząstki stawowe kończyn, umiejscowienie nieokreślone Nowotwór złośliwy kości i chrząstki stawowej o innym i nieokreślonym umiejscowieniu Kości czaszki i twarzy Żuchwa Kości kręgosłupa Żebra, mostek i obojczyk Kości miednicy, kość krzyżowa i guziczna Zmiana przekraczająca granice jednego umiejscowienia w obrębie kości i chrząstek stawowych Kości i chrząstki stawowe, umiejscowienie nieokreślone Przypisy
Bibliografia Jerzy Stachura, Wenancjusz Domagała Patologia znaczy słowo o chorobie. Tom II. Wydawnictwo Polskiej Akademii Umiejętności, Kraków 2003. .
Linki zewnętrzne
Chondrosarcoma Imaging
Kategoria:Nowotwory kości i chrząstki stawowej