Paul Tremo (ur. 1 kwietnia 1733 w Berlinie, zm. 1810 w Warszawie) – polski kuchmistrz na dworze króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, zdobył miano „pierwszego kuchmistrza w Europie”.
Życiorys Urodził się w Berlinie w rodzinie hugenockiejW. Wojtyńska, Paul Tremo – kucharz Stanisława Augusta, „Kronika Zamkowa”, 1996 nr 1 s. 50–56 (francuskiej). Swój kunszt zdobywał podróżując po Europie. Wiadomo też, że studiował liczne dzieła uczonych z różnych epok.
Z królem związany był od jego wczesnej młodości i wiernie służył mu aż do końca. Król wypłacał mu rocznie ponad 10 tys. zł, co uważano za najwyższą pensję kuchmistrza w Rzeczypospolitej. Był m.in. odpowiedzialny za oprawę kulinarną obiadów czwartkowych. Upodobania kulinarne Stanisława Augusta zapoczątkowały modę na wyrafinowaną, a zarazem lekką kuchnię, łączącą francuskie i polskie tradycje kulinarne. Stopniowo rezygnując z sarmackiego niepohamowania w jedzeniu i piciu, coraz częściej zwracano uwagę na zdrową dietę.
Gdy Stanisław August Poniatowski abdykował i osiadł w Petersburgu, towarzyszył mu Tremo. Po śmierci króla w 1798 roku wrócił do Polski i zamieszkał w ofiarowanym przez króla dworku na Grzybowie pod Warszawą. Pochowany został na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie jako Piotr Paweł Tremo.
Napisał dzieła: „Botanika kuchenna” (zaginiona rozprawa o właściwościach kulinarnych różnych ziół i warzyw), z trzech rękopiśmiennych odpisów jest znana jego książka kucharska opatrywana różnymi tytułami np. „Nauka dokładna sposobów warzenia i sporządzania potraw z mięsiwa, ryb, jarzyny, mąki, jako też przyprawiania rozmaitych sosów, robienia esencji ponczowej”.
Uczniem Paula Tremona był znany kucharz i autor pierwszych systematycznych książek kucharskich na ziemiach polskich Jan Szyttler.
Przypisy
Bibliografia Kuchnia na sześć osób podług przepisów JP Tremona, pierwszego kuchmistrza Stanisława Augusta króla polskiego, opr. J. Kowecki, Warszawa 1991. W. Wojtyńska, Paul Tremo – kucharz Stanisława Augusta, „Kronika Zamkowa”, 1996 nr 1 s. 50 –56.
S. Czerniecki, Compendium ferculorum albo zebranie potraw, wyd. i opr. J. Dumanowski i M. Spychaj z przedmową S. Lubomirskiego, „Monumenta Poloniae Culinaria”, t. I, Warszawa 2009 J. Dumanowski, Od Czernieckiego do Wielądka. Polskie książki kucharskie z XVII-XVIII wieku, strona "Klio w kuchni" Muzeum Historii Polski J. Dumanowski, Staropolskie książki kucharskie, „Mówią wieki”, 12, 2009 (599), s. 36-40 Przepisy Paula Tremo, wydał i opracował J. Dumanowski, seria "Monumenta Poloniae Culinaria", t. IX, Warszawa 2022 J. Dumanowski, Tremo Paul (1734-1810), w: Polski Słownik Biograficzny, t. LV, Warszawa-Kraków 2023-2024, s. 21-23.
Kategoria:Ludzie związani ze Stanisławem Augustem Poniatowskim Kategoria:Polscy kucharze Kategoria:Autorzy książek kucharskich XIX wieku Kategoria:Autorzy polskich książek kucharskich Kategoria:Polacy pochodzenia francuskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Berlinie Kategoria:Pochowani na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie Kategoria:Urodzeni w 1733 Kategoria:Zmarli w 1810 Kategoria:Polscy pisarze XVIII wieku Kategoria:Polscy pisarze XIX wieku