Jacek Koman (ur. 15 sierpnia 1956 w Bielsku-Białej) – polsko-australijski aktor filmowy, telewizyjny i teatralny, wokalista i tancerz, powszechnie znany z roli narkoleptycznego Argentyńczyka w musicalu Moulin Rouge!.
Życiorys Wczesne lata Urodził się i wychował w Bielsku-Białej, w rodzinie rzymskokatolickiej jako syn aktorów Haliny Koman-Dobrowolskiej (1923–2014) i Adama Komana (1922–2005), którzy byli w tym czasie aktorami Teatru Polskiego w Bielsku-Białej. Ukończył IV Liceum Ogólnokształcące im. Emilii Sczanieckiej w Łodzi. W 1978 obronił dyplom na Wydziale Aktorskim Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi, gdzie studiował na roku m.in. z Małgorzatą Potocką, Hanną Mikuć, Piotrem Skibą, Andrzejem Szczytką i Mariuszem Wojciechowskim.
Początki kariery W latach 1978–1980 był związany z Teatrem Polskim w Bielsku-Białej oraz Teatrem im. Adama Mickiewicza w Cieszynie, gdzie 21 października 1978 zadebiutował jako Lizander w Śnie nocy letniej Williama Szekspira w reżyserii Andrzeja Markowicza. W 1979 zadebiutował większą rolą Sławka Tietza w filmie telewizyjnym Juliusza Machulskiego Bezpośrednie połączenie.
Kariera międzynarodowa W 1981 roku wyjechał do Austrii, gdzie spędził 8 miesięcy. Następnie ze swoim bratem Tomkiem wyemigrował na stałe do Australii. Początkowo mieszkał w Perth, gdzie wraz z Krzysztofem Kaczmarkiem współtworzył grupę teatralną „Zart” i występował w teatrach: The New Dolphin Theatre i The Playhouse Theatre. Do Polski po raz pierwszy od czasu wyjazdu na emigrację przybył po 11 latach, tj. w 1992 roku.
W 1992 grał Jacques’a w komedii szekspirowskiej Jak wam się podoba. Wcielił się z powodzeniem w rolę tytułowego Pabla Picassa w komedii Steve’a Martina Picasso at the Lapin Agile i Tartuffe’a komedii Moliera Tartuffe.
W 1994 za kreację Roya M. Cohna w spektaklu Tony’ego Kushnera Anioły w Ameryce w reżyserii Neila Armfielda zdobył zarówno nagrodę Victorian Green Room w 1993 dla „Najlepszego aktora w roli drugoplanowej”, jak i nagrodę Age Performing Arts w 1994 w kategorii „Najlepsza rola dramatyczna”.
Po jakimś czasie przeprowadził się do Melbourne, gdzie przez kilka lat grał w Anthill Theatre. Był też związany z Belvoir St Theatre w Sydney, gdzie wystąpił w przedstawieniu Bertolta Brechta Kaukaskie koło kredowe w roli Azdaca, szekspirowskiej tragedii Hamlet (1994) jako Klaudiusz, komedii Pierre’a Beaumarchais’go Wesele Figara (2000) jako Figaro i Makbecie (2003) w tytułowej roli. Występował też w Sydney Theatre Company.
W 1988 pojawił się jako Emil Zatopek w biograficznym dramacie historycznym ABC Mila w cztery minuty (The Four Mile Minute) z udziałem Michaela Yorka o wyścigu i rywalizacji pomiędzy Rogerem Bannisterem a Johnem Landym. Od tego czasu wystąpił w filmach i serialach amerykańskich, brytyjskich i australijskich, w tym Moulin Rouge! (2001) z Nicole Kidman i Ewanem McGregorem, futurystycznym dramacie Ludzkie dzieci (2006) z Michaelem Caine’em, Clive’em Owenem i Julianne Moore czy kontrowersyjnym dramacie wojennym Edwarda Zwicka Opór (2008) z Danielem Craigiem.
W 2011 był nominowany do nagrody Australian Academy of Cinema and Television Arts dla najlepszego aktora drugoplanowego w serialu dramatycznym za rolę w serialu Spirited.
Od 2004 został wokalistą australijskiego zespołu VulgarGrad. Formacja prezentuje pieśni rosyjskiego światka przestępczego – zwane „blatnyje piesni” (Pieśni Niepokornych) albo „blatniak”, rodem z punkrocka okresu pieriestrojki i „kryminalnego brzmienia” z ulic współczesnego Petersburga. Jeden z krytyków tak podsumował brzmienie grupy: Brzmi to jak Édith Piaf wychowana w jednym z moskiewskich burdeli, po kilku lekcjach śpiewu u Toma Waitsa i ściskająca w ręku nóż sprężynowy!. W 2012 zespół wystąpił na 33. Przeglądzie Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu.
W 2014 wystąpił na deskach Teatru Studio Buffo w programie Cohen – Nohavica w reżyserii Mariana Opani.
Życie prywatne Związany jest z australijską aktorką Catherine McClements, z którą ma dwoje dzieci, córkę Clementine Coco (ur. w lipcu 2001) i syna Quincy’ego (ur. 2007). Pierwsze dziecko urodziło mu się w 1983 roku.
Filmografia 1979: Bezpośrednie połączenie (film telewizyjny), jako Sławek Tietz 1988: The Four Minute Mile (film telewizyjny), jako Emil Zátopek 1989: Darlings of the Gods (film telewizyjny), jako członek towarzystwa 1990: Wakacje nad rzeką Yarra, jako mechanik 1991: Hunting, jako służący Bergmana 1992: Redheads, jako prawnik 1993: Snowy (epizody w serialu telewizyjnym), jako Jenda 1993: Phoenix (w jednym odcinku), jako steward 1994: Lucky Break, jako detektyw Jurij Borodinoff 1995: What I Have Written, jako Jeremy Fliszar 1996: Twisted Tales (w jednym odcinku), jako taksówkarz 1997: Babies (miniserial telewizyjny), jako Ryko 1997: Dzięki Bogu spotkał Lizzie (Thank God He Met Lizzie), jako Raoul 1998: Oklaski jednej dłoni (The Sound of One Hand Clapping), jako Picotti 1998: Wildside (jeden odcinek), jako Barry Lipiński 1998: Auf der Suche nach der Schatzinsel (serial telewizyjny), jako Don Grego 2001: Moulin Rouge!, jako narkoleptyczny Argentyńczyk 2002: The Secret Life of Us (13 odcinków serialu), jako Dominic 2003: Floodhouse, jako Anselm 2003: Horseplay, jako Roman 2003: Stingers (jeden odcinek serialu telewizyjnego), jako Daniel Tedesco 2003: MDA (jeden odcinek serialu telewizyjnego), jako dr Mikhail Varonio 2005: The Incredible Journey of Mary Bryant lub Mary Bryant (miniserial telewizyjny), jako Wanjon 2005: Dożywocie (film telewizyjny), jako Franco Cardamone 2006: Ludzkie dzieci, jako Tomasz 2006: HG Wells: War with the World (film telewizyjny), jako Maksim Gorki 2006: Tripping Over (sześć odcinków serialu), jako Magnus 2006: Tsunami: The Aftermath, jako Peer 2007: Mój ojciec i ja, jako Vacek 2008: Australia, jako Ivan 2008: Opór, jako Kościk 2008: Kochaj i tańcz, jako ojciec Hani (Jan Kettler) 2009: Gliniarze z Melbourne, jako Anton Buczek 2010: Kołysanka, jako listonosz 2010: Usta usta, jako Paweł Śliwiński 2010: Ratownicy, jako Piotr Rojek 2012: Zagadki kryminalne panny Fisher, jako Mr Merton 2012: Lekarze, jako Leon Jasiński 2012: Ghost Rider 2, jako Terrokov 2012: Hotel 52, jako Wiktor Prus 2013: Tajemnice Laketop (miniserial TV), jako Wolfgang Zanic 2014: Lekarze nocą, jako Leon Jasiński (odcinki 3, 6) 2014: , jako Sam 2014: Ziarno prawdy, jako kanonik 2015: Disco polo, jako „Katiusza” 2015: Prokurator, jako prokurator Kazimierz Proch 2017: Jungle, jako „Ojciec Yossiego” 2018–2021: Chyłka, jako Harry McVay 2018: Krew Boga, jako Geowold 2018: Tidelands, jako Gregori Stolin 2019: Ikar. Legenda Mietka Kosza, jako Stanisław Kosz, ojciec Mietka 2020: W głębi lasu, jako Dawid Goldsztajn 2020: Mały zgon, jako Stanisław 2021: Receptura, jako Jan Wedel 2022: Niebezpieczni dżentelmeni, jako Włodzimierz Lenin 2022: Dzisiaj śpisz ze mną, jako ojciec Niny 2023: Operacja Soulcatcher, jako minister Jan Zaremba 2023: Belfer, jako Bogdan Zawadzki, ojciec Pawła 2024: Konklawe, jako arcybiskup Woźniak 2025: Scheda, jako Jan Mróz 2025: 100 dni do matury, jako dziadek Antoni 2025ː Heweliusz, jako mec. Ignacy Budzisz 2026: Piekło kobiet
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi Kategoria:Artyści związani z Bielskiem-Białą Kategoria:Australijscy aktorzy filmowi Kategoria:Australijscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Australijscy aktorzy teatralni Kategoria:Australijscy wokaliści Kategoria:Ludzie urodzeni w Bielsku-Białej Kategoria:Polonia w Australii Kategoria:Polscy aktorzy filmowi Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Urodzeni w 1956