thumb|240px|Iosif Kobzon z Chórem Aleksandrowa podczas koncertu w Sali Kongresowej, Warszawa, październik 2009 Iosif Dawydowicz Kobzon, (ur. 11 września 1937 w Czasiw Jarze, zm. 30 sierpnia 2018 w Moskwie) – rosyjski piosenkarz i pedagog, jeden z najbardziej znanych wykonawców muzyki popularnej w Związku Radzieckim, a następnie Rosji.

Życiorys Urodził się w miejscowości Czasiw Jar w Ukraińskiej SRR w rodzinie żydowskiej. Jego matka, Ida Isaakowna, urodziła się na Podolu. Jak wielokrotnie przyznawał piosenkarz, matka grała w jego życiu rolę kluczową, będąc przewodnikiem moralnym.

Po zajęciu Lwowa przez ZSRR w 1939 wraz z całą rodziną przeniósł się do tego miasta. Wkrótce ojciec został wysłany na front, a matka wraz z nim i rodzeństwem ewakuowała się do miejscowości Yangiyoʻl pod Taszkentem w Uzbekistanie. W 1944 wraz z rodziną przeniósł się do Kramatorska na Ukrainie, a pod koniec lat 40. do Dniepropetrowska.

W latach 1956–1959 służył w Armii Radzieckiej, gdzie występował w Zespole Pieśni i Tańca Zakaukaskiego Okręgu Wojskowego. Przez rok, w latach 1969–1970, był żonaty ze znaną aktorką Ludmiłą Gurczenko.

Kariera muzyczna Popularność jako piosenkarz zdobył jeszcze w czasach ZSRR i utrzymał ją w większości krajów powstałych po jego upadku. W Rosji, tak jak przed laty, zawsze śpiewał m.in. na prestiżowych koncertach z okazji uroczystości państwowych. W repertuarze posiadał zawsze znaczną ilość piosenek sławiących komunizm, KPZR, Komsomoł czy Włodzimierza Lenina.

Karierę wokalną rozpoczął w 1958, a w 1962 nagrał pierwszą płytę. W 1973 wykonał piosenki do serialu telewizyjnego Siedemnaście mgnień wiosny. Koncertował na całym świecie, między innymi w Argentynie, Boliwii, Finlandii, Hiszpanii, Izraelu, Szwecji, USA, a także w czasie interwencji sowieckiej w Afganistanie. W Polsce uczestniczył w koncertach w ramach Święta Trybuny Ludu, a także reprezentował ZSRR na Międzynarodowym Festiwalu Piosenki w Sopocie w 1964, gdzie zdobył nagrodę specjalną ZAKR za piosenkę Płynie Wołga.

Często wykonywał piosenki znanych kompozytorów rosyjskich, w tym Aleksandry Pachmutowej i Wiaczesława Dobrynina. W połowie lat 90. rozpoczął serię „pożegnalnych koncertów”, mających zakończyć jego karierę muzyczną. Choć zaprzestał organizacji własnych koncertów, wciąż często występował na estradzie, pozostając gwiazdą medialną.

W latach 1972–2018 występował w peruce.

Kariera polityczna thumb|240px|Kraje, do których zabroniony był wjazd Iosifowi Kobzonowi po 2015 Był członkiem KPZR do końca istnienia partii. W 1983 został na rok usunięty z jej szeregów za wykonanie żydowskiej pieśni Hawa nagila na spotkaniu z delegacjami zagranicznymi, w tym z krajów arabskich. Od 1989 był aktywnie zaangażowany w życie polityczne kraju, choć formalnie pozostawał bezpartyjny.

Przez wiele lat był deputowanym do Dumy Państwowej Rosji z okręgu Agińsko-Buriackiego, gdzie wybierany był regularnie prawie 100% głosów. W Dumie stał na czele komisji kultury.

Był aktywny i popularny także na północnym Kaukazie, w tym w Czeczenii. Wśród wielu kampanii politycznych, w których uczestniczył także w tym regionie, wspomnieć można akcję rozdawania banknotów sturublowych w Abchazji, gdzie w 2004 przekonywał mieszkańców do udzielenia poparcia promoskiewskiemu kandydatowi na prezydenta Raulowi Chadżimbie. W tym samym roku wspierał także swoimi piosenkami na koncertach wyborczych kandydaturę Wiktora Janukowycza na prezydenta Ukrainy. Był także pierwszym negocjatorem podczas akcji terrorystycznej w Teatrze na Dubrowce w 2002 r.

Był publicznie posądzany o kontakty z rosyjską mafią. W związku z tymi pogłoskami nie mógł otrzymać wizy wjazdowej do USA.

Na podstawie decyzji Rady Europejskiej z 9 lutego 2015 wpisany został na listę osób objętych sankcjami za podważanie niepodległości Ukrainy i wspieranie separatystów w Donbasie.

Został pochowany 2 września 2018 na moskiewskim cmentarzu Wostriakowskim.

Upamiętnienia W 2003 w Doniecku na Ukrainie odsłonięto pomnik Iosifa Kobzona.

Odznaczenia i wyróżnienia Order „Za zasługi dla Ojczyzny” II klasy (2007) Order „Za zasługi dla Ojczyzny” III klasy (2002) Order Męstwa (2002) Order Przyjaźni Narodów Medal „Za zasługi dla Kraju Stawropolskiego” (Медаль «За заслуги перед Ставропольским краем», 2008, Kraj Stawropolski, Rosja) Medal „Za zasługi dla Republiki Czeczeńskiej” (Медаль «За заслуги перед Чеченской республикой», Rosja) Order „Za zasługi” II klasy (Орден «За заслуги», 2002, Ukraina) Order „Za zasługi” III klasy (Орден «За заслуги», 2000, Ukraina) Medal „Astana” (Медаль «Астана», 2000, Kazachstan) Ludowy Artysta ZSRR (Народный артист СССР, 1987) Ludowy Artysta RFSRR (Народный артист РСФСР, 1980) Narodowy Artysta Ukrainy (Народный артист Украины, 1991) Zasłużony Artysta RFSRR (Заслуженный артист РСФСР, 1973) Nagroda Państwowa ZSRR (Государственная премия СССР, 1984) Nagroda Leninowskiego Konsomołu (Премия Ленинского комсомола, 1983) Nagroda Federalnej Służby Bezpieczeństwa Rosji (Премия ФСБ России, 2009) Order Świętego Księcia Daniela Moskiewskiego II klasy (Орден святого благоверного князя Даниила Московского, 1998, Rosyjska Cerkiew Prawosławna) Order Sergiusza Radoneżskiego II klasy (Орден преподобного Сергия Радонежского, 2002, Rosyjska Cerkiew Prawosławna)

Iosif Kobzon posiadał honorowe obywatelstwo 28 miast na terenie byłego Związku Radzieckiego (m.in. Anapy, Biszkeku, Dniepropetrowska, Doniecka, Kramatorska, Moskwy, Połtawy, Saratowa i Słowiańska).

Przypisy

Bibliografia Советская музыка – Иосиф Кобзон. Биография

Евгений Левкович – Иосиф Кобзон. Иосиф пригожий na rollingstone.ru (Музыка Rolling Stone)

Kategoria:Bohaterowie Pracy Federacji Rosyjskiej Kategoria:Laureaci Nagrody Państwowej ZSRR Kategoria:Laureaci Nagrody Leninowskiego Komsomołu Kategoria:Odznaczeni Orderem Męstwa Kategoria:Odznaczeni Orderem Przyjaźni Narodów Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za zasługi” (Ukraina) Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za zasługi dla Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Sergiusza Radoneżskiego Kategoria:Odznaczeni Medalem „Astana” Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Księcia Daniela Moskiewskiego Kategoria:Ludowi Artyści ZSRR Kategoria:Ludowi Artyści RFSRR Kategoria:Zasłużeni Artyści RFSRR Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Wostriakowskim w Moskwie Kategoria:Rosyjscy piosenkarze Kategoria:Rosyjscy Żydzi Kategoria:Rosyjskie osoby na czarnej liście UE Kategoria:Deputowani do Dumy Państwowej Federacji Rosyjskiej Kategoria:Politycy KPZR Kategoria:Ludzie związani z Dnieprem Kategoria:Urodzeni w 1937 Kategoria:Zmarli w 2018