thumb|250px|right|Wirginał
Wirginał – mały klawiszowy instrument muzyczny, odmiana klawesynu z pojedynczymi strunami zamiast podwójnych. Był również lżejszy, często wykonywano go tylko jako pudło rezonansowe bez nóg. Do gry kładziono go na stole, biurku lub toaletce, bowiem był to instrument przeznaczony dla panien – stąd jego nazwa. Jego skala obejmuje 4 oktawy.
Był popularny w XVI i XVII wieku. Głównym ośrodkiem budowy wirginałów była Antwerpia, a centrum twórczości – Anglia. Wirginaliści angielscy przyczynili się do rozwoju samodzielnej muzyki instrumentalnej w baroku oraz wpłynęli na niderlandzką i niemiecką szkołę organową. Cechy ich muzyki to rozbudowanie faktury instrumentalnej oraz wirtuozeria.
Formy: grounds (wariacje oparte na basso ostinato), fancy (fantazje), tańce, opracowania wokalnych utworów religijnych i świeckich.
Kompozytorzy: William Byrd (1543–1623) – „ojciec wirginalistów angielskich" Giles Farnaby (1565–1640), Thomas Morley (1557–1602), Orlando Gibbons (1583–1623), John Bull (1562–1628), Thomas Tomkins (1573–1656) – „ostatni wirginalista”
Zobacz też
szpinet Młoda kobieta siedząca przy wirginale
Bibliografia
Kategoria:Chordofony szarpane