Karol Emanuel IV

Karol Emanuel IV (Carlo Emanuele Ferdinando Maria; ur. 24 maja 1751 w Turynie, zm. 6 października 1819 w Rzymie) – król Sardynii w latach 1796–1802.

Życiorys Urodził się w Turynie jako najstarszy syn Wiktora Amadeusza III, późniejszego króla Sardynii (wtedy jeszcze księcia Sabaudii), i jego żony Marii Antonietty Burbon (córki Filipa V, króla Hiszpanii i Elżbiety Farnese). Od urodzenia, do swojej sukcesji, Karol Emanuel nosił tytuł księcia Piemontu.

Małżeństwo W 1773 roku Wiktor Amadeusz III został królem Sardynii i zaczął organizować polityczne małżeństwo dla swego syna. Dwie siostry Karola Emanuela zostały wydane za mąż za młodszych braci króla Francji Ludwika XVI: Maria Józefina za hrabiego Prowansji, późniejszego króla Ludwika XVIII, a Maria Teresa za hrabiego Artois, późniejszego króla Karola X. 21 sierpnia 1775 roku, po dwuletnich negocjacjach, Karol Emanuel zaręczył się z Marią Klotyldą Burbon, siostrą Ludwika XVI. Ślub odbył się 6 września 1775 roku w Chambéry. Chociaż związek został zaaranżowany z powodów politycznych, Karol Emanuel i jego żona stali się sobie oddani. Łączyła ich bardzo surowa i trzeźwa wiara katolicka. Nie mieli oni jednak dzieci.

Król Sardynii 16 października 1796, umarł Wiktor Amadeusz III i Karol Emanuel został królem. Jego królestwo zawierało nie tylko wyspę Sardynię, ale również znaczące ziemie północno-zachodnich Włoch, m.in. Piemont.

W marcu 1796 r. Sardynia została zmuszona do zawarcia niekorzystnego traktatu paryskiego z Republiką Francuską, przyznającego armii francuskiej swobodny przejazd przez Piemont. 4 kwietnia 1797 r. Karol Emanuel postanowił zawrzeć wstępną umowę z Francją, na mocy której zrzekłby się kontroli nad Sardynią w zamian za równoważne terytorium we WłoszechArchivio di Stato di Torino, Sezione Corte, Trattati diversi in Materie politiche per rapporto all'estero [Inventario n. 117] -> Trattati diversi -> Mazzo 37 -> Fascicolo 14. Skarbiec królestwa był pusty, armia była unieruchomiona i zdezorganizowana, a wśród ludności panowały silne nastroje rewolucyjne. W latach 1796–1798 udaremniono dwa spiski przeciwko monarchii, a spiskowców skazano na śmierć. 6 grudnia 1798 r. Francuzi pod wodzą Jouberta zajęli Turyn i zmusili Karola Emanuela do abdykacji wszystkich swoich terytoriów na włoskim lądzie stałym i ograniczenia swojego królestwa do wyspy Sardynii, która pozostała poza zasięgiem armii francuskiej. Po tym Piemont stał się francuskim regionem wojskowym. Karol Emanuel i jego żona opuścili Turyn udając się do Parmy, a następnie do Florencji. W lutym 1799 roku względy bezpieczeństwa zmusiły Karola Emanuela do wycofania się na Sardynię. W następnym miesiącu Francuzi zajęli Florencję i wypędzili Wielkiego Księcia Toskanii z jego posiadłości.

Abdykacja 7 marca 1802 żona Karola Emanuela – Maria Klotylda zmarła. Ta śmierć tak go poruszyła, że zdecydował się abdykować. Uczynił to 4 czerwca 1802, na korzyść swojego brata – Wiktora Emanuela. Karol Emanuel zachował sobie jednak tytuł króla. Mieszkał w Rzymie i miasteczku Frascati, pod Rzymem.

We Frascati jego częstym gościem był jego kuzyn Henryk Benedykt Stuart, kardynał i książę Yorku, ostatni członek królewskiej rodziny Stuartów. Po śmierci Henryka, w 1807, Karol Emanuel został najstarszym żyjącym potomkiem Karola I, króla Anglii i Szkocji. Jakobici obwołali go nawet Karolem IV, królem Anglii, Szkocji, Francji i Irlandii, mimo że on sam nie wysunął żadnych roszczeń.

Ostatnie lata W 1815, w wieku 64 lat, Karol Emanuel złożył śluby w zakonie jezuitów. Nigdy nie przyjął święceń kapłańskich, do końca życia mieszkał w jezuickim nowicjacie w Rzymie. Zmarł 6 października 1819 i został pochowany w kościele św. Andrzeja na Kwirynale w Rzymie.

Ordery Najwyższy Order Zwiastowania Najświętszej Marii Panny (Order Annuncjaty) w 1763 roku, a od 1796 Wielki Mistrz.

Genealogia

Przypisy

Kategoria:Dynastia sabaudzka Kategoria:Władcy Sabaudii Kategoria:Władcy Sardynii Kategoria:Odznaczeni Orderem Annuncjaty Kategoria:Jakobiccy pretendenci do tronu Anglii i Szkocji Kategoria:Urodzeni w 1751 Kategoria:Zmarli w 1819 Kategoria:Władcy, którzy abdykowali Kategoria:Ludzie urodzeni w Turynie