Kustodia – osiedle w zachodniej części Gniezna, położone nad Jeziorem Świętokrzyskim i Strugą Gnieźnieńską (Wełnianką) przy ul. Powstańców Wielkopolskich, dawniej folwark, z pałacem z końca XIX w., wpisanym do rejestru zabytków, obecnie przebudowanym na mieszkania, parkiem, budynkami gospodarczymi i zabudową wiejską z początku XX w., dawna posiadłość Grabskich. Przy folwarku ogródki działkowe. Na terenie osiedla znajduje się fabryka okien EKO-OKNA. Od zachodu graniczy z dzielnicą Piekary, od wschodu z dzielnicą Winiary, od południa z dzielnicą Stare Miasto, od północy ze wsią Pyszczynek.
Ulice Powstańców Wielkopolskich Żabia
Historia Majątek Kustodia do XIX wieku był własnością zakonu O.O. Franciszkanów. W roku 1786 konwent zakonu, prawem emfiteutycznym, na trzy pokolenia folwark oraz 77 ha ziemi wydzierżawił rodzinie Piaseckich. Ci, po latach, odstąpili dzierżawę Kazimierzowi Liczbińskiemu, który zarządzał majątkiem do roku 1835 [dostęp 2013-10-28]. Po sekularyzacji zakonu, całość majątku przejęły władze pruskie.
W roku 1905 Kustodię wykupił Leon Grabski, zakładając, wraz z bratankiem Edwardem Grabskim, Fundację Grabskich, która zarządzała już 140 hektarowym gospodarstwem [ dostęp 2013-10-28]. Jako obszar dworski do lat 30 XX w. majątek Kustodia, stanowił odrębną jednostkę administracyjną i dopiero w 1934 roku został administracyjnie przypisany do Gminy Gniezno[dostęp 2013-10-28].
Po II wojnie dekretem PKWN folwark w całości zostaje znacjonalizowany. Kustodię przejął PGR Łabiszynek, którego dyrekcja w pałacu urządziła biura. W granice miasta Kustodia zostaje ujęta w końcu lat 50 XX wieku.
W 1969 w sąsiedztwie pałacu „Grabskich” u zbiegu ulic: Powstańców Wielkopolskich i Żabiej oddano do użytku nowoczesny kompleks szkolny - Zawodowej Szkoły Specjalnej – dzisiaj- Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy nr 2 w Gnieźnie im Janusza Kusocińskiego. [dostęp 2013-10-29]
Obecnie nieruchomości Kustodii w większej części są w posiadaniu Agencji Nieruchomości Rolnych.
Linki zewnętrzne
Przypisy
Kategoria:Dzielnice i osiedla Gniezna