thumb|Edward Dembowski na czele procesji na akwaforcie autorstwa Józefa Bohdana Dziekońskiego Procesja Dembowskiego – religijno-patriotyczna procesja, która odbyła się 27 lutego 1846 w czasie powstania krakowskiego w Wolnym Mieście Krakowie. W wyniku ostrzelania procesji przez wojska austriackie, zginęło 28 osób, w tym faktyczny przywódca powstania i inicjator procesji Edward Dembowski. Po masakrze procesji powstanie krakowskie faktycznie upadło.
Przebieg procesji Edward Dembowski chcąc odwołać się do uczuć patriotycznych i religijnych chłopów (w tym czasie trwała już rzeź galicyjska), 27 lutego zorganizował procesję, w której wzięło udział 30 księży i zakonników w ornatach i komżach, z krzyżami i chorągwiami oraz 50 osób świeckich w tym kobiety i dzieci. Na czele szedł Dembowski w białej sukmanie chłopskiej z krzyżem w ręku. Procesję eskortował oddział zbrojny złożony z 20 strzelców i 20 kosynierów.
Procesja śpiewając pieśni religijne, przeszła przez Podgórze ku Wieliczce, nie spotykając chłopów po drodze. Z powodu zapadających ciemności i padającego deszczu postanowiono zawrócić, przenocować w Podgórzu i wyruszyć następnego dnia o świcie w stronę Wieliczki. Gdy procesja doszła do Podgórza, usłyszano strzały.
Istnieją dwie wersje tego co wydarzyło się potem. Według Józefa Wawel-Louisa (pisownia oryginalna): Według Adama Rawicza Siedmiogrodzkiego (pisownia oryginalna):
Przypisy
Kategoria:Powstanie krakowskie