Kościół św. Anny w Zabrzu – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do dekanatu Zabrze diecezji gliwickiej.
Historia Świątynia została zaprojektowana w stylu neoromańskim z elementami neogotyku (styl przejściowy) przez radcę budowlanego Blaua z Bytomia oraz bytomskiego architekta Stahla. 5 września 1897 roku wmurowano kamień węgielny. Świątynia została wzniesiona w latach 1897–1900 w dawnej wsi Dorota. Konsekrowano ją 10 października 1900. Od 1905 znajduje się w granicach Zabrza. W 1945 roku kościół został uszkodzony.
Architektura Kościół został wybudowany na planie krzyża łacińskiego. Jest halowy, trójnawowy z transeptem, kryty dachem dwuspadowym. Na osi fasady wieża z dzwonnicą i zegarem. Elewacje z cegły klinkierowej dekorowane ornamentami ceglanymi i detalami kamieniarskimi. Charakterystyczne dla architektury kościoła są duże, zamknięte półkoliście okna z witrażami przedstawiającymi postaci świętych, a także empory naw bocznych i ramion transeptu.
We wnętrzu znajduje się oryginalne wyposażenie m.in. z ołtarzem św. Anny, kazalnicą, marmurowymi balaskami, skrzynkową drogą krzyżową. Prezbiterium jest oddzielone od reszty kościoła kutą kratą. Pierwotne wyposażenie zachowało się niemal w całości poza polichromiami.
Założenie urbanistyczne przy kościele św. Anny dopełnia budynek probostwa oraz domu parafialnego, a także aleja z bramą, obsadzona m.in. klonami i lipami.
Organy Na emporze nad wejściem głównym do kościoła znajdują się 47-głosowe organy firmy Schlag & Söhne ze Świdnicy. Budowa instrumentu została zakończona w 1900 roku, nadano mu numer Opus 557. Organy posiadają trzy manuały i pedał, wykorzystują wiatrownice skrzyniowe oraz trakturę pneumatyczną. Prospekt został wykonany w stylu neoromańskim.
Dzwony Na wieży jest umieszczonych sześć dzwonów. Stanowią one trzeci zestaw tego kościoła. Pierwotne dzwony zawieszone 28 grudnia 1899 roku nosiły imiona: Anna (pamięci matki proboszcza), Leon (na cześć papieża Leona XIII), Jerzy (na cześć kard. Georga von Koppa) i Henryk (pamięci proboszcza parafii św. Andrzeja). Zabrano je podczas I wojny światowej na przetop. W 1929 roku, w ludwisarni Otto, w Bremie, zakupiono 5 nowych, wielkich dzwonów, o łącznej masie 8214 kg. Niestety cztery z nich podzieliły los swoich poprzedników i zostały również zrabowane podczas II wojny światowej. Do pozostałego po wojnie dzwonu, który był najmniejszym z ówczesnego zestawu dokupiono w 1959 roku 4 nowe, odlane z żeliwa sferoidalnego. Dzwon św. Józef z 1963 roku jest unieruchomiony. +Dane dzwonówImięWaga (kg)TonŚrednicaRok odlaniaOdlewnia6św. Józefok. 220 kgd’’69 cm1963Śląska Odlewnia Dzwonów, Wrocław5brakok. 350 kgcis’’ (-)80 cm1959Niestroj, Godula4brakok. 450 kgh’ (-)ok. 90 cm1959Niestroj, Godula3św. Jan Chrzcicielok. 650 kggis’ (+)101 cm1929F. Otto, Hemelingen2brakok. 900 kgfis’120 cm1959Niestroj, Godula1brakok. 1000 kgf'127 cm1959Niestroj, Godula
Galeria
Zobacz też Kościół św. Jadwigi w Zabrzu
Przypisy
Bibliografia
Anny Anny Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Anny Kategoria:Architektura neoromańska w województwie śląskim Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1900