Złoty Glob (ang. Golden Globe) – amerykańska nagroda, przyznawana od 1944 roku za osiągnięcia w dziedzinie filmu i telewizji. Jest wręczana w 15 kategoriach za filmy kinowe i 12 za programy telewizyjne, a także w dwóch pozakonkursowych kategoriach honorowych. Nominowanych, a następnie laureatów wyznaczają zagraniczni dziennikarze związani z amerykańskim przemysłem rozrywkowym. Za organizację nagród odpowiedzialna jest fundacja Golden Globe Foundation, prowadzona przez przedsiębiorstwo (do 2023 Hollywoodzkie Stowarzyszenie Prasy Zagranicznej). Nagrody są przyznawane podczas dorocznej ceremonii, zwyczajowo organizowanej w styczniu w The Beverly Hilton w Beverly Hills i emitowanej w telewizji.
Historia Hollywoodzkie Stowarzyszenie Prasy Zagranicznej (Hollywood Foreign Correspondent Association, w skrócie HFCA) zostało założone w 1943 w Los Angeles przez grupę dziennikarzy, którzy chcieli sformalizować swoje stosunki z amerykańskimi wytwórniami filmowymi i ułatwić publikowanie informacji o przemyśle filmowym w zagranicznej prasie. Jedną z decyzji stowarzyszenia było utworzenie nagród filmowych. Pierwsza ceremonia ich wręczenia odbyła się w 11 stycznia 1944 w formie kolacji na terenie kompleksu 20th Century Fox Studios. Podczas dwóch pierwszych edycji laureaci otrzymywali zwoje. Od trzeciej edycji przyznawana jest statuetka w kształcie globusa na walcowej podstawie.
thumb|200px|Statuetka Złotego Globu W 1950 część członków HFCA opuściło stowarzyszenie i założyło własne, Foreign Press Association of Hollywood (FPAH). W latach 1951–1953 przyznawało własne nagrody, Henrietta, w ramach World Film Favorite Festivalu. W 1951 HFCA wprowadziło w swoich kategoriach podział na dwie grupy: za filmy dramatyczne oraz za komedie lub musicale. W 1952 wręczyło po raz pierwszy honorowe wyróżnienie za całokształt twórczości, Nagrodę im. Cecila B. DeMille’a, nazwane na cześć filmowca Cecila B. DeMille’a. W 1954 i 1955 HFCA i FPAH zorganizowały wspólne ceremonie. 19 października 1955 połączyły się w stowarzyszenie Hollywood Foreign Press Association (HFPA). Nagroda Henrietta zmieniła nazwę na World Film Favorite (światowy ulubieniec filmowy) i była przyznawana na Złotych Globach do 1980. W 1956 podczas Złotych Globów zaczęły być honorowane programy telewizyjne.
W 1958 NBC rozpoczęło transmisję telewizyjną ceremonii wręczenia Złotych Globów, początkowo tylko na terenie Los Angeles, a od w 1964 w całych Stanach Zjednoczonych. W 1968 Federalna Komisja Łączności oskarżyła organizatorów nagród o wprowadzanie widzów w błąd co do zasad wyłaniania laureatów. W wyniku skandalu medialnego NBC zrezygnowało z dalszych transmisji. Od 28. ceremonii w 1971 stałym miejscem ich organizowania została sala balowa hotelu The Beverly Hilton w Beverly Hills. W 1973 gala powróciła do telewizji – była emitowana przez .
Od lat 80. gale Złotych Globów były produkowane przez wytwórnię . W latach 1989–1995 emitowała je stacja . W 1993 Dick Clark Productions podpisało umowę z HFPA, na mocy której mogło nadal produkować ceremonie Złotych Globów pod warunkiem transmisji w NBC. W 1996 gale powróciły do NBC. 65. ceremonia w 2008 została odwołana ze względu na strajk scenarzystów w Stanach Zjednoczonych. W 2010 Dick Clark Productions przedłużył umowę z NBC do 2018. HFPA pozwało wytwórnię za dokonanie transakcji bez ich wiedzy, domagając się przy tym większego udziału w zyskach z transmisji telewizyjnych. W 2014 strony osiągnęły porozumienie. W 2018 umowa z NBC została przedłużona na kolejne 8 lat. W tym samym roku HFPA utworzyło drugie honorowe wyróżnienie, Nagroda im. Carol Burnett, nazwane na część Carol Burnett i przyznawane za całokształt działalności telewizyjnej.
W lutym 2021 media doniosły, że od co najmniej 20 lat w skład HFPA nie wchodzi żadna osoba czarnoskóra. W wyniku skandalu medialnego w maju 2021 stowarzyszenie zapowiedziało reformy, obejmujące między innymi zwiększenie liczby członków o co najmniej połowę, w tym o osoby czarnoskóre. W odpowiedzi rozpoczął się bojkot Złotych Globów przez przedsiębiorstwa i osoby z przemysłu rozrywkowego do czasu przeprowadzenia reform, zaś stacja NBC ogłosiła, że nie wyemituje ceremonii w 2022. Do października 2021 HFPA przeprowadziło reformy organizacyjne i poszerzyło się o 21 nowych, zróżnicowanych rasowo członków. 79. ceremonia w 2022 odbyła się w kameralnej formie bez udziału nominowanych i transmisji telewizyjnej.
W lipcu 2022 została ogłoszona restrukturyzacja, w wyniku której kontrolę nad Złotymi Globami przejęło prywatne przedsiębiorstwo (będące także właścicielem Dick Clack Productions), zaś HFPA przekształciło się w organizację non-profit. We wrześniu 2022 NBC podpisało umowę w sprawie transmisji 80. ceremonii w 2023. W czerwcu 2023 prawa do Złotych Globów jako własności intelektualnej przejęło Dick Clack Productions, zaś HFPA zostało wygaszone, a jego działalność charytatywną przejęła nowo powołana fundacja Golden Globe Foundation. W listopadzie 2023 została podpisana umowa ze stacją CBS w sprawie transmisji 81. ceremonii w 2024. W marcu 2024 została ona przedłużona na kolejne 5 lat.
Kategorie thumb|150px|Kirk Douglas i Deborah Kerr ze Złotymi Globami podczas 14. ceremonii (1957) thumb|150px|John Travolta ze Złotym Globem podczas 36. ceremonii (1979) thumb|150px|Faye Dunaway i Tom Hulce ze Złotym Globem podczas 42. ceremonii (1985) Kinowe +Lista kategorii kinowych Nazwa LataOpisAktualne Najlepszy film dramatyczny 1944–obecnie Nagroda za najlepszy dramat filmowy. Najlepszy film komediowy lub musical 1952–obecnie Nagroda za najlepszy film komediowy lub muzyczny. Najlepszy reżyser 1944–obecnie Nagroda za reżyserię. Najlepszy aktor w filmie dramatycznym 1944–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę pierwszoplanową w dramacie filmowym. Najlepsza aktorka w filmie dramatycznym 1944–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę pierwszoplanową w dramacie filmowym. Najlepszy aktor w filmie komediowym lub musicalu 1951–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę pierwszoplanową w filmie komediowym lub muzycznym. Najlepsza aktorka w filmie komediowym lub musicalu 1951–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę pierwszoplanową w filmie komediowym lub muzycznym. Najlepszy aktor drugoplanowy w filmie 1944–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę drugoplanową. Najlepsza aktorka drugoplanowa w filmie 1944–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę drugoplanową. Najlepszy scenariusz 1948–obecnie Nagroda dla scenarzystów. Najlepsza muzyka 1948–obecnie Nagroda dla kompozytorów oryginalnej muzyki filmowej. Najlepsza piosenka oryginalna 1965–obecnie Nagroda dla kompozytorów i autorów tekstów utworów muzycznych napisanych na potrzeby filmów. Najlepszy film nieanglojęzyczny 1966–obecnie Nagroda za najlepszy film w języku innym niż angielski. Najlepszy pełnometrażowy film animowany 2007–obecnie Nagroda za najlepszy pełnometrażowy film animowany. Osiągnięcie kinowe i finansowe 2024–obecnie Nagroda za film o wysokim wyniku w box office. Dawne 1954, 1973–1977 Nagroda za film dokumentalny. 1956–1973 Nagroda za film w języku angielskim, wyprodukowany poza Stanami Zjednoczonymi. 1948–1983 Nagroda dla aktora (płci męskiej) za debiutancką rolę. 1948–1983 Nagroda dla aktorki za debiutancką rolę. Henrietta Award dla światowego ulubieńca filmowego (mężczyzny) 1951–1980 Nagroda dla gwiazdy filmowej (płci męskiej). Henrietta Award dla światowego ulubieńca filmowego (kobiety) 1951–1980 Nagroda dla gwiazdy filmowej (płci żeńskiej). Promocja międzynarodowego zrozumienia 1946–1955 Nagroda za promocję sztuki filmowej. Najlepsze zdjęcia 1949–1964 Nagroda dla operatorów filmowych.
Telewizyjne +Lista kategorii telewizyjnych Nazwa LataOpis Najlepszy serial dramatyczny 1962–obecnie Nagroda za najlepszy dramatyczny serial telewizyjny. Najlepszy serial komediowy lub musical 1963–obecnie Nagroda za najlepszy komediowy lub muzyczny serial telewizyjny. Najlepszy miniserial, serial antologiczny lub film telewizyjny 1972–obecnie Nagroda za najlepszy miniserial, serial antologiczny lub film telewizyjny. Najlepszy aktor w serialu dramatycznym 1962–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę pierwszoplanową w serialu dramatycznym. Najlepsza aktorka w serialu dramatycznym 1962–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę pierwszoplanową w serialu dramatycznym. 1970–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę pierwszoplanową w serialu komediowym lub muzycznym. Najlepsza aktorka w serialu komediowym lub musicalu 1970–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę pierwszoplanową w serialu komediowym lub muzycznym. 1982–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę pierwszoplanową w miniserialu, serialu antologicznym lub filmie telewizyjnym. 1982–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę pierwszoplanową w miniserialu, serialu antologicznym lub filmie telewizyjnym. Najlepszy aktor drugoplanowy w serialu, miniserialu, serialu antologicznym lub filmie telewizyjnym 1971–obecnie Nagroda dla aktora (płci męskiej) za rolę drugoplanową w programie telewizyjnym. Najlepsza aktorka drugoplanowa w serialu, miniserialu, serialu antologicznym lub filmie telewizyjnym 1971–obecnie Nagroda dla aktorki za rolę drugoplanową w programie telewizyjnym. Najlepszy występ w telewizyjnym stand-upie komediowym 2024–obecnie Nagroda za występ w komediowym stand-upie. 2026–obecnie Nagroda za podcast.
Nagrody specjalne Nagroda im. Cecila B. DeMille’a (od 1952) Nagroda im. Carol Burnett (od 2019)
Lista ceremonii Nr Data Miejsce Prowadzący Stacja telewizyjna 1. 20 stycznia 1944 20th Century Fox, Los Angeles rowspan=38 rowspan=14 2. 16 kwietnia 1945 , Beverly Hills 3. 30 marca 1946 , Los Angeles 4. 26 lutego 1947 , Los Angeles 5. 10 marca 1948 6. 16 marca 1949 rowspan=2 7. 23 lutego 1950 8. 28 lutego 1951 , West Hollywood 9. 21 lutego 1952 10. 26 lutego 1953 , Los Angeles 11. 22 lutego 1954 Club Del Mar, Santa Monica 12. 24 lutego 1955 , Los Angeles 13. 23 lutego 1956 14. 28 lutego 1957 15. 22 lutego 1958 16. 5 marca 1959 17. 10 marca 1960 18. 16 marca 1961 19. 5 marca 1962 20. 5 marca 1963 21. 11 marca 1964 22. 8 lutego 1965 NBC 23. 28 lutego 1966 24. 15 lutego 1967 25. 12 lutego 1968 26. 24 lutego 1969 rowspan=4 27. 2 lutego 1970 28. 5 lutego 1971 The Beverly Hilton, Beverly Hills 29. 6 lutego 1972 30. 28 stycznia 1973 31. 26 stycznia 1974 32. 25 stycznia 1975 33. 24 stycznia 1976 34. 29 stycznia 1977 35. 28 stycznia 1978 NBC 36. 27 stycznia 1979 37. 26 stycznia 1980 38. 31 stycznia 1981 CBS 39. 30 stycznia 1982 Robert Preston i Linda Gray 40. 29 stycznia 1983 stacje lokalne 41. 28 stycznia 1984 John Forsythe i Julie Walters 42. 27 stycznia 1985 Michael York i Raquel Welch 43. 24 stycznia 1986 Charlton Heston i Donna Mills 44. 31 stycznia 1987 Cheryl Ladd i William Shatner 45. 23 stycznia 1988 Patrick Duffy i Dyan Cannon 46. 28 stycznia 1989 George Hamilton i Joan Collins 47. 20 stycznia 1990 Sam Elliott i Cybill Shepherd 48. 19 stycznia 1991 Dana Delany i Steve Guttenberg 49. 18 stycznia 1992 Jacqueline Bisset i Pierce Brosnan 50. 24 stycznia 1993 Louis Gossett Jr., Leslie Nielsen i Jane Seymour 51. 22 stycznia 1994 Faye Dunaway i Tim Curry 52. 21 stycznia 1995 John Larroquette i Janine Turner 53. 21 stycznia 1996 rowspan=14 NBC 54. 19 stycznia 1997 55. 18 stycznia 1998 56. 24 stycznia 1999 57. 23 stycznia 2000 58. 21 stycznia 2001 59. 20 stycznia 2002 60. 19 stycznia 2003 61. 25 stycznia 2004 62. 16 stycznia 2005 63. 16 stycznia 2006 64. 15 stycznia 2007 65. 13 stycznia 2008 66. 11 stycznia 2009 NBC 67. 17 stycznia 2010 Ricky Gervais 68. 16 stycznia 2011 69. 15 stycznia 2012 70. 13 stycznia 2013 Tina Fey i Amy Poehler 71. 12 stycznia 2014 72. 11 stycznia 2015 73. 10 stycznia 2016 Ricky Gervais 74. 8 stycznia 2017 Jimmy Fallon 75. 7 stycznia 2018 Seth Meyers 76. 6 stycznia 2019 Andy Samberg i Sandra Oh 77. 5 stycznia 2020 Ricky Gervais 78. 28 lutego 2021 Tina Fey i Amy Poehler 79. 9 stycznia 2022 80. 10 stycznia 2023 NBC 81. 7 stycznia 2024 CBS 82. 5 stycznia 2025 83. 11 stycznia 2026 84. 10 stycznia 2027
Statystyki Filmy