Gęś krótkodzioba (Anser brachyrhynchus) – gatunek dużego, wędrownego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Nie jest zagrożony wyginięciem.
Systematyka Jest to gatunek monotypowy. Gęś krótkodzioba jest blisko spokrewniona z gęsią zbożową (A. fabalis), za której podgatunek była niekiedy uznawana.
Zasięg występowania Zamieszkuje wschodnią Grenlandię, Islandię i Svalbard. Zimuje na Wyspach Brytyjskich i wybrzeżach Morza Północnego od Danii do Belgii. W Polsce podczas przelotów i zimą regularnie widywane są pojedyncze osobniki i niewielkie grupki przebywające w stadach gęsi zbożowych i białoczelnych.
Morfologia Przypomina gęś zbożową, podobnie jak ona jest brązowawa, jednak jej grzbiet i pokrywy skrzydłowe są szarawe z poprzecznymi prążkami. Jest też trochę mniejsza, ma krótszą i grubszą szyję. Ponadto nogi ma różowe, a gęś zbożowa – pomarańczowe. Dziób czarny z pomarańczową lub różową plamą.
Długość ciała ok. 60–75 cm, rozpiętość skrzydeł 135–170 cm, masa ciała: samce 1900–3860 g, samice 1450–2810 g.
Ekologia i zachowanie thumb|lewo|180px|Jaja z kolekcji muzealnej
Biotop Tundra. Zimuje w estuariach rzek, na wybrzeżach oraz na polach uprawnych. Gniazdo Zagłębienie w ziemi wyściełane materiałem roślinnym. Jaja Składane w liczbie 3–5. Wysiadywanie i pisklęta Jaja wysiadywane są przez okres 25–27 dni przez samicę. Pisklęta są zagniazdownikami, zdolność lotu uzyskują po około 56 dniach. Pożywienie Rośliny lądowe, rzadziej wodne, w okresie zimowym również na polach uprawnych.
Status zagrożenia i ochrona IUCN uznaje gęś krótkodziobą za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność światowej populacji w 2023 roku, według szacunków organizacji Wetlands International, wynosiła około 580 tysięcy osobników. Trend liczebności populacji uznawany jest za wzrostowy.
W Polsce podlega ścisłej ochronie gatunkowejRozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt ()..
Zobacz też ptaki Polski
Przypisy Systematyka i nazwy polskie za:
Linki zewnętrzne
Kategoria:Kaczkowate Kategoria:Ptaki Europy Kategoria:Ptaki Ameryki Północnej Kategoria:Ptaki Arktyki Kategoria:Awifauna Polski Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1834 roku