thumb|Grób Stanisława Baczyńskiego i Stefanii Baczyńskiej na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach Stanisław Baczyński, ps. Adam Kersten, Akst (ur. 5 maja 1890 we Lwowie, zm. 27 lipca 1939 w Warszawie) – polski pisarz, krytyk literacki, publicysta i historyk literatury, działacz socjalistyczny, żołnierz Legionów Polskich, kapitan rezerwy piechoty Wojska Polskiego, ojciec Krzysztofa.
Życiorys Był synem Zygmunta Baczyńskiego, powstańca styczniowego i Józefy, która była położną. W czasie I wojny światowej działał w Polskiej Organizacji Wojskowej, a następnie pełnił służbę w Komendzie I Brygady Legionów. We wrześniu 1919 przeniesiony został do Oddziału II Sztabu Generalnego WP i brał udział w tajnych operacjach. Jako komendant pociągu sanitarnego nr 15 był szefem ochrony podczas prowadzonej w październiku i listopadzie 1919 trzeciej turze tajnych negocjacji polsko-bolszewickich. Miejscem negocjacji był pociąg sanitarny stojący na małej stacji Mikaszewicze na zapleczu polskiego frontu na wschodnim Polesiu. Por. Stanisław Baczyński należał do grona najbardziej zaufanych oficerów wywiadu i stykał się m.in. z przewodniczącym delegacji bolszewickiej Julianem Marchlewskim, osobistym wysłannikiem Józefa Piłsudskiego kpt. Ignacym Boernerem, zastępcą szefa Zarządu Cywilnego Ziem Wschodnich hr. Michałem Kossakowskim„Diariusz” M.S. Kossakowskiego, Aneks do książki Józefa Sieradzkiego Białowieża i Mikaszewicze, Mity i prawdy. Do genezy wojny pomiędzy Polską a RSFRR w 1920, wydawnictwo MON, Warszawa 1959. W czasie III powstania śląskiego kierował działaniami dywersyjnymi podgrupy destrukcyjnej „Południe”, części Grupy Destrukcyjnej Wawelberg prowadzącej działania specjalne. kierował również w tym czasie Wydziałem Plebiscytowym na Śląsku Cieszyńskim.
W 1924 był oficerem rezerwy 32 pułku piechoty w Twierdzy Modlin (zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919, w 1924 zajmował 1410 lokatę na liście starszeństwa oficerów rezerwy piechoty).
W latach 1929–1930 wydawał w Warszawie miesięcznik literacki „Europa”. Publikował m.in. w czasopismach „Wiek XX” i „Lewy Tor”.
W 1951 jego prace Jakiej chcemy armii? i Wódz i naród wydane pod pseudonimem Akst., a także Kresy wschodnie: źródła i perspektywy sprawy rusińskiej w Galicji zostały wycofane z polskich bibliotek oraz objęte cenzurą.
Mąż Stefanii Baczyńskiej. Ojciec poety Krzysztofa Kamila Baczyńskiego. Syn dedykował mu wiersz Elegia, napisany w sierpniu 1939, po śmierci ojca. Jest także wspominany w kilku innych wierszach poety, m.in. Rodzicom, Deszcze.
Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera 5B-6-47)Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze.
Dzieła Stanisław Baczyński napisał m.in.: Historie o szczęściu i cnocie. Grecja – Rzym (1917) Sztuka walcząca (1923) Syty Paraklet i głodny Prometeusz (1924) Literatura piękna polski porozbiorowej (1924) Losy romansu (1927) Prawo sądu (1930) Powieść kryminalna (1932) Literatura w ZSRR (1932) Wiszary (1913) Rzeczywistość i fikcja (1939)
Ordery i odznaczenia Krzyż Niepodległości z Mieczami – 6 czerwca 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Walecznych trzykrotnie Złoty Krzyż Zasługi Krzyż na Śląskiej Wstędze Waleczności i Zasługi
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Utwory Stanisława Baczyńskiego, teksty w jego opracowaniu i tłumaczeniu w serwisie Polona.pl
Kategoria:Autorzy objęci zapisem cenzury w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Kapitanowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (trzykrotnie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem na Śląskiej Wstędze Waleczności i Zasługi Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Oficerowie II Rzeczypospolitej w powstaniach śląskich Kategoria:Oficerowie wywiadu i kontrwywiadu II Rzeczypospolitej Kategoria:Pisarze związani z Warszawą Kategoria:Pisarze związani ze Lwowem Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polscy krytycy literaccy Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy prozaicy XX wieku Kategoria:Polscy socjaliści Kategoria:Uczestnicy III powstania śląskiego Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1939 Kategoria:Żołnierze I Brygady Legionów Polskich Kategoria:Polscy tłumacze literatury rosyjskojęzycznej Kategoria:Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej