Tłustogon afrykańskiNazwy polskie za: (Pachyuromys duprasi) – gatunek niewielkiego gryzonia z podrodziny myszoskoczków (Gerbillinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae), występujący w Afryce Północnej i ZachodniejUniversity of Michigan Museum of ZoologyBarker, J. 2003. "Fat-tailed Gerbil" (On-line). National Gerbil Society.Helmy, I., D. Osborn. 1980. Fieldiana Zoology: The Contemporary Land Mammals of Egypt (Including Sinai). Chicago, Illinois: Field Museum of Natural History.
Zasięg występowania Tłustogon afrykański występuje w suchych regionach Maroka, Sahary Zachodniej, północnej Mauretanii, Algierii, północnego Mali, Tunezji, Libii i Egiptu.
Taksonomia Rodzaj i gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1880 roku francuski zoolog Fernand Lataste nadając im odpowiednio nazwę Pachyuromys i Pachyuromys duprasi. Holotyp pochodził z Al-Aghwat, w Algierii. Jedyny przedstawiciel rodzaju tłustogon (Pachyuromys).
Monotypowość rodzaju Pachyuromys wsparta jest cechami morfologicznymi, chromosomowymi i molekularnymi. Wydaje się być jednym z bazalnych członków plemienia Gerbillini i został umieszczony w podplemieniu Pachyuromina. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten takson za gatunek monotypowy.
Etymologia Pachyuromys: pakhus „wielki, gruby”; ουρα oura „ogon”; μυς mus, μυος muos „mysz”. duprasi: monsieur Dupras (brak daty urodzenia i śmierci), przyjaciel Lataste’a, który w pierwotnym opisie nie podaje nic więcej poza tym nazwiskiem, ale zaznacza, że Dupras był (grawerem kamieni półszlachetnych).
Charakterystyka Tłustogon afrykański ma długie, puszyste futerko o zróżnicowanym kolorze. Od szarego podpalanego do czarnego. Umaszczenie bywa różne dla podgatunków. Oczy owalne, uszy sterczące różowawe. Ogon pełni funkcję magazynu tłuszczu i wody. Chudy ogon bywa oznaką niedożywienia.
Długość ciała (bez ogona) 93–120 mm, długość ogona 55–65 mm, długość ucha 12–16 mm, długość tylnej stopy 22–24 mm; masa ciała 22–65 g. Kariotyp wynosi 2n = 54, FNa = 62.
Ekologia Środowisko naturalne Tłustogon afrykański zamieszkuje piaszczyste tereny, pokryte skąpą roślinnością. Rzadziej na pustyniach skalistych. Żyją w norach o głębokości do 1 m. Znane są z tego, że zajmują również nory przygotowane przez inne zwierzęta. Aktywne są raczej w porach nocnych. W niewoli fazy aktywności są przedzielone dłuższymi drzemkami.
Zachowanie Tłustogon afrykański jest bardzo łagodny i łatwy w oswajaniu. W stosunku do człowieka nie jest raczej agresywny, ale w stosunku do członków gatunku może być napastliwy. Znane są przypadki zagryzania i zjadania młodych przez samicę.
Komunikacja Samce tłustogona afrykańskiego mają na brzuchu gruczoły zapachowe. Wydzieliną oznaczają swoje terytorium. W komunikacji korzystają także z gamy dźwięków.
Żywienie Na wolności tłustogon afrykański jest owadożerny, choć stwierdzono także żerowanie na lokalnej roślinności. Między innymi zjadają Anabasis articulata i Artemisia monosperma. W niewoli zjadają świerszcze, chrząszcze, ziarna, różne warzywa, owoce, nasiona. W sklepach zoologicznych są dostępne gotowe karmy dla gryzoni.
Rozmnażanie Ciąża trwa od 19-22 dni. W niewoli stwierdzono, że rodzi się zazwyczaj 3-9 młodych. Zazwyczaj w okresie od kwietnia do listopada. Młode pozostają pod opieką samicy i karmione mlekiem do ok. 3-4 tygodni. Po urodzeniu są ślepe i nagie. Roli samca w opiece nad młodymi nie stwierdzono. Długość życia - tłustogon afrykański żyje ok. 2 lat, w niewoli dłużej.
Rozród na wolności nie został dobrze opisany w literaturze. Zaobserwowany w hodowli rytuał towarzyszący kopulacji jest zaskakujący. Samiec i samica stoją na tylnych łapach wydając okrzyki. Całość może być mylnie brana za walkę i zmaganie.
Hodowla Dla tłustogona afrykańskiego mieszkaniem może być klatka dla małych gryzoni lub terrarium. Obowiązkowo musi się tam znaleźć pojemnik z pokarmem oraz poidło. Zwierzęta wymagają ruchu, więc należy im zapewnić dostęp do wybiegu oraz wyposażyć klatkę w kołowrotek dla gryzoni. Klatkę należy wyścielić ściółką. Żeby zapobiec przykrym zapachom można w kątach, gdzie zwierzak urządzi sobie toaletę posypać koci żwirek, na niego ściółkę. Tłustogony chętnie moszczą sobie gniazdo. Namiastką nory może być mały domek.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Tłustogon afrykański (Pachyuromys duprasi Lataste, 1880) – opis hodowli
Kategoria:Myszoskoczki Kategoria:Ssaki Afryki Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1880 roku