Literatura słowacka

Średniowiecze Do upadku państwa wielkomorawskiego na ziemiach słowackich uprawiana była literatura w języku starosłowiańskim zapoczątkowana przez misję chrystianizacyjną Cyryla i Metodego. Od tego czasu aż do XV wieku w powszechnym użyciu była literatura węgierska i czeska, zwłaszcza łacińska. Pierwszym utworem literackim dotyczącym ziem słowackich, okolic miast Nitra i Trenczyn, była tzw. legenda (), czyli Żywot świętych pustelników: Świerada, czyli Andrzeja i Benedytka ().

Po najazdach mongolskich część słowackich miast objęta została kolonizacją na prawie niemieckim. Napływ ludności niemieckiej doprowadził do antagonizmów z ludnością miejscową, wśród której zaczęło rozpowszechniać się pisarstwo w języku narodowym. Jednocześnie brak ośrodka literackiego i funkcjonowanie licznych dialektów skłoniły Słowaków do używania języka czeskiego, którego forma literacka była już rozwinięta. Na rozpowszechnienie czeszczyzny wśród Słowaków wpływ miała m.in. popularyzacja husytyzmu. Z XIV w. pochodzą stworzone na Słowacji w języku czeskim poezje o charakterze religijnym: O wierni chrześcijanie () oraz powstałe w 1380 Mario, Matko, racz prosić o to (). Wpływy języka polskiego widoczne są w powstałych w 1480 Modlitwach spiskich (). Do innego zabytku literatury z tamtego okresu należy powstała w 1457 poezja o tematyce miłosnej O, miła panno... () spisana przez . W tych utworach, pisanych w języku czeskim, widoczne były wpływy języka słowackiego.

Humanizm renesansowy Martin Rakovský Jakub Jakobeus Juraj Tranovský Pavel Kyrmezer Izák Abrahamides

Barok Matej Bel Hugolín Gavlovič

Oświecenie i klasycyzm Adam František Kollár Anton Bernolák Jozef Ignác Bajza Juraj Fándly Pavol Jozef Šafárik Ján Kollár Ján Chalupka

Zabytkiem literatury słowackiej powstałym w połowie XVIII wieku jest Biblia kamedulska.

Romantyzm Ľudovít Štúr Samo Chalupka Janko Kráľ Jozef Miloslav Hurban Andrej Sládkovič Ján Botto

Pierwsza fala realizmu Pavol Országh Hviezdoslav Svetozár Hurban-Vajanský Martin Kukučín Karol Zechenter

Druga fala realizmu Timrava Jozef Gregor Tajovský Ľudmila Podjavorinská

Poezja okresu międzywojennego Martin Rázus Emil Boleslav Lukáč Ján Smrek Laco Novomeský Rudolf Fabry Valentín Beniak

Trzecia fala realizmu Ladislav Nádaši-Jégé Janko Jesenský Jozef Cíger Hronský Milo Urban Peter Jilemnický

Naturyzm Margita Figuli Ľudo Ondrejov Dobroslav Chrobák František Švantner

Poezja po drugiej wojnie światowej Ján Kostra Vojtech Mihálik Milan Rúfus Miroslav Válek Ľubomír Feldek František Andraščík

Proza po drugiej wojnie światowej Vladimír Mináč Rudolf Jašík Ladislav Mňačko František Hečko Dominik Tatarka Peter Jaroš Vincent Šikula Etela Farkašová Gorazd Zvonický

Postmodernizm Rudolf Sloboda Ján Johanides Dušan Mitana Dušan Dušek Pavel Vilikovský

Dramat dwudziestowieczny Ivan Stodola Július Barč-Ivan Peter Zvon Štefan Králik Ivan Bukovčan Peter Karvaš Milan Lasica Július Satinský Viliam Klimáček

Współcześni prozaicy (po 1995) Radoslav Rochallyi (* 1980) Roman Brat (* 1957) Radovan Brenkus (* 1974) Ďuro Červenák (* 1974) Dominik Dán (* 1955) Marián Grupač (* 1973) Michal Habaj (* 1974) Peter Holka (* 1950) Tomáš Horváth Michal Hvorecký (* 1976) Daniela Kapitáňová (* 1956) Martin Kasarda (* 1968) Táňa Keleová-Vasilková (* 1964) Márius Kopcsay (* 1968) Adriana Krúpová (* 1962) Juraj Kuniak (* 1955) Maxim E. Matkin (?) Petra Nagyová-Džerengová (* 1972) Igor Otčenáš (* 1956) Alexandra Pavelková (* 1966) Peter Pišťanek (* 1960) Ján Šimulčík (* 1970) Dušan Taragel (* 1961) Martin Vlado (* 1959) Milan Zelinka

Poezja współczesna grupa poetycka Samotni biegacze

Zobacz też Biblioteka Pisarzy Czeskich i Słowackich

Przypisy

Bibliografia