Kłokoczka (Staphylea L.) – rodzaj roślin należący do rodziny kłokoczkowatych. Obejmuje w zależności od ujęcia od 13 do 24 gatunków. Są to krzewy i małe drzewa występujące w strefie umiarkowanej Eurazji i Ameryki Północnej, sięgające strefy tropikalnej na Półwyspie Indochińskim i w północno-zachodniej części Ameryki Południowej. W Polsce rośnie dziko jeden gatunek – kłokoczka południowa S. pinnata. Kokoczki rosną w różnych formacjach leśnych, często na obszarach górskich. Kwiaty zapylane są przez pszczoły.
Niektóre gatunki wykorzystywane są jako źródło drewna, niektóre są uprawiane jako rośliny ozdobne. Ich walorem ozdobnym są białe lub różowe (u odmian S. holocarpa) kwiaty i oryginalne, pęcherzykowato rozdęte owoce. Najczęściej uprawiana jest kłokoczka południowa S. pinnata oraz Staphylea colchica.
Morfologia thumb|left|Owoce kłokoczki południowej thumb|Staphylea holocarpa Pokrój Krzewy, rzadziej małe drzewa osiągające do 10 m wysokości. Liście Naprzeciwległe, wsparte odpadającymi przylistkami, nieparzysto–pierzaste złożone z 3–7 listków. Szczytowy listek z reguły na długim ogonku, podczas gdy boczne są siedzące lub krótkoogonkowe. Listki zwykle są eliptyczne, nagie lub miękko i krótko owłosione, piłkowane, zwykle drobno. Kwiaty Obupłciowe, zebrane w wiechy i grona szczytowe, z reguły zwisające. Działek kielicha i płatków korony jest po 5 i są one podobnej wielkości lub płatki są nieco dłuższe. Mają one barwę białą, rzadziej żółtawą lub różową. Płatki są wolne, ale stulone w rurkę. Pręcików jest 5, osadzonych u nasady płatków, ich nitki są nagie lub słabo owłosione. Dysk miodnikowy jest słabo rozwinięty. Zalążnia jest górna, dwu- lub trójkomorowa, z dwiema lub trzema szyjkami słupka, rozdzielonymi lub złączonymi, zakończonymi główkowatym znamieniem. Owoce Rozdęte, o pergaminowych ściankach torebki z lśniącymi żółtymi lub brązowymi nasionami.
Systematyka Pozycja systematyczna W szerokim ujęciu jeden z dwóch (obok Dalrympelea) rodzajów tworzących rodzinę kłokoczkowate Staphyleaceae. W wąskim ujęciu bywają wyodrębniane osobne rodzaje Euscaphis i Turpinia.
Wykaz gatunków Staphylea affinis (Merr. & L.M.Perry) Byng & Christenh. Staphylea arguta (Seem.) Byng & Christenh. Staphylea bolanderi A.Gray Staphylea bumalda DC. – kłokoczka Bumalda Staphylea campanulata J.Wen Staphylea cochinchinensis (Lour.) Byng & Christenh. Staphylea colchica Steven Staphylea emodi Wall. ex Brandis Staphylea formosana (Nakai) Byng & Christenh. Staphylea forrestii Balf.f. Staphylea holocarpa Hemsl. Staphylea indochinensis (Merr.) Byng & Christenh. Staphylea insignis (Tul.) Byng & Christenh. Staphylea japonica (Thunb.) Mabb. Staphylea macrosperma (C.C.Huang) Byng & Christenh. Staphylea megaphylla (Tul.) Byng & Christenh. Staphylea pinnata L. – kłokoczka południowa Staphylea pringlei S.Watson Staphylea shweliensis W.W.Sm. Staphylea subsessilifolia (C.Y.Wu) Byng & Christenh. Staphylea ternata (Nakai) Byng & Christenh. Staphylea tricornuta (Lundell) Byng & Christenh. Staphylea trifolia L. – kłokoczka trójlistna Staphylea yuanjiangensis K.M.Feng & T.Z.Hsu
Zobacz też moszenki Colutea i roztrzeplin Koelreuteria – przykłady innych rodzajów o dętych owocach
Przypisy
Kategoria:Kłokoczkowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza