thumb|Działacze Żegoty w kwietniu 1946. Od prawej siedzą: Piotr Gajewski, Marek Ferdynand Arczyński, Władysław Bartoszewski, Adolf Berman, Tadeusz Rek thumb|Grób Tadeusza Reka na Cmentarzu Powązkowskim Tadeusz Rek, ps. Adam Cichy, Rakowiecki, Różycki, Słowiński, Michał Ulewicz (ur. 13 października 1906 w Ulowie, zm. 11 listopada 1968 w Warszawie) – polski prawnik, publicysta, działacz ruchu ludowego, wiceminister sprawiedliwości w okresie stalinowskim, sędzia Sądu Najwyższego w PRLAndrzej Zoll: Sądownictwo – problemy ustrojowe, poseł do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I kadencji.
Życiorys Urodził się w rodzinie chłopskiej. Kształcił się w gimnazjum w Nowym Mieście nad Pilicą i w Warszawie. W latach 1927–1931 studiował na WPiA UW. W 1939 uzyskał uprawnienia adwokackie. Należał do ZMW RP. Był kolejno: sekretarzem Zarządu Powiatowego ZMW RP w Sokołowie Podlaskim, zastępcą członka Rady Naczelnej Stronnictwa Ludowego (1933), sekretarzem Zarządu Wojewódzkiego ZMW RP w Lublinie (1934–1936) i od 1935 zasiadał w Naczelnym Komitecie Wykonawczym Stronnictwa Ludowego. Współredagował „Młodą myśl ludową”.
Po wybuchu II wojny światowej należał do warszawskiego kierownictwa Stronnictwa Ludowego „Roch”. Został aresztowany i osadzony na Pawiaku. W latach 1940–1941 w obozach koncentracyjnych Auschwitz-Birkenau i Neuengamme. W okresie 1942–1944 był wiceprzewodniczącym Rady Pomocy Żydom „Żegota”. Redagował także „Ku zwycięstwu” i „Przez walkę do zwycięstwa”.
W 1944 wstąpił do „lubelskiego” SL. W latach 1945–1946 należał do PSL, usunięty jako przeciwnik Stanisława Mikołajczyka. W 1945 zeznawał jako świadek w sprawie zamordowania w niejasnych okolicznościach działacza PSL Bolesława ŚcibiorkaPiotr Lipiński: Kto zabił Bolesława Ścibiorka?, portal wyborcza.pl z 16 kwietnia 2004. Z inspiracji PPR przed referendum w 1946 dokonał rozłamu w PSL, tworząc prokomunistyczną partię PSL „Nowe Wyzwolenie” (był jej pierwszym przywódcą, potem zastąpił go Bronisław Drzewiecki). W 1947 partia ta zjednoczyła się z SL. Po zjednoczeniu SL i PSL, w latach 1949–1964 był członkiem NKW nowej partii ZSL.
Był posłem do Krajowej Rady Narodowej, Sejmu Ustawodawczego i Sejmu I kadencji. Pełnił też funkcję wiceministra sprawiedliwości, a w latach 1946–1957 sędziego Sądu Najwyższego.
Był działaczem ZBoWiD, Stowarzyszenia Ateistów i Wolnomyślicieli oraz Towarzystwa Szkoły Świeckiej. Był członkiem Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu. Współpracował z Ludową Spółdzielnią Wydawniczą.
Opublikował liczne książki i artykuły, w tym pracę pt. Adwokatura. Jej funkcje i oblicze, Warszawa: Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1953. Należał do komitetu redakcyjnego „Roczników Dziejów Ruchu Ludowego”.
Został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A2-tuje-19)Wyszukiwarka grobów w Warszawie.
Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1963)
Przypisy
Bibliografia
Wielka Encyklopedia PWN, T. XXIII, Warszawa 2002. Piotr Lipiński: Ofiary Niejasnego, 2004. „Nowe Prawo” z 1951, nr 9, s. 12.
Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Członkowie Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu Kategoria:Członkowie Rady Pomocy Żydom Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Ateistów i Wolnomyślicieli Kategoria:Członkowie Stronnictwa Ludowego „Roch” Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Działacze Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Politycy Polskiego Stronnictwa Ludowego (1945–1949) Kategoria:Politycy Stronnictwa Ludowego Kategoria:Politycy Stronnictwa Ludowego (1944–1949) Kategoria:Polscy adwokaci Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Posłowie do Krajowej Rady Narodowej Kategoria:Posłowie na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) Kategoria:Posłowie z okręgu Jelenia Góra (PRL) Kategoria:Sędziowie Sądu Najwyższego (Polska Ludowa) Kategoria:Urodzeni w 1906 Kategoria:Wiceministrowie i urzędnicy PRL Kategoria:Więźniowie KL Auschwitz Kategoria:Więźniowie KL Neuengamme Kategoria:Więźniowie Pawiaka (okupacja niemiecka) Kategoria:Zmarli w 1968