Dział Etnologii Miasta Muzeum Historii Katowic – oddział Muzeum Historii Katowic w Katowicach w dzielnicy Janów-Nikiszowiec, przy ulicy Rymarskiej 4, w zespole robotniczych zabudowań osiedla patronackiego Nikiszowiec pochodzących z pierwszego dziesięciolecia XX wieku.
Historia działu Z inicjatywy Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Giszowca, Nikiszowca i Janowa w 1996 rokuMichał Bulsa, Patronackie osiedla robotnicze. Tom 1: Górny Śląsk, Łódź 2022, s. 131. powstała Galeria Magiel, która zajmowała się zbieraniem wśród mieszkańców pamiątek i rzeczy, związanych m.in. ze wschodnimi dzielnicami Katowic, przemysłem i kulturą. Mieściła się przy ul. Rymarskiej 4Michał Bulsa, Ulice i place Katowic, Katowice 2018, s. 282.. Z powodu problemów finansowych w 2003 roku obiekt został wydzierżawiony Muzeum Historii Katowic. W latach 2010–2011 był remontowany. Ponowne otwarcie nastąpiło 8 kwietnia 2011 rokuNikiszowiec: W byłym maglu prace idą pełną parą www.katowice.gazeta.pl [dostęp 2011-06-20].Filia Muzeum Historii Katowic w Nikiszowcu otwiera swe podwoje www.katowice.naszemiasto.pl [dostęp 2011-06-20].. W uroczystości wzięli udział między innymi prezydent miasta Piotr Uszok, przewodniczący Rady Miasta Katowice Arkadiusz Godlewski i Minister Rozwoju Regionalnego Elżbieta BieńkowskaUroczyste otwarcie Filii Muzeum Historii Katowic w Nikiszowcu www.katowice.eu [dostęp 2011-06-20].Muzeum w Nikiszowcu www.katowice.eu [dostęp 2011-06-20].Otwarcie muzeum w Maglu na katowickim Nikiszowcu www.katowice.naszemiasto.pl [dostęp 2011-06-20].. Do obiektu przeniesiono Dział Etnologii Miasta MHK, który funkcjonował od 1999 roku w budynku głównym muzeum przy ul. ks. Józefa Szafranka 9 w śródmieściu KatowicDział Etnologii Miasta mhk.katowice.pl [dostęp 2017-04-10]..
W Dziale Etnologii Miasta MHK prezentowane są wystawy czasowe oraz trzy wystawy stałe „Woda i mydło najlepsze bielidło. W pralni i maglu na Nikiszowcu”Woda i mydło najlepsze bielidło mhk.katowice.pl [dostęp 2017-04-12]., „Wokół mistrzów Grupy Janowskiej” oraz „U nos w doma na Nikiszu”U nos w doma na Nikiszu mhk.katowice.pl [dostęp 2017-04-12]..
Za wystawę „U nos w doma na Nikiszu” muzeum zostało w 2013 roku nominowane do nagrody Wydarzenie Muzealne Roku „Sybilla 2012” w kategorii wystawy etnograficzne. W 2014 roku za wystawę „Woda i mydło najlepsze bielidło. W pralni i maglu na Nikiszowcu” muzeum otrzymało nagrodę „Sybilla 2013”Wydarzenie Muzealne Roku Sybilla 2013 muzeumslaskie.pl [dostęp 2017-04-10]..
2 października 2023 roku przy wejściu do budynku odsłonięto dwie figurki beboków – Sztefa i Erwinek. Sztefa upamiętnia Stefanię Blaut, a Erwinek Erwina Sówkę.
Wystawy Wystawy stałe W Dziale Etnologii Miasta MHK w Nikiszowcu prezentowane są trzy wystawy stałe: „Woda i mydło najlepsze bielidło. W pralni i maglu na Nikiszowcu” (kurator: Bożena Donnerstag) – wystawa prezentuje wyposażenie i wystrój dawnej pralni i magla, funkcjonującego na terenie robotniczego osiedla Nikiszowiec; wystawę otwarto 25 lutego 2013; „Wokół mistrzów Grupy Janowskiej” (kurator: Justyna Jarosz) – wystawa prezentuje dzieła twórców nieprofesjonalnych, należących do tzw. Grupy Janowskiej; „U nos w doma na Nikiszu” (kurator: Bożena Donnerstag) – wystawa prezentuje wnętrze mieszkania robotniczego z oryginalnym wyposażeniem; ekspozycję rozlokowano w trzech salach, urządzonych jako kuchnia, I izba i II izba.
Wystawy czasowe W żeńskości kryje się moc Boga. Malarstwo Erwina Sówki (30 marca 2021 – 23 maja 2021)W żeńskości kryje się moc Boga. Malarstwo Erwina Sówki mhk.katowice.pl [dostęp 2021-03-06]. PIERNIKI. Podróż do... (6 grudnia 2019 – 2 lutego 2020) NIEOCZYWISTOŚĆ. Ewald Gawlik (25 października 2019 – 1 grudnia 2019) Królestwo niebieskie. Katowickie podwórka (8 czerwca 2019 – 1 września 2019)Królestwo niebieskie mhk.katowice.pl [dostęp 2019-05-26]. Jest w orkiestrach dętych jakaś siła… (7 lutego 2019 – 26 maja 2019)Jest w orkiestrach dętych jakaś siła facebook.com [dostęp 2019-01-22]. 110 lat Nikiszowca. Rodzinne albumy (2018)110 lat Nikiszowca. Rodzinne albumy silesiakultura.pl [dostęp 2018-10-19]. Szkoła cierpliwości. O hafcie w śląskim domu (2 lutego 2018 – 10 czerwca 2018)Szkoła cierpliwości. O hafcie w śląskim domu. facebook.com [dostęp 2018-01-16]. Policja jakiej nie znacie. Naszywki i odznaczenia policyjne z całego świata – wystawa kolekcjonerska (7 listopada 2017 – 3 grudnia 2017)Policja jakiej nie znacie mhk.katowice.pl [dostęp 2017-10-24]. Chińskie hafty. Rzemiosło artystyczne i sztuka zdobnicza (8 września 2017 – 29 października 2017)Chińskie hafty mhk.katowice.pl [dostęp 2017-09-14]. Podziemia Nikiszowca – naszo gruba! Fotografia Marka Lochera (25 maja 2017 – 27 sierpnia 2017)Naszo gruba! mhk.katowice.pl [dostęp 2017-05-11]. Rozmowy oniryczne. Witold Skrzypek. Rysunek (28 lutego 2017 – 30 kwietnia 2017)Rozmowy oniryczne mhk.katowice.pl [dostęp 2017-04-18]. Obrazki z balonikiem. Grzegorz Chudy (3 grudnia 2016 – 19 lutego 2017)Obrazki z balonikiem mhk.katowice.pl [dostęp 2017-04-18]. Wiejskie korzenie, miejski szyk. O tym, jak Francek z Podlesia górnikiem na Nikiszu został (2015) Kobieta odświętna, czyli Ślązaczka w stroju ludowym (2013) Pod patronatem Spółki Giesche. Gmina Janów na Górnym Śląsku (6 kwietnia 2013 – 29 września 2013)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Muzea w Katowicach Kategoria:Janów-Nikiszowiec Kategoria:Muzeum Historii Katowic