Kościół Trójcy Przenajświętszej w Iszkołdzi znajduje się we wsi Iszkołdź na terenie obecnej Białorusi w rejonie baranowickim obwodu brzeskiego i jest obecnie najstarszym kościołem rzymskokatolickim na terenie tego kraju.

Historia Kościół (krótka hala nakryta w prezbiterium sklepieniem kryształowym) wzniesiony został z fundacji starosty witebskiego i smoleńskiego Mikołaja Niemirowicza (Mikołaja NiemiryZiemia Lidzka) około roku 1472 w stylu gotyckim. Położony na niewielkim wzniesieniu. W połowie XVI wieku kolejny właściciel majątku Mikołaj Czarny Radziwiłł zamienił kościół katolicki na zbór kalwiński. W tym okresie zniszczeniu uległ mur cmentarny otaczający kościół. W 1641 znów zaczął pełnić funkcję kościoła przywrócony do tej funkcji przez Radziwiłłów.

W czasie wojny polsko-rosyjskiej 1654-1667 kościół został zniszczony. Od 1793 na terenie Imperium Rosyjskiego. W wyniku represji po powstaniu styczniowym w roku 1866 władze carskie zakazały odprawiania mszy, a w 1868 kościół został zamieniony na cerkiew i przebudowany.

thumb|Kościół jako cerkiew w 1876 na rycinie Napoleona Ordy W 1918 po odzyskaniu niepodległości przez Polskę zwrócony katolikom. Od 1945 znalazł się na terytorium ZSRR. Władze radzieckie zamknęły kościół w 1969, jednak dzięki postawie ludności nie został on zdewastowany List Rady Fundacji im. Kard. Augusta Hlonda nr 3/2003 (kopia z Internet Archive). Po roku 1991, już w granicach niepodległej Białorusi, został zwrócony wiernym i wyremontowany.

Pomnik W pobliżu kościoła znajduje się symboliczny grób Wincentego Łotarewicza, proboszcza parafii katolickiej w Iszkołdzi. Został on aresztowany w 1919 roku przez bolszewików, uwięziony w Mirze, rozstrzelany 19 marca tego samego roku i pochowany w nieznanym miejscu. Symboliczną mogiłę parafianie wznieśli na początku lat 20. XX wieku. Nagrobek ma formę czarnego granitowego kamienia zwieńczonego krzyżem łacińskim. Znajduje się na nim napis: Ksiądz Wincenty Łotarewicz/Żył lat 38. Zamordowany przez wrogów Kościoła 19 marca 1919 roku w zamku Mirskim.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Archiwalne widoki kościoła w bibliotece Polona

Kategoria:Architektura I Rzeczypospolitej (województwo nowogródzkie) Kategoria:Kościoły diecezji pińskiej Kategoria:Obiekty zniszczone w czasie wojny polsko-rosyjskiej (1654–1667) Kategoria:Zabytkowe kościoły na Białorusi Kategoria:Świątynie pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej Kategoria:Kościoły w obwodzie brzeskim Kategoria:Cerkwie w obwodzie brzeskim Kategoria:Architektura gotyku na Białorusi Kategoria:Szlacheckie fundacje kościelne Kategoria:Kościoły i klasztory chrystusowców