Państwowy Monitoring Środowiska (PMŚ) – system powołany na podstawie Prawo o ochronie środowiska. Państwowy monitoring środowiska, według art. 23 ust. 2 ustawy – Prawo ochrony środowiska jest systemem:
pomiarów, ocen i prognoz stanu środowiska, gromadzenia, przetwarzania i rozpowszechniania informacji o środowisku.
Koordynatorem PMŚ jest Główny Inspektor Ochrony Środowiska. 1 stycznia 2019 r. zadania związane z państwowym monitoringiem środowiska przestały być wykonywane przez wojewódzkich inspektorów ochrony środowiskaUstawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz niektórych innych ustaw ().
Czym jest Państwowy Monitoring Środowiska? Państwowy monitoring środowiska (PMŚ) został utworzony ustawą z dnia 10 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska () w celu zapewnienia wiarygodnych informacji o stanie środowiska. Program PMŚ na lata 2016 – 2020, obejmowała zadania wynikające z odrębnych ustaw, zobowiązań międzynarodowych oraz innych potrzeb wynikających ze strategii rozwoju oraz innych programów i dokumentów programowych.
Cele i zadania PMŚ Jest to realizowane poprzez systematyczne informowanie organów administracji i społeczeństwa o:
przyczynach zmian zachodzących w środowisku, występujących trendach jakości środowiska, ocenie skuteczności zrealizowanych programów ochrony środowiska, identyfikacji obszarów na których występują przekroczenia zanieczyszczeń, powiązaniach przyczynowo skutkowych pomiędzy emisją a imisją mających na celu określenie zmian zachodzących w środowisku, przewidywanych prognozach przy uwzględnieniu wskaźników rozwoju społeczno-gospodarczego kraju, wytwarzanie informacji dla celów zarządzania środowiskiem, monitorowania skuteczności działań i planowania w zakresie ochrony środowiska, wytwarzanie danych i opracowywanie ocen niezbędnych do wypełnienia podpisanych i ratyfikowanych umów międzynarodowych przez Polskę, w szczególności obowiązków raportowania informacji o środowisku do Komisji Europejskiej, Europejskiej Agencji Środowiska, które stanowią podstawę do zarządzania jakością środowiska na poziomie europejskim.
Informacje wytworzone za pośrednictwem PMŚ wykorzystywane są przez jednostki administracyjne w celu operacyjnego zarządzania środowiskiem za pomocą instrumentów prawnych, takich jak: postępowanie w sprawie ocen oddziaływania na środowisko, pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii, programy i plany ochrony środowiska jako całości i jego poszczególnych elementów, plany zagospodarowania przestrzennego.
Informacje wytworzone przez PMŚ wykorzystywane są również do celów monitorowania skuteczności działań i strategicznego planowania w zakresie ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju na wszystkich poziomach zarządzania.
Cele PMŚ osiągane są dzięki:
wykonywaniu badań wskaźników charakteryzujących poszczególne elementy środowiska, prowadzeniu obserwacji elementów przyrodniczych, gromadzeniu i analizy wyników badań i obserwacji, ocenie stanu i trendów zmian jakości poszczególnych elementów środowiska zgodnie z ustalonymi kryteriami, identyfikację obszarów przekroczeń standardów jakości środowiska, analizie przyczynowo-skutkowej, opracowywaniu zestawień, raportów i ich udostępnianiu w formie drukowanej lub elektronicznej.
Struktura funkcjonalna PMŚ System PMŚ składa się z trzech bloków: STAN, PRESJE, OCENY i PROGNOZY, różniących się istotnie pod względem funkcji jakie pełnią w systemie.
Podstawowym blokiem jest STAN ŚRODOWISKA, w ramach którego wytwarzane są dane, dotyczące stanu poszczególnych elementów środowiska, takich jak powietrze, wody, gleby, hałas, promieniowanie jonizujące, przyroda, pola elektromagnetyczne.
Blok EMISJE gromadzi dane o rodzajach zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza, wód lub ziemi, niezbędnych do realizacji celów PMŚ.
Dane gromadzone w ramach bloku OCENY I PROGNOZY, w ramach którego wykonywane są zintegrowane oceny i prognozy jakości środowiska, analizy przyczynowo-skutkowe wiążące istniejący stan środowiska z czynnikami kształtującymi ten stan, mającymi swoje źródło w działalności człowieka.
Przypisy
Bibliografia https://www.gios.gov.pl/pl/stan-srodowiska/pms
Linki zewnętrzne Strona Głównego Inspektora Ochrony Środowiska
Kategoria:Monitoring środowiska Kategoria:Instytucje ochrony środowiska Kategoria:Instytucje państwowe i organy władzy w Polsce