Święto (łac. festum) – w liturgii rzymskiej świąteczny dzień obchodów w roku liturgicznym, o znaczeniu mniejszym niż uroczystość, a większym niż wspomnienie. W tradycyjnej (przedsoborowej) terminologii liturgicznej świętom odpowiadają święta drugiej klasy (łac. festa II. classis, duplicia II. classis).
Ogólna charakterystyka Obchody święta liturgicznego zawarte są w granicach doby. Wyjątek stanowią święta Pańskie (tzn. ku czci Chrystusa), których obchód przypada w niedzielę okresu zwykłego lub Bożego Narodzenia. Wówczas święto obchodzone jest jak uroczystość i rozpoczyna się wieczorem dnia poprzedzającego od tzw. I nieszporów lub wigilii.
Święta mają własny formularz mszalny. W liturgii mszalnej święta zazwyczaj występują jedynie dwa czytania biblijne i pomijane jest credo, ale odmawia się glorię. Obchody święta ustępują pierwszeństwa liturgicznego uroczystościom, Wielkiemu Tygodniowi, niedzielom wielkiego postu, Adwentu i Okresu Wielkanocnego, Popielcowi, oktawie Wielkanocy, wspomnieniu wszystkich wiernych zmarłych. W tych przypadkach święta w danym roku pomijane są w ogóle, co odróżnia je od uroczystości, które się przenosi.
Dzień obchodów święta wyznacza data lub kalendarz liturgiczny (zob. święta ruchome). Święta dzielą się na ogólne (obchodzone w całym Kościele) lub własne (obchodzone lokalnie). W czasie obchodów święta zasadniczo nie można sprawować mszy okolicznościowych (chyba że inne są decyzje ordynariusza) i żałobnych (z wyjątkiem pogrzebowych).
Obchodzenie święta przez lud nie jest nakazane żadnym prawem.
Znaczenie terminu „święto” w zależności od kontekstu liturgicznego Warto mieć na uwadze, że w liturgicznej terminologii posoborowej „święto” odnosi się do obchodów jednej konkretnej rangi (patrz wyżej), natomiast w terminologii tradycyjnej (przedsoborowej) „święto” (łac. festum) jest terminem ogólnym, odnoszącym się do obchodów wszystkich rang. Święta w liturgii rzymskiej przedsoborowej (trydenckiej) dzielą się na:
święta pierwszej, drugiej i trzeciej klasy (łac. festa I., II., III. classis; podział według rubryk z 1960 r.) święta rytu zdwojonego (festa duplicia, w tym duplicia I. et II. classis), połowicznie zdwojonego (festa semiduplicia) i prostego (festa simplicia; podział przed 1960 r.).
Święta liturgiczne diecezji łacińskich w Polsce W ciągu roku liturgicznego na terenie polskich diecezji łacińskich następujące dni mają rangę święta liturgicznego:
niedziela po uroczystości Objawienia Pańskiego (tj. między 7 a 13 stycznia) – Święto Chrztu Pańskiego 25 stycznia – święto Nawrócenia św. Pawła Apostoła 2 lutego – święto Ofiarowania Pańskiego (Matki Bożej Gromnicznej). 14 lutego – święto świętych Cyryla, mnicha, i Metodego, biskupa, patronów Europy 22 lutego – święto Katedry św. Piotra, Apostoła 4 marca - Święto św. Kazimierza, królewicza 25 kwietnia - Święto św. Marka, ewangelisty 29 kwietnia - Święto św. Katarzyny ze Sieny, dziewicy i doktora Kościoła, patronki Europy 14 maja - Święto św. Macieja apostoła 31 maja - Święto Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny poniedziałek po Zesłaniu Ducha Świętego – święto Najświętszej Maryi Panny, Matki Kościoła czwartek po Zesłaniu Ducha Świętego - Święto Jezusa Chrystusa, Najwyższego i Wiecznego Kapłana 3 lipca – święto św. Tomasza, Apostoła 11 lipca – święto św. Benedykta, opata, patrona Europy 22 lipca - święto św. Marii Magdaleny 23 lipca – święto św. Brygidy, zakonnicy, patronki Europy 25 lipca – święto św. Jakuba, Apostoła 6 sierpnia – święto Przemienienia Pańskiego 9 sierpnia – święto św. Teresy Benedykty od Krzyża, dziewicy i męczennicy, patronki Europy 10 sierpnia – święto św. Wawrzyńca, diakona i męczennika 24 sierpnia – święto św. Bartłomieja, Apostoła 8 września – święto Narodzenia Najświętszej Maryi Panny 14 września – święto Podwyższenia Krzyża Świętego 18 września – święto św. Stanisława Kostki, zakonnika, patrona Polski 21 września – święto św. Mateusza, Apostoła i Ewangelisty 29 września – święto świętych Archaniołów Michała, Gabriela i Rafała 18 października – święto św. Łukasza, Ewangelisty 28 października – święto świętych Apostołów Szymona i Judy Tadeusza 9 listopada – święto rocznicy poświęcenia bazyliki laterańskiej 30 listopada – święto św. Andrzeja, Apostoła 26 grudnia - Święto św. Szczepana, pierwszego męczennika 27 grudnia - święto św. Jana Ewangelisty 28 grudnia - Święto Świętych Młodzianków, Męczenników niedziela w oktawie Bożego Narodzenia, lub 30 grudnia jeśli nie ma takiej niedzieli - Święto Świętej Rodziny Jezusa, Maryi i Józefa
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Liturgia Kategoria:Teologia chrześcijańska Kategoria:Liturgia katolicka