Regionalizacja fizycznogeograficzna Europy uwzględnia kilka specyficznych cech ukształtowania powierzchni tej części świata: znaczne rozczłonkowanie, znaczną różnorodność ukształtowania powierzchni, dwoistość budowy tektonicznej, pasmowy układ zasadniczych jednostek geograficznych.
Wcześniejsze regionalizacje Poglądy geografów co do wydzielenia wielkich jednostek podziału fizycznogeograficznego Europy nawet przed ujednoliceniem było w zasadzie zgodne, choć ich hierarchia i nazewnictwo były rozbieżne.
I tak, podsumowując dorobek geografii rosyjskiej i radzieckiej, Borys F. Dobrynin w 1948 wydzielił następujące wielkie krainy geograficzne: w Europie Zachodniej (tzn. poza granicami ówczesnego Związku Radzieckiego): Europa Północna północna równina Europy Środkowej (Nizina Niemiecko-Polska) hercyńska Europa Środkowa obszary trzeciorzędowych gór fałdowych Europy Środkowej (Alpy i Karpaty) obszary aluwialnych równin w zapadliskach tektonicznych pasa fałdowań alpejskich grupa obszarów południowo-europejskich na obszarze ZSRR: równina wschodnio-europejska Ural Krym
Autorzy pięciotomowej polskiej "Geografii powszechnej" z 1965 roku wydzielili następujące wielkie krainy geograficzne Europy: Europa Zachodnia obszar północnoeuropejski Niż Środkowoeuropejski stare góry i baseny Europy Zachodniej Wyspy Brytyjskie młode góry fałdowe i obniżenia podgórskie strefa alpejsko-karpacka półwyspy południowe (Europa Śródziemnomorska) Europa Wschodnia Niż Wschodnioeuropejski Ural Krym Góry Krymskie Kaukaz
Regionalizacja według UKD
thumb|450px|Podział Europy na megaregiony i prowincje thumb|450px|Podział Europy na podprowincje
.
Europa Północna 0 Archipelagi Europy Północnej 01 Archipelagi Arktyczne 02 Wyspy Morza Norweskiego 1 Półwysep Fennoskandzki 11 Półwysep Skandynawski 12 Masyw Fińsko-Karelski i Półwysep Kolski 13 Wyspy Morza Bałtyckiego
Europa Zachodnia 2 Wyspy Brytyjskie 21 Irlandia 22 Wielka Brytania 3 Pozaalpejska Europa Środkowa 31 Niż Środkowoeuropejski 32 Średniogórze Niemieckie (Środkowoeuropejskie) 33 Masyw Czeski 34 Wyżyny Polskie 35 Francuskie Masywy i Kotliny 4 Region alpejski (Alpy wraz z obniżeniami zewnętrznymi i wewnętrznymi) 41 Jura Szwajcarsko-Francuska 42 Północne Przedgórze Alp 43 Alpy 44 Nizina Padańska 5 Region karpacki (Karpaty wraz z obniżeniami zewnętrznymi i wewnętrznymi) 51 Karpaty Zachodnie z Podkarpaciem Zachodnim i Północnym 52 Karpaty Wschodnie z Podkarpaciem Wschodnim 53 Karpaty Południowe z Wyżyną Getycką 54 Góry Zachodniorumuńskie i Wyżyna Transylwańska 55 Kotlina Panońska (Basen Panoński) 56 Równiny Południoworumuńskie
Europa Południowa 6 Wyspy i półwyspy Morza Śródziemnego 61-63 - Półwysep Iberyjski 61 Północne obszary peryferyjne 62 Wewnętrzne obszary półwyspu 63 Masyw Galicyjsko-Portugalski (Zachodnie obszary peryferyjne) 64 Półwysep Apeniński 65-68 - Półwysep Bałkański 65 Region Gór Dynarskich (Dynarydy) 66 Bałkan 67 Masyw Tracko-Macedoński 68 Góry Grecko-Albańskie (Hellenidy) 69 Wyspy Śródziemnomorskie i Azory
Europa Wschodnia 7 Krym i Kaukaz 71 Półwysep Krymski 72 Kaukaz Północny 73 Wielki Kaukaz 74 Nizina Kolchidzka 75 Nizina Kurańska 76 Mały Kaukaz 8 Nizina Wschodnioeuropejska 81 Podstrefa tundry i tundry lesistej 82 Podstrefa północnej tajgi 83 Strefa lasów mieszanych i podstrefa południowej tajgi - Nizina Środkoworosyjska 84 Strefa lasów mieszanych i podstrefa południowej tajgi - Niż Wschodniobałtycko-Białoruski 85 Strefa leśno-stepowa - Wyżyny Ukraińskie 86 Strefa stepowa 9 Ural 91 Nowa Ziemia i Wajgacz 92 Ural Polarny 93 Ural Północny 94 Ural Środkowy 95 Ural Południowy
Bibliografia
B.F. Dobrynin Geografia fizyczna Europy Zachodniej, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1954 Borys Dobrynin Geografia fizyczna ZSRR, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1956 Bolesław Augustowski Wielkie regiony naturalne Europy w: Antoni Wrzosek (red.) Geografia powszechna - tom III. Europa (bez ZSRR), Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1965 Mieczysław Hess, Bogumił Rychłowski Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich w: August Zierhoffer (red.) Geografia powszechna - tom IV. Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich. Azja. Afryka, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1965 Jerzy Kondracki W sprawie fizycznogeograficznego podziału Europy w klasyfikacji dziesiętnej, "Przegląd Geograficzny" tom XXXVII, z.3, 1965, str. 539-547 Jerzy Kondracki Podstawy regionalizacji fizycznogeograficznej, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1969 Jerzy Kondracki Fizycznogeograficzna regionalizacja Europy Wschodniej w układzie dziesiętnym, "Przegląd Geograficzny", tom LXVII, z. 3-4, 1995, str. 349-354 Jerzy Kondracki Fizycznogeograficzna regionalizacja Czech, Słowacji, Węgier i Rumunii w układzie dziesiętnym, "Przegląd Geograficzny", tom LXVIII, z 3-4, 1996, str. 457-466 Jerzy Kondracki Fizycznogeograficzna regionalizacja Niemiec i terenów przyległych w układzie dziesiętnym, "Przegląd Geograficzny" tom LXIX z. 102, 1997, str. 141-147 Podręczny leksykon państw świata, Wydawnictwo RTW, Słowenia 1997 (tłum. Agnieszka Kowalik) Jan Mordawski (red.), Mieczysław Cukierski, Michał Siwicki Atlas geograficzny Polski dla klas VIII / III gimnazjum, Wydawnictwo M. RoŜak, Gdańsk 1999 Michał Kucharski, Katarzyna Bischoff, Agnieszka Momot, Tomasz Płatek, Jarosław Talacha (red.) Atlas świata, Pascal 2002 Marzena Wieczorek, Beata Byer (red.) Atlas geograficzny liceum Świat. Polska, Demart, Warszawa 2003 Atlas – Świat w zasięgu ręki, DeAgostini 2005-2008 (215 zeszytów w 17 zakładkach, 10 segregatorów) J. Makowski Geografia fizyczna świata, PWN, Warszawa 2007
Kategoria:Geografia Europy Kategoria:Regionalizacja fizycznogeograficzna