II liga polska w piłce siatkowej mężczyzn – trzecia w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek siatkarskich w Polsce, będąca jednocześnie ostatnim poziomem ligowym szczebla centralnego. Utworzona w 1989 r. w Warszawie. Od początku (sezon 1990/1991) organizatorem i podmiotem prowadzącym rozgrywki jest Polski Związek Piłki Siatkowej (PZPS). Rywalizacja w niej toczy się – co sezon, systemem ligowym w pięciu równorzędnych grupach. Dwie najlepsze ekipy każdej z grup biorą udział w rundzie play-off, później zaś w turnieju finałowym – o awans do Tauron 1. Ligi. Najsłabsze drużyny (jedna lub dwie w zależności od grupy) każdej z grup wyłonione w rozgrywce play-out relegowane są do wojewódzkich grup III ligi, prowadzonych przez wojewódzkie związki piłki siatkowej.
Podział na grupy Do zakończenia sezonu 1999/2000 rywalizacja w ramach II ligi toczona była w dwóch równorzędnych grupach, tworzonych na podstawie klucza geograficznego – najczęściej w orientacji południkowej (tj. „północ”–„południe”), zaś czasami w orientacji równoleżnikowej (tj. „wschód”–„zachód”); 30 czerwca 2000 w wyniku utworzenia Profesjonalnej Ligi Piłki Siatkowej i powołania ligi zawodowej – zasadniczej zmianie uległa struktura rozgrywek ligowych szczebla centralnego. Dlatego od sezonu 2000/2001 II ligę powiększono z 20 do 32 zespołów, rywalizujących ze sobą w czterech równorzędnych 8-drużynowych grupach, do których przydział odbywa się na podstawie klucza geograficznego (sprzyjała temu ponadto reforma administracyjna kraju z 1999); Rywalizację w 8-zespołowych czterech grupach toczono do zakończenia sezonu 2005/2006. Od sezonu 2006/2007 zwiększono liczbę ekip w każdej z grup o dwie, liczyły wtedy one po 10 drużyn; Od sezonu 2013/2014 PZPS powiększył liczbę grup z 4 do 6, w których rywalizowało w zależności od sezonu od 8 do 12 zespołów. Od sezonu 2021/2022 PZPS postanowił powrócić do formatu rozgrywek z 4 grupami. W każdej z nich rywalizowało od 11 do 14 drużyn (przeważnie 12). Od sezonu 2023/2024 w każdej z grup rozgrywkowych udział bierze niezmiennie 12 ekip. W sezonie 2026/2027 zwiększono liczbę grup rozgrywkowych do 5. Występować w nich będzie od 10 do 12 drużyn.
Zestawienie tryumfatorów 1991–2000 Edycja / Sezon Grupa I Grupa II I 1990/1991?? II 1991/1992?? III 1992/1993?? IV 1993/1994?? V 1994/1995?? VI 1995/1996?? VII 1996/1997?? VIII 1997/1998?? IX 1998/1999?? X 1999/2000??
2001–2013 Edycja / Sezon Grupa I Grupa II Grupa III Grupa IV XI 2000/2001???? XII 2001/2002???? XIII 2002/2003???? XIV 2003/2004MOW Orzeł MiędzyrzeczAZS Politechnika Śląska GliwiceModerator OSiR HajnówkaSkra II Bełchatów XV 2004/2005Olimpia SulęcinBzura OzorkówAZS UWM II OlsztynEnergetyk Jaworzno XVI 2005/2006Inotel PoznańJuventur WałbrzychSPS Zduńska WolaBłękitni Ropczyce XVII 2006/2007Orzeł MiędzyrzeczJuventur Koksownia WałbrzychTrefl GdańskMKS MOS Będzin XVIII 2007/2008Stelmet AZS UZ Zielona GóraSudety Meblomarket Kamienna GóraPronar Parkiet HajnówkaMKS MOS Będzin XIX 2008/2009Joker PiłaRosiek SycówŚlepsk AugustówFart Kielce XX 2009/2010AZS UAM PoznańSudety Meblomarket Kamienna GóraPekpol OstrołękaMKS MOS Interpromex Będzin XXI 2010/2011Krispol WrześniaCuprum Mundo LubinCamper WyszkówKrakowska Akademia Wanda Instal Kraków XXII 2011/2012KU AZS UAM PoznańKęczanin KętyCzarni RadomAKS Rzeszów XXIII 2012/2013Krispol WrześniaKS MiliczCaro RzeczycaAvia Świdnik
2014–2021 Edycja / Sezon Grupa I Grupa II Grupa III Grupa IV Grupa V Grupa VI XXIV 2013/2014Olimpia SulęcinVictoria PWSZ WałbrzychSMS PZPS SpałaMOS Wola WarszawaAluron Warta ZawierciePWSZ Karpaty MOSiR KHS Krosno XXV 2014/2015Meprozet GTPS Gorzów WielkopolskiGwardia WrocławMKS KaliszHuragan WołominTKKF Czarni KatowiceTSV Cell Fast Sanok XXVI 2015/2016Wilki WilczynBielawianka Bester BielawaCzarni Wirex RząśniaLKS HajnówkaMCKIS JaworznoTSV Mansard TransGaz Travel Sanok XXVII 2016/2017Olimpia SulęcinMOS Wola WarszawaLechia Tomaszów MazowieckiSobieski-Arena ŻagańMKS AndrychówKrosno Glass Karpaty PWSZ XXVIII 2017/2018Stoczniowiec GdańskBAS BiałystokMickiewicz KluczborkGBS Bank Orzeł MiędzyrzeczVolley RybnikKrosno Glass Karpaty Krosno XXIX 2018/2019GBS Bank Orzeł MiędzyrzeczBAS BiałystokTubądzin Volley MOSIR SieradzAqua-Zdrój WałbrzychMKS AndrychówAvia Świdnik XXX 2019/2020Z powodu pandemii COVID-19 rozgrywki zostały przerwane i niedokończone. XXXI 2020/2021LBS Bank KS Orzeł MiędzyrzeczLegia WarszawaSMS PZPS SpałaSPS Chrobry GłogówMKS AndrychówKarpaty Krosno Glass - KPU w Krośnie
2021– Edycja / Sezon Grupa I Grupa II Grupa III Grupa IV XXXII 2021/2022MKST Astra Nowa SólBAS BiałystokWKS WieluńMCKiS JaworznoXXXIII2022/2023CUK Anioły ToruńCHKS Arka ChełmEco-Team AZS STOELZLE CzęstochowaMCKiS JaworznoXXXIV2023/2024CUK Anioły ToruńUKS Sparta Grodzisk MazowieckiWKS WieluńKS Hutnik KrakówXXXV2024/2025Enea Energetyk PoznańUKS Sparta Grodzisk MazowieckiWKS WieluńAvia Solar Sędziszów MałopolskiXXXVI2025/2026Enea Energetyk PoznańKPS PłockWKS WieluńKarpaty-PANS KrosnoXXXVII2026/2027????
źródło: siatka.org
Składy grup w sezonie 2026/27 Grupa IGrupa IIGrupa IIIGrupa IVGrupa V BKS Chemik Bydgoszcz Siatkówka Młodzieżowa Enea Energetyk Poznań Fort Tarnowo Podgórne LOMS Joker Piła LUKS Wilki Wilczyn & Bejenka Budownictwo & Ogrobet Polipack UKS Jedynka Reda SPS Cargill Słupca Stoczniowiec Politechnika Gdańska Energa Trefl Gdańsk II Krishome Września AZS UWM Olsztyn Elektromet Huragan VC Błonie IKS Atak Elbląg Camper Wyszków Metro Family Warszawa MOS Wola Tramwaje Warszawskie MTS Międzyrzec Podlaski Necko Augustów REA Cirro BAS Białystok SwK Kartpol Kobyłka UKS Orlęta Raszyn AS Słubice Astra Nowa Sól Bielawianka Bester Bielawa BTS Willowa Bolesławiec KPS Chełmiec ANS AS Wałbrzych Gwardia Wrocław Ikar Legnica IM Rekord Volley Jelcz-Laskowice MLKS Volley Gubin STS Olimpia Sulęcin PGE Akademia Siatkówki Stilon BS Żagań WKS Sobieski Żagań Aluron CMC Wybicki Kielce Boat.Systems Resursa Łódź Bugaj Volley Radomsko MKS Bzura Ozorków Budmar AZS Stoelzle Częstochowa Norwid Częstochowa II ProNutiva SKK Belsk Duży SMS PZPS Spała II Volley Team Żychlin WKS Wieluń AKS V LO Rzeszów AZS AGH Kraków Feniks Heron Przeworsk Hutnik Kraków Jastrzębie-Borynia Karpaty - PANS Krosno UMKS Kęczanin Kęty MKS Andrychów TKS Tychy TS Volley Rybnik Volley Dąbrowa Górnicza
Zasady rozgrywania turnieju finałowego Zespoły, które wygrały rozgrywki w parach play-off wystąpią w turnieju finałowym o awans do I ligi. Weźmie w nim udział pięć zespołów. Turniej rozgrywany jest systemem „każdy z każdym” zgodnie z tabelą Bergera. Gospodarzem turnieju jest zespół wyłoniony w konkursie ofert. Rozstawienie zespołów zostanie ustalone na podstawie losowania przeprowadzonego po zakończonej rundzie play-off.
Harmonogram meczów:
Dzień 1:
mecz 1: zespół rozstawiony z nr 2 - zespół rozstawiony z nr 5
mecz 2: zespół rozstawiony z nr 3 - zespół rozstawiony z nr 4
Dzień 2.
mecz 3: zespół rozstawiony z nr 5 - zespół rozstawiony z nr 3
mecz 4: zespół rozstawiony z nr 1 - zespół rozstawiony z nr 2
Dzień 3:
mecz 5: zespół rozstawiony z nr 3 - zespół rozstawiony z nr 1
mecz 6: zespół rozstawiony z nr 4 - zespół rozstawiony z nr 5
Dzień 4:
mecz 7: zespół rozstawiony z nr 1 - zespół rozstawiony z nr 4
mecz 8: zespół rozstawiony z nr 2 - zespół rozstawiony z nr 3
Dzień 5:
mecz 9: zespół rozstawiony z nr 4 - zespół rozstawiony z nr 2
mecz 10: zespół rozstawiony z nr 5 - zespół rozstawiony z nr 1
Punktacja: 2 pkt. za zwycięstwo, 1 pkt. za porażkę (bez względu na rozmiar setowy).
Dwa najlepsze zespoły awansują do Tauron 1. ligi.
Zobacz też Mistrzostwa Polski w piłce siatkowej mężczyzn Puchar Polski w piłce siatkowej mężczyzn Polski Związek Piłki Siatkowej Tauron Liga Tauron 1. Liga III liga polska w piłce siatkowej mężczyzn IV liga polska w piłce siatkowej mężczyzn Tauron Liga Kobiet
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalny serwis PZPS
*