Abemama (także Abamama, Apamama, Dundas, Hopper Island, Roger Simpson Island lub Simpson IslandWedług Google Earth Bike, podczas gdy jest to jedna z najmniejszych wysp atolu.) – atol w zachodniej części wyspiarskiego państwa Kiribati, w archipelagu wysp Gilberta, położony 170 km na południowy wschód od atolu Tarawa, tuż powyżej równika.
Podstawą gospodarki jest produkcja kopry, uprawa drzewa chlebowego i bananów. Nieznaczne dochody przynosi też turystyka.
Geografia Wyspa, a w zasadzie ciąg połączonych wysp, zajmuje obszar 27,37 km² i jest zamieszkana przez 3213 osób (2010). Wysepki otaczają z trzech stron głęboką lagunę. Wyspy atolu otaczające lagunę od północy i wschodu są ze sobą połączone estakadą, co umożliwia między nimi transport samochodowy. Pozostałe wyspy – Abatiku i Bike znajdują się w południowo-zachodniej części atolu.
Wioska Kariatebike jest administracyjnym centrum atolu. Mieści się tu budynek władz lokalnych, szkoły: podstawowa i średnia, kilka sklepów, targowisko, komenda policji i szpital. Jedyne lotnisko atolu znajduje się na północnym krańcu Abemama w pobliżu wioski Tabiang.
Na atolu panuje klimat oceaniczny, tropikalno-równikowy, ze stałymi temperaturami od +25 do +27 °C. Pora deszczowa trwa od grudnia do maja.
Wsie na wyspach atolu Abemama: Liczba ludności (2010) i powierzchnia Wioska Ludność Powierzchnia Gęst. zal. (osób/km²) Abatiku 150 279,2 ha 53,7 Tabiang 487 2425,2 ha 125,8 Tekatirirake 182 Tanimainiku 250 Kauma 74 Baretoa 387 Tabontebike 380 Kariatebike 505 Bangotantekabaia 79 Tebanga 62 Manoku 170 Kabangaki 474 Bike 13 32,3 ha 40,2 Ogółem 3213 2736,7 ha 117,4
Historia W roku 1892 dowódca okrętu HMS „Royalist”, kapitan Davis, ogłosił wyspę protektoratem brytyjskim. Nieco wcześniej, bo w roku 1889 mieszkał tu przez kilka miesięcy z żoną i pasierbem pisarz brytyjski Robert Louis Stevenson. W pobliżu wioski Tabontebike znajduje się grób wodza Tema Binoki, którego Stevenson uwiecznił wraz z wyspą w jednej ze swych powieściIn the South Seas (1896) i (1900) Chatto & Windus; reprint: The Hogarth Press (1987)..
Japończycy zajęli Wyspy Gilberta 10 grudnia 1941 roku. 21 listopada 1943 amerykański okręt podwodny USS „Nautilus” wysadził na wyspie 78 żołnierzy USMC (i porucznika armii australijskiej jako tłumacza) z zadaniem jej zdobycia. Marines, wspierani ogniem „Nautilusa”, z łatwością pokonali nieliczny japoński garnizon. 25 listopada rano krajowcy donieśli, że Japończycy popełnili zbiorowe samobójstwo. Amerykanie rozbudowali tutejsze lotnisko, które w początkach 1944 roku wykorzystywane było do operacji bombowych przeciwko Wyspom Marshalla i odseparowanym, ale nieodebranym Japończykom wyspom w Archipelagu GilbertaGordon L. Rottman: US Special Warfare Units in the Pacific Theatre 1941–1945, Osprey Publishing 2005, s. 30..
Transport Na atolu znajduje się Port lotniczy Abemama.
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne Atol Abemama w Encyclopaedia Britannica
Kategoria:Atole Oceanu Spokojnego Kategoria:Wyspy Gilberta