Instytut Filologii Romańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego – jednostka dydaktyczno-naukowa należąca do struktur Wydziału Neofilologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Dzieli się na 5 zakładów i 2 pracownie dydaktyczne. Posiada uprawnienia do nadawania stopni naukowych doktora i doktora habilitowanego oraz wnioskowania o nadanie tytułu naukowego profesora. Prowadzi działalność dydaktyczną i badawczą związaną z teorią literatury, historią literatury francuskiej, iberoamerykańskiej i włoskiej, komparatystyką, językoznawstwem francuskim, językoznawstwem porównawczym francusko-polskim i hiszpańskim, metodyką nauczania języka francuskiego.

Instytut oferuje studia na kierunku filologia ze specjalnością filologia francuska, filologia hiszpańska (iberystyka) lub italianistyka (od 2014 r.) oraz studia podyplomowe, a także studia doktoranckie. Aktualnie w instytucie kształci się studentów w trybie dziennym i zaocznym [on-line] [dostęp 2012-11-06].. Instytut wydaje trzy własne czasopisma: Romanica Wratislaviensia, Estudios Espanicos i Italica Wratislaviensia. Dysponuje także własną, samodzielną i bogato wyposażoną biblioteką instytutowąInformacje na stronie Biblioteki Głównej UWr [on-line] [dostęp 2012-11-06].. Siedzibą instytutu jest kamienica przy placu Nankiera 4 we WrocławiuInformacje dotyczące siedziby IFR UWr na stronie „Dolny Śląsk na dawnej fotografii [on-line] [dostęp 2012-11-06]..

Instytut powstał w 1973 roku w wyniku przekształcenia Katedry Filologii Romańskiej na podstawie ministerialnej. Pracownicy naukowi instytutu zajmowali często najważniejsze stanowiska w hierarchii uniwersyteckiej – dziekanów i prodziekanów na swoich wydziałach.

Adres Instytut Filologii Romańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego pl. bp. Nankiera 4 50-140 Wrocław

Władze (2020–2024) Dyrektor: prof. dr hab. Beata Baczyńska Zastępca Dyrektora ds. dydaktycznych: dr Justyna Wesoła Zastępca dyrektora ds. programowych i organizacyjnych: dr hab. Natalia Paprocka Zastępca dyrektora ds. nauki i rozwoju: dr Tomasz Wysłobocki

Poczet dyrektorów Kierownicy Katedry 1946–1952: prof. dr hab. Zygmunt Czerny 1957–1968: prof. dr hab. Leon Zawadowski 1968–1969: prof. dr hab. Jan Trzynadlowski 1969–1973: prof. dr hab. Józef Heistein

Dyrektorzy Instytutu 1973–1975: prof. dr hab. Józef Heistein 1975–1981: prof. dr hab. Bogusław Siciński 1984–1984: prof. dr hab. Józef Heistein 1984–1987: prof. dr hab. Edmund Sikora 1987–1991: prof. dr hab. Józef Heistein 1991–2001: brak danych 2001–2005: dr hab. Aleksander Wit Labuda, prof. UWr 2005–2012: dr hab. Krystyna Gabryjelska, prof. UWr od 2012 r.: prof. dr hab. Beata Baczyńska

Historia Początki Instytutu Filologii Romańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego związane są z powołaniem do życia 24 sierpnia 1945 roku Dekretem Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej Uniwersytetu i Politechniki we Wrocławiu. Wśród powołanych wówczas kierunków znalazła się również romanistyka. W latach 1945–1947 na uczelni tej została zorganizowana Katedra Filologii Romańskiej. W roku akademickim 1951/1952 decyzją władz państwowych zlikwidowano romanistykę na wrocławskim uniwersytecie. Dopiero w 1957 roku reaktywowano Katedrę Filologii Romańskiej, a w roku akademickim 1960/61 rozpoczęto ponowny nabór na kierunek romanistyka.

W 1969 roku miała miejsce reforma struktury organizacyjnej Uniwersytetu Wrocławskiego. W miejsce dotychczasowych katedr powstały instytuty, jednak Filologia Romańska zachowała status katedry, w której funkcjonowały trzy zespoły naukowo-dydaktyczne: literatur romańskich, praktycznej nauki języka francuskiego oraz literatury francuskiej.

Dopiero w 1973 roku dotychczasowa katedra została przekształcona w instytut. W jego ramach działały trzy zakłady: Historii Literatury Francuskiej, Językoznawstwa i Praktycznej Nauki Języka Francuskiego oraz Filologii Włoskiej i Innych Języków Romańskich. Trzy lata później dokonano reorganizacji struktury instytutu tworząc dwa zakłady: Językoznawstwa Romańskiego i Literatur Romańskich. W 1978 roku doszedł trzeci zakład: Dydaktyki Języków Romańskich. W 1987 roku doszedł czwarty zakład – Hispanistyki i Italianistyki, który z czasem uległ podziałowi na Zakład Iberystyki i Zakład Italianistyki (obecnie zlikwidowany).

Kierunki kształcenia Instytut kształci studentów na studiach pierwszego stopnia (licencjackich), a następnie studiach drugiego stopnia (magisterskich uzupełniających) na kierunku filologia o następujących specjalnościach: filologia francuska filologia hiszpańska italianistyka (tylko studia pierwszego stopnia)

Instytut prowadzi również następujące studia podyplomowe: Podyplomowe Studia Kształcenia Tłumaczy Języków Romańskich Podyplomowe Studia Języka i Kultury Hiszpanii i Ameryki Łacińskiej.

Struktura organizacyjna Zakład Literatury i Kultury Francuskiej Kierownik: dr hab. Maja Pawłowska, prof. UWr Pracownicy dr hab. Helena Duffy dr Joanna Jakubowska dr Joanna Kotowska-Miziniak dr Agata Sadkowska-Fidala dr Tomasz Szymański dr Tomasz Wysłobocki prof. dr hab. Józef Heistein (profesor emerytowany) dr hab. Krystyna Gabryjelska, prof. UWr (profesor emerytowany) dr hab. Aleksander Labuda, prof. UWr (profesor emerytowany)

Zakład Językoznawstwa Francuskiego Kierownik: dr hab. Witold Ucherek Pracownicy: prof. dr hab. Elżbieta Biardzka dr Jadwiga Cook dr Monika Grabowska dr Patrycja Paskart dr Agata Rębkowska-Kieseler mgr Ewa Warmuz dr Aleksander Wiater prof. dr hab. Edmund Sikora (profesor emerytowany) prof. dr hab. Eugeniusz Ucherek (profesor emerytowany)

Zakład Translatologii Kierownik: dr hab. Natalia Paprocka Pracownicy: dr Kaja Gostkowska dr Stefan Kaufman dr Patrycja Krysiak dr Anna Kuźnik dr Natalia Likus prof. dr hab. Elżbieta Skibińska-Cieńska dr Regina Solová mgr Xavier Chantry

Zakład Italianistyki Kierownik: dr hab. Justyna Łukaszewicz, prof. UWr. Pracownicy: dr Davide Artico mgr Daria Kowalczyk dr Gabriele La Rosa dr Maurizio Mazzini mgr Monika Szmulewska dr Katarzyna Woźniak

Zakład Iberystyki Kierownik: prof. dr hab. Beata Baczyńska Pracownicy: dr Agnieszka August-Zarębska dr Zuzanna Bułat-Silva dr Agata Draus-Kłobucka dr Monika Głowicka mgr Luz Gabriela Hernandez Valderrama dr Marlena Krupa dr Magdalena Krzyżostaniak dr Ewa Kulak dr José Luis Losada Palenzuela dr hab. Marcin Kurek Gonzalo Lopez Sanchez dr José Losada Palenzuela dr Maria Trinidad Marin Villora mgr Aleksandra Matyja dr Marta Minkiewicz mgr David Monzo Campos dr Justyna Nowicka dr Łukasz Smuga dr Aleksander Trojanowski dr Trinidad Marin Villora dr Justyna Wesoła mgr Agata Zapłotna dr hab. Justyna Ziarkowska, prof. UWr

prof. dr hab. Piotr Sawicki (profesor emerytowany)

Pracownia Dydaktyki Języka Francuskiego Kierownik: dr Aleksander Wiater

Pracownia Dydaktyki Języków Hiszpańskiego i Portugalskiego Kierownik: dr Magdalena Krzyżostoniak

Biblioteka Instytutu Filologii Romańskiej Kierownik: mgr Urszula Iżycka Pracownicy: mgr Krystyna Milko Dorota Ciołek

Siedziba Narożna parcela przy placu Biskupa Nankiera 4 i ul. Łaciarskiej była zabudowana już od początku XIII wieku. W 1701 roku działka ta została zakupiona przez Urząd Kamery Królewskiej i przeznaczona na główną wrocławską siedzibę tej instytucji, zarządzającej w imieniu cesarza (jako króla Czech) jego śląskimi dobrami. Na miejscu wcześniejszych kamienic mieszczańskich wzniesiono wówczas reprezentacyjne, dwupiętrowe założenie z niewielkim dziedzińcem, do którego prowadził przejazdŁ. Krzywka, Budynek Romanistów, [w: „Przegląd Uniwersytecki”, R. 17, Nr 4 (177), kwiecień 2011, s. 35] [on-line] [dostęp 2012-12-15]..

Po zdobyciu Śląska przez Prusy w budynku ulokowano Królewsko-Pruską Kamerę Wojenną i Dominialną. W 1802 roku urząd został przeniesiony do pałacu Hatzfeldów przy ul. Wita Stwosza, a budynek przy Nankiera po sprzedaży stał się dochodową kamienicą. Od lat 30. XIX wieku aż do lat 40. XX wieku na parterze funkcjonowały księgarnie, a mieszkania na piętrach wynajmowano. W latach 1910–1912 przekształcono mansardowy dach w kolejną kondygnację i dodano balkony. W trakcie II wojny światowej kamienica nie została uszkodzona, jednak począwszy od lat 60. XX wieku oznaczana była jako przeznaczona do remontu.

W 1967 roku projektowano jej adaptację na „budynek dydaktyczno-naukowy” dla Katedry Psychologii i Etnologii. Ówczesny konserwator zabytków postulował wówczas likwidację balkonów, a także przywrócenie mansardowego dachu, chociaż formalnie do rejestru zabytków dawną Kamerę wpisano dopiero pod koniec 1970 roku. Zasadnicze prace remontowe przeprowadzono w latach 1970–1974, już dla romanistów. Spełniono wprawdzie zalecenia konserwatora, jednak wydzielając korytarze zaburzono historyczny układ pomieszczeń. Niewiele na tym zyskano, ponieważ sale wykładowe były małe, zalewany deszczami dziedziniec służył jedynie gołębiom, zaś o dostępność budynku dla niepełnosprawnych w tamtych czasach nikt się nie troszczył.

Założeniem przebudowy, realizowanej od 2005 i ukończonej w 2011 roku, z żelazną konsekwencją i determinacją przez prof. Krystynę Gabryjelską, było zarówno przywrócenie wartości historycznych, jak i stworzenie warunków funkcjonalnych zgodnych z dzisiejszymi standardami. Projekt, w stałej współpracy ze służbami konserwatorskimi i dyrekcją instytutu, opracował architekt Stefan Zalewski. Windę umieszczono w obszarze dziedzińca, który przykryto szklanym dachem. Po połączeniu jej szybu ze ścianami kondygnacji za pomocą przemyślnych, szklanych pomostów zyskano przestrzeń na ciągi komunikacyjne, dzięki czemu można było odtworzyć pierwotne wymiary i układ pomieszczeń. Przebudowanie poddasza pozwoliło na uzyskanie wrażenia mansardowego dachu niemal bez utraty powierzchni użytkowej. Elewacje pomalowano w kontrastowej, wczesnobarokowej kolorystyce, wynikającej z badań przeprowadzonych przez Piotra Wanata. Pod koniec trwającego remontu stolarkę i wyposażenie zaprojektował architekt Józef Cempa, nadając wnętrzom finalny blask.

Przypisy

Linki zewnętrzne Oficjalna strona Instytutu Filologii Romańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego

F Kategoria:Stare Miasto (Wrocław)