Ryszard Ronczewski (ur. 27 czerwca 1930 w PuszkarniFolwark Puszkarnia położony na wschód od Wilna, nad Wilejką, obecnie jest częścią miasta., zm. 17 października 2020 w Sopocie) – polski aktor filmowy i teatralny, reżyser.
Życiorys Urodził się w rodzinie Włodzimierza (1900–1965) i Olgi z domu Gwóźdź (1903–1987). Matka była z zawodu nauczycielką, a ojciec pracował w Orbisie. Był bratem bliźniakiem Aliny Afanasjew (1930–2018), scenografki i pisarki, żony Jerzego. W latach 1936–1943 przebywał we Lwowie, następnie w Jaktorowie pod Warszawą. Od 1945 do śmierci mieszkał w Sopocie. W 1954 zadebiutował na deskach Teatru Powszechnego w Łodzi. W latach 1955–1956 studiował w PWSFTviT w Łodzi. Był aktorem Teatru Nowego w Łodzi (1956–1957), Operetki Warszawskiej (1958–1959) i Estrady Sopockiej (1960–1969). Od 1966 do 1974 pracował jako aktor Teatru Wybrzeże w Gdańsku i równolegle (od 1970 do 1974) był kierownikiem artystycznym Estrady Sopockiej oraz Międzynarodowego Festiwalu Piosenki w Sopocie. W latach 1974–1979 był reżyserem Teatru Muzycznego w Gdyni oraz od 1983 do 1984 aktorem tegoż teatru. Od 1984 ponownie związany z Teatrem Wybrzeże w Gdańsku.
Od 1960 był mężem Jolanty z domu Horno-Popławskiej, córki Stanisława, sopockiego rzeźbiarza. Ojciec Grzegorza (ur. 1962), grafika komputerowego.
Zmarł w swoim domu w Sopocie niedługo po tym, jak wykryto u niego zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2, wywołującym COVID-19. Aktor zmagał się również z chorobą obturacyjną płuc. Pochowany na cmentarzu katolickim w Sopocie (sektor F3-3-13).
Filmografia 1954: Opowieść atlantycka 1955: Podhale w ogniu jako chłop (nie występuje w napisach) 1956: Nikodem Dyzma jako mężczyzna na schodach mostu Poniatowskiego (nie występuje w czołówce) 1956: Trzy kobiety jako mężczyzna na potańcówce w folwarku (nie występuje w czołówce) 1957: Ewa chce spać jako Filon „Cichy”, tańczący apasz (nie występuje w czołówce) 1957: Prawdziwy koniec wielkiej wojny jako więzień obozu (nie występuje w czołówce) 1960: Krzyżacy jako komtur Henryk z Człuchowa 1960: Rok pierwszy jako milicjant, członek AK 1960: Szatan z siódmej klasy (1960) jako Francuz 1960: Zezowate szczęście jako żołnierz wiozący „tajną broń” (nie występuje w czołówce) 1961: Czas przeszły jako Avin, adiutant von Steinhagena 1961: Komedianty jako oficer (nie występuje w czołówce) 1961: Samson jako strażnik więzienny (nie występuje w czołówce) 1961: Zaduszki jako „Cichy” 1962: O dwóch takich, co ukradli księżyc jako zbójca „Rozporek” 1963: Mój drugi ożenek jako kochanek Jadźki 1963: Ostatni kurs jako bandzior napastujący Krystynę (nie występuje w czołówce) 1963: Pamiętnik pani Hanki jako porucznik Jerzy Sochnowski 1963: Skąpani w ogniu jako bandyta próbujący wysadzić tamę (nie występuje w czołówce) 1963: Yokmok jako uciekinier (nie występuje w czołówce) 1964: Giuseppe w Warszawie jako przedstawiciel podziemia wręczający Giuseppe odznaczenie (nie występuje w czołówce) 1964: Koniec naszego świata jako członek Sonderkommanda 1964: Panienka z okienka jako marynarz z „Łabędzia” 1964: Rękopis znaleziony w Saragossie jako sługa szejka Gomelezów (nie występuje w czołówce) 1965: Faraon jako Eunane 1965: Lekarstwo na miłość jako drukarz, członek szajki 1965:Trzy kroki po ziemi n. Rozwód po polsku jako dziki lokator 1966: Bicz Boży jako szef produkcji w spółdzielni „Naprzód” 1966: Cała naprzód jako marynarz na „Rosicie” (opowieść 2) 1967: Upiór jako Wasyl Rybarenko i krawiec (2 role) 1967: Westerplatte jako żołnierz (nie występuje w czołówce) 1968: Molo jako rzeźbiarz, ojciec Wandy 1968: Wilcze echa jako „Misio”, członek bandy Moronia 1969: Pan Wołodyjowski jako rabuś napadający na Wołodyjowskiego i Zagłobę 1970: Prom jako chorąży Wolski 1971: Podróż za jeden uśmiech jako scenarzysta filmu kryminalnego (odc. 4) 1972: Kopernik 1972: Kopernik (odc. 2) 1973: Nadzieje i upokorzenia (1) w Wielka miłość Balzaka jako skrzypek Tauber, gość Hańskich 1974: Gniazdo jako kupiec arabski 1974: Jutro jako Ozjasz 1975: Dyrektorzy jako Pękała 1975: Kazimierz Wielki jako Maciej z Gogółkowych 1976: Prawo jazdy (2) w Daleko od szosy jako kierowca koparki 1976: Ostatnie takie trio jako Karol 1976: Wergili jako oświęcimiak 1976: Zielone, minione... jako mężczyzna w domu gry 1977: Indeks jako wozak Wiktor 1978: Azyl jako mężczyzna w szynelu (nie występuje w czołówce) 1978: Do krwi ostatniej... jako Piwski, konfident rządu londyńskiego u komunistów 1978: Ślad na ziemi jako dyspozytor Przywarko 1979: Do krwi ostatniej (serial) jako Piwski, konfident rządu londyńskiego u komunistów 1979: Buddenbrooks jako członek senatu 1985: Mokry szmal jako gracz na wyścigach, nie występuje w czołówce 1987: Anioł w szafie jako jeździec w widziadle Jana 1988: Dziewczynka z hotelu Excelsior jako mężczyzna z siecią 1989: Powrót wabiszczura jako Zapała 1990: Kanalia jako policmajster 1991: Les enfants de la guerre jako handlarz 1993: The magic of love (4) w Goldrush in Alaska jako Wise Man 1994: Beyond forgiveness jako ksiądz z Chicago 1994: Molly jako Tomasz, służący w pałacu Totworowiczów w Knyszynie 1994: Podróż na wschód 1995: Cwał jako Cygan sprzedający klacz 1996: 7 w Ekstradycja 2 jako Elman, szyper kutra 1997: 4 w Bride of war jako Fritz 1999: Wszystkie pieniądze świata jako urzędnik egzaminujący chłopaków na niemieckie prawo jazdy 2001: Boże skrawki (Edges of the lord) jako Batylin 2001: Jutro będzie niebo jako rolnik 2002: Kredyt zaufania (115) w Lokatorzy jako Leszek Wójtowicz 2003: Stara Baśń jako Miłosz 2003: Ubu Król jako Stanislas 2004: Glina jako Jan Bisztyga, dozorca w ośrodku MSW (odc. 9) 2004: Stara baśń (serial TV) jako Miłosz 2005: 1409. Afera na zamku Bartenstein, obsada dubbingu (wielki mistrz; rola Andrzeja Kowala) 2005: Gwiazda na żywo (72) w Sąsiedzi (2003–2007; serial TV) 2005: Wróżby kumaka (Unkenrufe) jako starszy turysta 2007: A na koniec przyszli turyści (Am Ende kommen Touristen) jako Krzemiński 2008: Im Angesicht des Verbrechens 2008: Pora mroku jako Von Kirchof 2009: Miasto z morza jako pasażer pociągu 2011: Kadisz dla przyjaciela (Kaddisch für einen Freund) jako Alexander Zamskoy 2011: Kop głębiej jako Hugo Schmidt 2012: Pokłosie jako Franciszek Sudecki „Sum” 2013: Ojciec Mateusz jako oficer (pułkownik) Zygmunt Buława (odc. 125) 2021: Wesele jako Antoni Wilk, ojciec Ryszarda
Odznaczenia Złoty Krzyż Zasługi (1978) Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2007) Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1977)
Nagrody Nagroda Wojewody Gdańskiego za rok 1995 za epizodyczną rolę Kataryniarza w Woyzecku Buchnera w Teatrze Wybrzeże (1996) „Sopocka Muza”, statuetka przyznana za wybitne osiągnięcia w dziedzinie nauki, kultury i sztuki, dzięki którym Sopot zyskuje rangę w świecie (1999)
Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury z okazji jubileuszu 50-lecia pracy aktorskiej (2005) Nagrody Artystyczna Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki (2008) Nagroda Teatralna Miasta Gdańska w kategorii: całokształt dorobku artystycznego za rok 2007 (2008) Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury z okazji jubileuszu 60-lecia pracy artystycznej i 80. urodzin (2010) Nagroda Marszałka Województwa Pomorskiego za całokształt twórczości (2010) Nagroda dla najlepszego aktora Festiwalu Filmów o Tematyce Żydowskiej w Warszawie - za rolę w filmie Kaddisch für einen Freund (2012) Chiński Oskar na 21. China Golden Rooster and Hundred Flowers Film Festival w Szanghaju za film Kaddisch für einen Freund, nagroda publiczności dla najlepszego aktora zagranicznego (2013) Nagroda Prezydenta Miasta Gdańska w Dziedzinie Kultury za nieustającą aktywność zawodową, za całokształt pracy artystycznej oraz z okazji jubileuszu 85. urodzin (2015) Nagroda Specjalna Prezydenta Sopotu (2016)
Uwagi
Przypisy
Bibliografia Imiennik Ryszarda Ronczewskiego, „Dziennik Bałtycki” z dnia 24 września 2010 r.
Kategoria:Absolwenci Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi Kategoria:Aktorzy związani z Gdańskiem Kategoria:Artyści Teatru Wybrzeże w Gdańsku Kategoria:Artyści związani z Sopotem Kategoria:Ludzie związani z Wilnem Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu katolickim w Sopocie Kategoria:Polscy aktorzy filmowi Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Polscy reżyserzy filmowi Kategoria:Polscy reżyserzy teatralni Kategoria:Urodzeni w 1930 Kategoria:Zmarli na COVID-19 w Polsce Kategoria:Zmarli w 2020