thumb|Grób na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie Józef Pajestka (ur. 9 marca 1924 w Milówce, zm. 7 marca 1994 w Warszawie) – prof. zw. dr hab., polski ekonomista, profesor Uniwersytetu Warszawskiego.
Życiorys Absolwent I LO im. M. Kopernika w Bielsku-Białej. Studiował kolejno: prawo, filozofię i ekonomię na Uniwersytecie Warszawskim, który ukończył w 1949 roku.
W latach 1945–1948 był członkiem ZWM, od 1953 roku należał do PZPR. W latach 1949–1955 był pracownikiem naukowo-dydaktycznym w SGPiS, a od 1956 do 1979 roku na powstałym w 1953 roku jako Wydział Ekonomii Politycznej, obecnie Wydziale Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego. W roku 1960 na Wydziale tym uzyskał stopień naukowy doktora, zaś w roku 1965 – doktora habilitowanego w zakresie nauk ekonomicznych. W latach 1958–1962 był dyrektorem Zakładu Badań Ekonomicznych Komisji Planowania przy Radzie Ministrów, a następnie w okresie 1962–1968 pracował na stanowisku dyrektora Instytutu Planowania. W latach 1968–1981 był członkiem Komitetu Centralnego PZPR. Rada Państwa uchwałą z dnia 9 października 1968 roku nadała mu tytuł naukowy profesora nadzwyczajnego profesora nadzwyczajnego nauk ekonomicznych, a w 1973 roku został profesorem zwyczajnym. W roku 1973 został również mianowany członkiem-korespondentem Polskiej Akademii Nauk. Od początku kariery naukowej związał się z ośrodkami myśli planistycznej, poczynając od Centralnego Urzędu Planowania. W 1968 roku został powołany na stanowisko zastępcy przewodniczącego Komisji Planowania, z której funkcji zrezygnował w 1979 roku głównie aby skoncentrować się na działalności naukowej. Z jego inicjatywy i przy jego udziale w 1981 roku został utworzony Instytut Nauk Ekonomicznych PAN, którego był dyrektorem w latach 1981–1989.
Był aktywny na forum międzynarodowym. Już pod koniec lat 50. przebywał przez rok na stażu naukowym w Stanach Zjednoczonych. Był członkiem utworzonej w 1966 roku Komisji Planowania Rozwoju ONZ (Committee for Development Planning, przemianowanej w 1998 roku na Committee for Development Policy – Expert Group /CDPEG/), związany z różnymi organami ONZ w Ugandzie i siedzibą główną w Nowym Jorku. Już na drugiej sesji tej Komisji (10–20 kwietnia 1967 roku w Santiago, Chile), jako sprawozdawca przedstawił dwa dokumenty: „Planning methods and procedures and plan implementation” (E/AC.54/L.l7) oraz „State budget in the planning system: observations from Polish experience”, przygotowany wspólnie z prof. Mirosławem Orłowskim z SGH, również członkiem Polskiego Towarzystwa Ekonomicznegohttp://www.pte.pl/pliki/1/87/Zarys%20Historii%20PTE%20(1).pdf. (E/AC.54/L.22). W latach 1983–1986 przewodniczący tej komisji. W 1960 roku był doradcą rządu Iraku. Brał też udział w zespołach doradczych w Ugandzie i Afganistanie, a w 1977 roku został członkiem Prezydium Komitetu Wykonawczego |Międzynarodowego Stowarzyszenia Ekonomicznego. Wykładał w Egipcie, Indii, Meksyku, Algierii i Wenezueli oraz w wielu krajach europejskich. W 1962 roku opublikował „Capital Investment, Employment and Economic Development” (Inwestycje kapitałowe, zatrudnienie i rozwój ekonomiczny) i „Studies on Development Patterns of Developing Countries” (Badania nad modelami rozwoju krajów rozwijających się). W 1970 roku opublikował pod patronatem ONZ pracę „Social Dimensions of Development” (Społeczne wymiary rozwoju), ze słowem wstępnym ówczesnego Premiera Szwecji, Tage Erlandera. Professor Pajestka brał regularnie udział w spotkaniach Klubu Rzymskiego wraz ze swym polskim kolegą Adamem SchaffemOltmans, W. L. (1975). On growth II. New York: Capricorn Books. s. 186–190..
Był wieloletnim członkiem Rady Redakcyjnej organu teoretycznego i politycznego KC PZPR „Nowe Drogi”. W latach 1967–1981 pełnił funkcję prezesa Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego. Prowadził badania nad wzrostem gospodarczym w Polsce.
Był głównym twórcąhttp://www.pte.pl/pliki/1/94/Biogram%20Prof.%20J.P.pdf. koncepcji tzw. reformy WOG-owskiej (Wielkich Organizacji Gospodarczych) w latach sześćdziesiątych, podjętej przez władze PRL w ramach prób reformowania socjalistycznej gospodarki.
Żonaty, żona Irena Pajestka (1929–2023).
Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A3 tuje-2-49)Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze..
Tytuły niektórych prac naukowych Co o tym myślą inni?: globaliści o transformacji systemowej, Katowice: „amp”, 1993 Czynniki i współzależności rozwoju społeczno-gospodarczego kraju, Warszawa: „Książka i Wiedza”, 1975 Czynniki i współzależności rozwoju społeczno-gospodarczego. 1, Determinanty postępu, Warszawa: Państwowe Wydawnictwa Ekonomiczne, 1981. Determinanty postępu: czynniki i współzależności rozwoju społeczno-gospodarczego, Warszawa: Państ. Wyd. Ekonomiczne, 1975 Długofalowe studia i programowanie przestrzenne w skali kontynentalnej i subkontynentalnej: (ze szczególnym uwzględnieniem Afryki) Economic theorizing and new challengs in human evolutionary process, Warszawa: INE PAN, 1990 Global change and Polish problems, Warszawa: „Oficyna Naukowa”, 1993 Kształtowanie procesu rozwoju: racjonalność i manowce polityki, Warszawa: Państ. Wyd. Ekonomiczne, 1983 Kształtowanie procesu rozwoju = Formirovanie processa razvitija: racional’nost’ i bluždanija politiki = Shaping the development process: rationality and vaulty ways of policy: racjonalność i manowce polityki, Warszawa: PAN INE, 1983 Ludność i gospodarka świata, współautor, Warszawa: „Wiedza Powszechna”, 1978. O orientację na przyszłość w reformach polskich: megatrendy cywilizacyjne a proces transformacji systemowej, Warszawa: „Elipsa”, 1994. Po trzech latach – reforma gospodarcza na rozdrożu: referat na ogólnopolską konferencję naukową z cyklu Model a praktyka reformy gospodarczej na temat Samofinansowanie przedsiębiorstw, Lublin: PTE, 1985. Polski kryzys lat 1980–1981: jak do niego doszło i co rokuje. Warszawa: „Książka i Wiedza”, 1981 Polskie frustracje i wyzwania: filozofia transformacji systemowej, Warszawa: PAN, 1991 Polskie frustracje i wyzwania: przesłanki postępu cywilizacyjnego, Warszawa: „BGW”, cop. 1991 Prolegomena globalnej racjonalności człowieka: o racjonalność ewolucji cywilizacyjnej, Warszawa: Państ. Wyd. Naukowe, 1990 Rzecz o świecie i polskich sprawach, Warszawa: „Oficyna Naukowa”, 1993 Sposób funkcjonowania gospodarki socjalistycznej: determinanty postępu II, Warszawa: Państ. Wyd. Ekonomiczne, 1979 Strategiczne problemy dostosowań strukturalnych w procesie stowarzyszenia i integracji Polski ze Wspólnotami Europejskimi, Warszawa: „Real Press”, 1993
Ordery i odznaczenia
Order Sztandaru Pracy I klasy Order Sztandaru Pracy II klasy Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1969)Dekoracja wysokimi odznaczeniami działaczy państwowych, "Trybuna Ludu", nr 201, 22 lipca 1969, s. 8. Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Odznaka Honorowa „Zasłużonemu Opolszczyźnie” (1973)Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu, nr 16, 8 grudnia 1973, s. 1.
Przypisy
Bibliografia
Wykaz publikacji w katalogu Biblioteki Narodowej Biogram na stronie Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego
Kategoria:Absolwenci Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Członkowie Komisji Planowania przy Radzie Ministrów Kategoria:Członkowie Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Członkowie korespondenci PAN Kategoria:Ludzie urodzeni w Milówce Kategoria:Ludzie związani z Bielskiem-Białą Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową „Zasłużonemu Opolszczyźnie” Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polscy ekonomiści Kategoria:Pracownicy Instytutu Nauk Ekonomicznych PAN Kategoria:Urodzeni w 1924 Kategoria:Zmarli w 1994