200px|thumb|right|Żołnierze 3. i 4 pułku strzelców pieszych Pułk 3 Strzelców Pieszych – oddział piechoty Wojska Polskiego Królestwa Kongresowego.
Formowanie i zmiany organizacyjne mały|255x255px|Dobosz 3 Pułku Strzelców Pieszych na litografii Józefa Kondratowicza (1829) Pułk sformowany został w 1815, w składzie 3 Brygady 1 Dywizji Piechoty. Pułk w okresie pokojowym składał się ze sztabu i dwóch batalionów po cztery kompanie, oraz związanych z batalionami dwoma kompaniami rezerwowymi. Stan kompanii wynosił 4–6 oficerów, 14–16 podoficerów i 184 szeregowych, stan batalionu 830 żołnierzy. Stan pułku: 5 oficerów starszych, 54–55 oficerów młodszych, 160 podoficerów, 72 muzyków, 1664–1676 szeregowych oraz 5 oficerów i 71–82 podoficerów i szeregowych niefrontowych. W sumie w pułku służyło około 2050 żołnierzy. W czasie wojny przewidywano rozwinięcie pułku do czterech batalionów po 8 kompanii każdy. W każdym batalionie etatu wojennego tworzono, na bazie jednej z nowo powstałych kompanii, kompanię wyborczą.
Stacjonował w Płocku, a jego kompanie karabinierskie w Warszawie, w koszarach Ordynackich. Po wybuchu powstania listopadowego zreorganizowano piechotę. Pułk wszedł w skład nowo sformowanej 4 Dywizji Piechoty. 26 kwietnia 1931 przeprowadzono kolejną reorganizacje piechoty armii głównej dzieląc ją na pięć dywizji. Pułk znalazł się w 2 Brygadzie 4 Dywizji Piechoty.
Żołnierze pułku Dowódcy pułku: płk hrabia Antoni Giełgud (1815–1818) ppłk Wojciech Łaszewski (1818-1820) ppłk/płk Wacław Sierakowski (1818–1825 z przerwą w latach 1819 i 1820) płk Julian Bieliński (1825-1830) ppłk Walenty Śmigielski (od 18 marca 1830, awansowany na płk 25 maja) płk Jan Suchodolski (od 22 września 1830)
Oficerowie kpt. Ignacy Czernik ppor. Józef Czerski mjr Kazimierz Lux
Walki pułku Pułk brał udział w walkach w czasie powstania listopadowego.
Bitwy i potyczki: Warszawa (29 listopada 1830) Wawer (19 lutego 1831) Grochów (25 lutego) Rożan (22 kwietnia) Jakubów (29 kwietnia) Jędrzejów (13 maja) Ostrołęka (18 maja) Karczma Wesoła nad Muchawką (24 maja) Wilno (16 i 17 czerwca) Łysobyki (19 czerwca) Poniewież (5 lipca) Szawle (8 lipca) Mieszkucie (10 lipca) Malaty (16 lipca) Zdzięcioł (24 lipca) Utrata (16 sierpnia) Warszawa (6 i 7 września)
W 1831 roku, w czasie wojny z Rosją, żołnierze pułku otrzymali 11 złotych i 20 srebrnych krzyży Orderu Virtuti Militari .
Mundur Żołnierze pułku nosili granatowe kurtki mundurowe z żółtymi wyłogamiPierwotnie planowano pąsowe, kołnierzem i łapkami rękawów, z białymi guzikami. Na guzikach umieszczano numery pułku.
Kołnierz, wyłogi na piersiach i rękawach i polach granatowe z wypustką żółtą przy kurtce paradnej. Naramiennik granatowy z żółtą wypustką, numer 1 dywizji żółty. Lejbiki granatowe z żółtą wypustką na kołnierzu i rękawach. Spodnie, sukienne granatowe z wypustką żółtą. Kołnierz od płaszcza granatowy z wypustką żółtą. Wszystkie pasyLederwerki były czarno lakierowane. Na głowie furażerka granatowa z trzema żółtymi wypustkami. Frak mundurowy oficerów z wyłogami granatowymi jak u żołnierzy. Kołnierz z żółtą wypustką i rękawy granatowe. Codzienne szare spodnie z granatowymi lampasami i żółtą wypustką pośrodku. Galony srebrne z żółtą wypustką.
Chorągiew Na tle granatowego krzyża kawalerskiego w czerwonym polu, w otoku z wieńca laurowego umieszczony był biały orzeł ze szponami dziobem i koroną złoconą.
Pola między ramionami – żółte, a w rogach płata inicjały królewskie z koroną, otoczone wieńcami laurowymi. Chorągiew poświęcono 17 czerwca 1827 roku w obozie powązkowskim
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Pułki strzelców pieszych Królestwa Kongresowego Kategoria:Polskie jednostki piechoty utworzone w 1815 Kategoria:Strzelcy piesi powstania listopadowego Kategoria:Polskie jednostki piechoty rozwiązane w 1831 Kategoria:Wojsko Polskie w Płocku Kategoria:Wojsko Polskie Królestwa Kongresowego w Warszawie