Żołędnica (Eliomys) – rodzaj ssaków z podrodziny koszatek (Leithiinae) w obrębie rodziny popielicowatych (Gliridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji i północnej Afryce.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 99–144 mm, długość ogona 84–136 mm, długość ucha 20–29 mm, długość tylnej stopy 22–29 mm; masa ciała 33–65,2 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1840 roku niemiecki paleontolog i zoolog Johann Andreas Wagner w artykule zatytułowanym Opis kilku nowych gryzoni zebranych podczas podróży Hofratha von Schuberta, z odniesieniem do niektórych innych, nowszych form, opublikowanym w czasopiśmie „Abhandlungen der Königlichen Akademie der Wissenschaften zu Berlin”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) żołędnica azjatycka (E. melanurus).
Etymologia Eliomys (Elyomis): heleios ‘gatunek gryzonia’, być może popielica; μυς mus, μυος muos ‘mysz’. Bifa: etymologia niejasna, Lataste nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Bifa lerotina (= Myoxus munbyanus ).
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxEliomys melanurus (J.A. Wagner, 1839)żołędnica azjatycka gatunek monotypowyod wschodniej Libii, Egiptu i półwyspu Synaj do północnej Syrii, północnego Iraku i południowo-zachodniej Arabii Saudyjskiej; stare zapisy z południowej Turcji; zakres wysokości: 0–2850 m n.p.m.DC: 11,1–14,4 cmDO: 10–13,6 cmMC: 39–63 gcentruj|150pxEliomys quercinus(Linnaeus, 1766)żołędnica europejskagatunek monotypowyod Półwyspu Iberyjskiego, Francji i Włoch fragmentarycznie przez Europę do wschodniej części gór Ural (Rosja); zakres wysokości: 0–2300 m n.p.m.DC: 9,9–12 cmDO: 8,4–11 cmMC: 33–65 gEliomys munbyanus(A. Pomel, 1856)żołędnica afrykańska gatunek monotypowyAfryka Północna od południowo-zachodniej Sahary Zachodniej, Maroka, północnej Algierii i Tunezji do zachodniej Libii (na wschód do Al-Marakib, na południe do Fazzan); zakres wysokości: 0–3800 m n.p.m.DC: 10–14 cmDO: 9,6–11,8 cmMC: 42–62 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek narażony, – gatunek zagrożony.
Opisano również gatunki wymarłe: Eliomys assimilis (Niemcy; miocen) Eliomys briellensis (Holandia; plejstocen) Eliomys darelbeidae (Maroko; plejstocen) Eliomys intermedius (Francja; pliocen–plejstocen) Eliomys lafarguei (Francja; miocen) Eliomys reductus (Niemcy; miocen) Eliomys truci (Francja; pliocen) Eliomys yevesi (Hiszpania; miocen)
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Bibliografia
Kategoria:Popielicowate