Kakadu palmowa, żałobnica palmowa, kakadu wielka (Probosciger aterrimus) – gatunek dużego ptaka z rodziny kakaduowatych (Cacatuidae). Zamieszkuje niziny Nowej Gwinei, do wysokości 1300 m n.p.m., występuje także na pobliskich wyspach. W Australii zamieszkuje tylko półwysep Jork. Jest jedynym przedstawicielem plemienia Proboscigerini i rodzaju Probosciger.

Podgatunki i zasięg występowania Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) wyróżnia cztery podgatunki P. aterrimus: P. a. stenolophus – wyspa Yapen, północna i wschodnia Nowa Gwinea P. a. goliath – wyspy u zachodnich wybrzeży Nowej Gwinei, zachodnia, środkowa i południowo-wschodnia Nowa Gwinea. Proponowano wydzielenie z niego podgatunków alecto i intermedius, lecz nie są one obecnie uznawane. P. a. aterrimus – Wyspy Aru i Misool P. a. macgillivrayi – południowa Nowa Gwinea, półwysep Jork (północno-wschodnia Australia)

Etymologia Probosciger: , proboskidis „pysk, trąba”, od gr. προβοσκις proboskis, προβοσκιδος proboskidos „pysk, trąba”; -ger „noszący”, od gerere „nosić”. aterrimus: nieudokumentowane łac. aterrimus „bardzo czarny, najczarniejszy”, forma wyższa od ater „czarny”. stenolophus: gr. στηνος stēnos cienki, smukły; λοφος lophos „grzebień, czub”. goliath: Goliat z Gat, biblijny gigant filistyński, zabity przez chłopca o imieniu Dawid. macgillivrayi: dr William David Kerr MacGillivray (1867–1933), australijski lekarz, przyrodnik, owolog.

mały|Zbliżenie głowy

Charakterystyka Wygląd zewnętrzny Duża kakadu o ostrym, potężnym, ciemnoszarym dziobie, jest jednolicie czarno umaszczona, z czubem na głowie składającym się z piór w kształcie sierpa, który może stroszyć. Jedyna kolorowa plama w czarnym upierzeniu to pomarańczowa skóra na nieopierzonych policzkach (u samic dziób i plamy są mniejsze). U zdenerwowanego ptaka przybiera kolor szkarłatny. Skrzydła i długi ogon są zaokrąglone. Rozmiary długość ciała: 50–63 cm, rozpiętość skrzydeł: 70–100 cm Masa ciała samiec 545–1092 g, samica 503–950 g Zachowanie Chętnie przebywają na bezlistnych drzewach, które wystają ponad kopułę lasu deszczowego lub eukaliptusowego. Żyją w parach lub w grupach składających się z pięciu lub sześciu ptaków. Śpią osobno. Samce są terytorialne i przepędzają rywali ze swojego terytorium. Samiec zajmując jakieś terytorium, bierze w palce kawałek gałęzi i uderza nią w suchy, pusty pień. Wydają różne dźwięki (gwizdy, niski skrzek lub zawodzące wołanie), które niosą się daleko. Wysokość tonu tych dźwięków jest różna, czasami bardzo wysoka. Długość życia W niewoli do 56 lat (samica w London Zoo); według niepotwierdzonych informacji samiec w australijskim zoo dożył do 80–90 lat. Brak informacji o długości życia osobników na wolności.

Środowisko Tropikalne lasy deszczowe i galeriowe oraz obrzeża lasów; w Australii także w drzewostanach eukaliptusowych.

Pożywienie Żywią się dużymi nasionami o twardych łupinach, a także owocami, jagodami i pąkami.

Lęgi Zachowania godowe Sezon rozrodczy rozpoczyna się w sierpniu. Podczas toków samiec i samica z nastroszonymi czubami kłaniają się, tupiąc nogami. Gniazdo Budowane jest w dużych dziuplach drzew, w których tworzą platformę z gałęzi. Jaja i wysiadywanie Samica składa tylko jedno białe jajo, które wysiaduje sama przez 33–35 dni. W tym czasie jest karmiona przez samca. Pisklęta Młode po wykluciu jest nagie, pozbawione puchu. W gnieździe pozostaje około 100–110 dni, gdzie jest dokarmiane przez obydwoje rodziców. Po opuszczeniu gniazda jest jeszcze karmione przez około 6 tygodni. Dojrzałość płciową osiągają w wieku 7–8 lat.

Status zagrożenia i ochrona Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje kakadu palmową za gatunek bliski zagrożenia (NT – Near Threatened). Całkowita wielkość populacji jest szacowana na 260000-640000 dorosłych odobników. Trend liczebności populacji uznaje się za spadkowy ze względu na niszczenie siedlisk i odłów przez ludzi. Populacja podgatunku macgillivrayi jest stabilna i liczy około 3000 osobników.

Gatunek ten jest ujęty w I załączniku konwencji waszyngtońskiej (CITES).

Przypisy Systematyka i nazewnictwo polskie za:

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Ptaki Australii Kategoria:Ptaki Azji Kategoria:Ptaki Oceanii Kategoria:Kakaduowate Kategoria:Taksony opisane przez Johanna Friedricha Gmelina Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1788 roku