Papieska elekcja 11-12 grudnia 1254 – odbyła się po śmierci Innocentego IV i zakończyła wyborem Aleksandra IV na jego następcę.
Śmierć Innocentego IV Innocenty IV zmarł 7 grudnia 1254 roku w Neapolu, który stał się jego stolicą kilka tygodni wcześniej, po tym, jak wykorzystując walki o schedę po cesarzu Fryderyku II bezpośrednio przyłączył Królestwo Sycylii do Państwa Kościelnego. Jednak Manfred Hohenstauf, nieślubny syn Fryderyka II, nie rezygnował ze swych roszczeń i na początku grudnia 1254 pokonał pod Foggią wojska papieskie dowodzone przez kardynała legata Guglielmo Fieschi, bratanka papieża.
Lista uczestników Święte Kolegium na początku grudnia 1254 liczyło 12 kardynałów, jednak kardynał Stefano Conti zmarł dzień po śmierci Innocentego IV. Spośród pozostałych jedenastu dziewięciu wzięło udział w elekcjiOdnośnie do danych biograficznych kardynałów zob. Agostino Paravicini Bagliani, Cardinali di curia e „familiae” cardinalizie dal 1227 al 1254, Padwa 1972, passim. Wymieniany także wśród elektorów kardynał Gil Torres w rzeczywistości zmarł 11 listopada 1254, prawie miesiąc przed śmiercią Innocentego IV.: Rinaldo Conti di Jenne (nominacja kardynalska: 18 września 1227) – kardynał biskup Ostia e Velletri; prymas Świętego Kolegium Kardynałów István Báncsa (23 grudnia 1251) – kardynał biskup Palestriny Jan z Toledo OCist (28 maja 1244) – kardynał prezbiter S. Lorenzo in Lucina; protoprezbiter Świętego Kolegium Kardynałów Hughes de Saint-Cher OP (28 maja 1244) – kardynał prezbiter S. Sabina; penitencjariusz większy Riccardo Annibaldi (29 maja 1238) – kardynał diakon S. Angelo in Pescheria; protodiakon Świętego Kolegium Kardynałów Ottaviano Ubaldini (28 maja 1244) – kardynał diakon S. Maria in Via Lata Giovanni Gaetano Orsini (28 maja 1244) – kardynał diakon S. Nicola in Carcere Tulliano Guglielmo Fieschi (28 maja 1244) – kardynał diakon S. Eustachio Ottobono Fieschi (23 grudnia 1251) – kardynał diakon S. Adriano
Wśród elektorów było pięciu Włochów, Węgier, Anglik, Hiszpan i Francuz. Dwóch z nich mianował Grzegorz IX, a pozostałych siedmiu Innocenty IV.
Nieobecni Dwóch kardynałów (Francuz i Włoch) z nominacji Innocentego IV: Odon de Châteauroux (28 maja 1244) – kardynał biskup Tusculum; legat papieski w Outremer Pietro Capocci (28 maja 1244) – kardynał diakon S. Giorgio in Velabro; legat papieski w Niemczech
Przebieg elekcji Niezwłocznie po śmierci Innocentego IV kardynałowie wysłali gońca do jego bratanka kardynała Guglielmo Fieschiego z wezwaniem do pilnego powrotu do Neapolu. Kardynałowie obecni w Neapolu chcieli jak najszybciej powrócić do Rzymu i dopiero tam przystąpić do wyboru następcy Innocentego IV. Burmistrz Neapolu Bertolino Tavernerio di Parma nakazał jednak zamknięcie bram miasta i zmusił kardynałów do przeprowadzenia elekcji na miejscu.
Kardynał Guglielmo Fieschi przybył do Neapolu 11 grudnia i po odprawieniu modlitw nad grobem wuja dołączył do pozostałych kardynałów. Elektorzy zostali zamknięci w przymusowej klauzurze w pałacu Piera della Vigna i tego samego dnia wieczorem rozpoczęli procedurę wyboru nowego papieża.
12 grudnia, a więc już drugiego dnia obrad, około godziny 9 rano, jednomyślny wybór padł na kardynała biskupa Ostia e Velletri Rinaldo Contiego, krewnego Grzegorza IX, który jednak uchodził za bardziej ugodowo nastawionego od swoich poprzedników. Elekt przybrał imię Aleksander IV.
Według kronikarza Salimbene wybór Aleksandra IV miał nastąpić w procedurze compromissum, tj. nie przez całe Święte Kolegium, lecz wydelegowaną komisję i tę wersję przyjmuje część historyków. Jednakże przeczy temu relacja naocznego świadka Mikołaja Calviego, biografa Innocentego IV, jak również oficjalne pisma nowego papieża informujące o jego wyborze, wskazujące jednoznacznie na jednomyślny wybór przez wszystkich obecnych w Neapolu kardynałów.
20 grudnia 1254 nowy papież został koronowany w neapolitańskiej katedrze.
Przypisy
1254 Kategoria:Wydarzenia 1254