Nadwodnik okółkowy (Elatine alsinastrum) – gatunek rośliny z rodziny nadwodnikowatych (Elatinaceae Dumort.).
Rozmieszczenie geograficzne Występuje na rozproszonych stanowiskach w środkowej, południowej i wschodniej Europie, w zachodniej Azji i północnej Afryce. W Polsce po 1980 r. potwierdzono 12 stanowisk, zlokalizowanych na Pojezierzu Myśliborskim, Równinie Gorzowskiej, Pojezierzu Gnieźnieńskim i w dolinach Sanu, Wisły i Nidy.
Morfologia Łodyga 3–5 mm grubości, dęta, naga, do 100 cm wysokości. Liście Siedzące. U formy lądowej 8–16 liści w okółku, jajowatych lub podługowato lancetowatych; u formy wodnej 3 liście w okółku, równowąskolancetowate. Kwiaty Drobne, zielonobiałe, czterokrotne. Owoc Kulista torebka. Nasiona długie, cylindryczne, lekko zagięte.
Biologia i ekologia Bylina. Kwitnie od lipca do września. Nasiona rozsiewane są przez ptaki. Liczba chromosomów 2n=40. Rośnie na mulistej glebie na brzegach stawów i kałuż.
Zagrożenia i ochrona Od 2014 roku roślina jest objęta w Polsce częściową ochroną gatunkową. W latach 2004–2014 gatunek znajdował się pod ochroną ścisłą. Zamieszczony na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006) jako gatunek wymierający (kategoria E). W wydaniu z 2016 roku otrzymał kategorię EN (zagrożony). Umieszczony także w Polskiej Czerwonej Księdze Roślin (2001) jako gatunek narażony na wymarcie (kategoria VU). W wydaniu z 2014 roku otrzymał kategorię EN (zagrożony). Źródłem zagrożenia jest zanieczyszczenie wód oraz zanikanie siedlisk.
Przypisy Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących roślin objętych ochroną (). Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin ().
Kategoria:Nadwodnikowate Kategoria:Rośliny chronione Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza