Józef Adam Pecka ps. „Józef Porębski” (ur. 28 października 1895 w Tarnowie, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy i społeczny, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys Syn Walentego i Anny z Kozłów, urodzony 28 października 1895 w Tarnowie. Tutaj też ukończył szkołę powszechną oraz gimnazjum, gdzie zdał egzamin dojrzałości. Był harcerzem. Od 1913 należał do Polskich Drużyn Strzeleckich w rodzinnym Tarnowie. Po wybuchu I wojny światowej, 6 sierpnia 1914 wstąpił do I Brygady Legionów Polskich i służył w 3 kompanii 3 baonu 1 pułku piechoty w Zambrowie. Tam też ukończył szkołę oficerską. W grudniu 1914 został ranny w bitwie pod Łowczówkiem. Po kryzysie przysięgowym został wcielony do armii austriackiej i wysłany na front włoski. W czasie urlopu w Lublinie zdezerterował i od maja 1918 do paźdzıernika tego roku, należał do Polskiej Organizacji Wojskowej.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, 9 listopada 1918 wstąpił w szeregi Wojska Polskiego. Przydzielono go do 23 pułku piechoty, wraz z którym uczestniczył m.in. w wojnie polsko-bolszewickiej. W 1919 awansowano go na stopień podporucznika, a w roku następnym na kapitana. Był dwukrotnie ranny: w styczniu 1919 i w czerwcu roku następnego. Za swoją postawę podczas wojny, 17 maja 1921 został odznaczony orderem „Virtuti Militari” V klasy, a we wniosku o jego nadanie, czytamy m.in.: W okresie międzywojennym pozostał w wojsku i pełnił służbę w 23 pułku piechoty we Włodzimierzu. Ukończył kursy w Rembertowie i w Centralnej Szkoły Strzelniczej w Toruniu. W 1925 mianowano go na stopień majora. 26 kwietnia 1928 został przesunięty ze stanowiska zlikwidowanego III batalionu na stanowisko dowódcy II batalionu. Następnie pełnił funkcję dyrektora nauk Centralnej Szkoły Strzelniczej w Toruniu. W 1930 awansował na podpułkownika. 23 marca 1932 został przeniesiony do 67 pułku piechoty w Brodnicy na stanowisko zastępcy dowódcy pułku. W listopadzie 1935 został przeniesiony do 58 pułku piechoty wielkopolskiej w Poznaniu na stanowisko dowódcy pułku. 1 kwietnia 1938 roku został dowódcą pułku KOP „Zdołbunów”. Został awansowany do stopnia pułkownika ze starszeństwem z dniem 19 marca 1938.
Pasjonował się strzelectwem sportowym i był uczestnikiem zawodów międzynarodowych. W 1931 sprawował funkcję Głównego Komisarza na Mistrzostwach Świata w Strzelectwie, które odbyły się we Lwowie. Ponadto był członkiem Związku Strzeleckiego, Związku Oficerów Rezerwy i Związku Harcerstwa Polskiego.
31 sierpnia 1939, po ogłoszeniu mobilizacji powszechnej objął obowiązki na stanowisku dowódcy piechoty dywizyjnej 38 Dywizji Piechoty. Po agresji ZSRR na Polskę, 10 października 1939 został aresztowany przez NKWD. Początkowo przebywał w przejściowym obozie jenieckim w Szepetówce, następnie w Kozielsku, a ostatecznie 17 października 1939 przewieziono go do obozu jenieckiego w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany w Charkowie przez funkcjonariuszy NKWD i pogrzebany potajemnie w bezimiennej mogile zbiorowej w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD pod poz. 4017.
Postanowieniem nr 112-48-07 Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Lecha Kaczyńskiego z 5 października 2007 został awansowany pośmiertnie na stopień generała brygady.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Był żonaty i miał troje dzieci: Tadeusza (ur. 28 stycznia 1922), Kazimierza (ur. 22 listopada 1923) oraz Lilianę (ur. 15 października 1927).
Awanse kapitan – zweryfikowany 3 maja 1922 ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i lok. 335 major – starszeństwo z 1 lipca 1925 i lok. 74 podpułkownik – 24 grudnia 1929 ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1930 i lok. 40Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 21 z 24.12.1929 r., s. 439. pułkownik – starszeństwo z dniem 19 marca 1938
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 982 – 17 maja 1921Dekret Wodza Naczelnego L. 2980 z 17 maja 1921 r. Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 21, poz. 820 Krzyż Niepodległości – 24 października 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych czterokrotnie nr 21855 Złoty Krzyż Zasługi – 11 marca 1932 „za zasługi na polu sportu strzeleckiego” Srebrny Krzyż Zasługi – 16 marca 1928M.P. z 1928 r. nr 65, poz. 89 „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 – 1928 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości – 1928 Odznaka „Za wierną służbę” Order Orła Białego IV klasy (Jugosławia)
Upamiętnienie W maju 2009 w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, przy Zespole Placówek Oświatowych nr 1 - Publiczne Gimnazjum nr 1 we Włoszczowie przy ul. Partyzantów 24, został zasadzony Dąb Pamięci honorujący Józefa Peckę.
Zobacz też
awanse generalskie oficerów II Rzeczypospolitej Polskiej z 2007 jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie
Przypisy
Bibliografia
Rocznik Oficerski 1924, s. 180, 355. Rocznik Oficerski 1924, s. 39, 179. Rocznik Oficerski 1932, s. 23, 595.
Kategoria:Członkowie Polskich Drużyn Strzeleckich Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1919–1939) Kategoria:Dowódcy 58 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Dowódcy pułku KOP „Zdołbunów” Kategoria:Ludzie urodzeni w Tarnowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Za wierną służbę” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie – ofiary zbrodni katyńskiej – mianowani generałami Wojska Polskiego III Rzeczypospolitej Kategoria:Oficerowie 23 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie dowództwa 38 Dywizji Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie piechoty Korpusu Ochrony Pogranicza Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Charkowie Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Orła Białego (Serbia) Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu na Piatichatkach w Charkowie Kategoria:Pułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Łowczówkiem 1914 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1895 Kategoria:Zastępcy dowódcy 67 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze Legionów Polskich 1914–1918