Teodor Konstanty Orzechowski BibersteinBibersteinowie pochodzili ze Szwajcarii. Ich praprzodek w 938 otrzymał ziemię w hrabstwie Argowia od cesarza Ottona I. Pierwszy z Bibersteinów, który znalazł się na ziemiach polskich, uratował na polowaniu Bolesława Śmiałego z łap niedźwiedzia. Herbem rodu był czerwony róg jeleni o czterech lub pięciu porożach, wyrastających w lewą stronę, na złotym polu, do którego w Polsce z czasem dodano drugi róg - bawoli, czarny w polu czerwonym. Stąd powstała odmiana, herb zwany Rogalą. Według legendy herbowej Rogalitów książę Bolesław Krzywousty podróżujący z niewielkim pocztem rycerzy, miał niespodziewanie natknąć się na stado turów, rycerz Biberstein gołymi rękami złapał tura za rogi i bez niczyjej pomocy wyłamał zwierzęciu róg. Tur uciekł a Biberstein oddał róg księciu herbu Rogala (zm. 1730) – działacz kalwiński i parlamentarny, prawnik, podstoli lubelski, kasztelan małogoski.
Rodzina Był synem Pawła Bogusława (zm. 1694). Miał dwóch braci Jana Karola, chorążego lubelskiego (zm. 1699) i Krzysztofa Władysława. Do Orzechowskich należały Bełżyce wraz z okolicznymi wsiamiPodczas reformacji, w XVI i XVII wieku zbór w Bełżycach należał do ważniejszych ośrodków małopolskiego kalwinizmu, był miejscem zjazdów i synodów, aż do połowy XVII w.. Teodor Konstanty Orzechowski był prawnukiem marszałka sejmu elekcyjnego i patrona braci polskich Pawła Orzechowskiego, co można zobrazować następująco: Jan Orzechowski, kasztelan chełmski, kalwinista, zm. 1567 Paweł Orzechowski, ur. ok. 1550, podkomorzy chełmski, starosta suraski, arianin, patron braci polskich, zm. 1612był właścicielem 3 miast (Bełżyce, Piaski i Rejowiec) i posiadał 23 wsie pełne, 4 wsie częściowe oraz 2 kamienice w Lublinie; w posiadłości Krupe ufundował zbór ariański oraz okazały zamek, którego ruiny zachowały się do dziś; zmarł w Krupem koło Chełma i został pochowany w piramidalnym grobowcu pod wsią Krynica, wśród okolicznych mieszkańców krąży legenda o tajemniczej postaci szlachcica w kontuszu, który nocą do dziś błąka się po kaplicy grobowej zwanej Grobiskiem, nieopodal zamku w Krupem. Czy to Paweł Orzechowski ? Paweł Orzechowski (młodszy), arianin, kalwinUfundował zbór kalwiński w Bełżycach, opiekował się szkołą kalwińską w tym mieście i został jej scholarem, Zbudował pałace w Wojciechowie i w Gardzienicach koło Piask Luterskich, poseł na Sejm, zm. 1632 Paweł Bogusław Orzechowskiw czasie „potopu szwedzkiego” przeszedł na stronę wroga, miał ujawniać tajemnice, informować o drogach i przejściach, urządzał zajazdy na okoliczne wsie, w 1662 r. przeżył wypędzenie arian z Bełżyc, był wielokrotnie posłem lubelskim na sejm, chorąży lubelski, działacz kalwiński, zm. 1694 Teodor Konstanty Orzechowski zm. 1730 thumb|300px|right|Renesansowy zamek bastionowy w Krupem, własność Orzechowskich do roku 1644
Kariera 1673 - studiuje na Uniwersytecie Viadrina we Frankfurcie nad OdrąAlma Mater Viadrina we Frankfurcie nad Odrą została założona w 1506 r., Orzechowski zapewne studiował prawo 1690 – ożenił się z Marianną z Zielińskich. Ze związku tego urodził się syn Paweł. 3 kwietnia 1694 – w wyniku podziału majątku otrzymuje 6 wsi pełnych i 1 częściową położonych wokół Bełżyc, otrzymuje też bibliotekę bełżycką 1699 – był deputatem do sądów kapturowych województwa lubelskiego, w roku następnym był elektorem z tegoż województwa, thumb|150px|left|Wieża Ariańska w Wojciechowie (obecnie siedziba jedynego w Polsce Muzeum Kowalstwa) w styczniu 1702 roku podpisał akt pacyfikacji Wielkiego Księstwa LitewskiegoDiariusz Sejmu Walnego Warszawskiego 1701-1702, Warszawa 1962, s. 306.. 1701 – jako podstoli lubelski był posłem na sejm 1701/1702Wiesław Bondyra, Tarłowie i szlachta województw lubelskiego w pierwszej połowie XVIII wieku, w: Tarłowie. Rola i znaczenie rodziny w dziejach ogólnonarodowych i lokalnych XVI-XIX wieku, Janowiec nad Wisłą 2006, s. 74. wraz z Janem Gałęzowskim, pisarzem ziemskim lubelskim wykupił w czasie wojny północnej od Szwedów księgi grodzkie lubelskie i Trybunału Lubelskiego i ulokował je w twierdzy zamojskiej; otrzymał za to nagrodę od sejmu lubelskiego. kontynuował tradycje rodu i był protektorem zborów kalwińskich, obwiniany i nękany różnymi pozwami sądowymi, ma liczne procesy o dziesięcinę, prowadzi spór majątkowy z Felicjanem Gałęzowskim, który w roku 1713 kupił Bełżyce, spór ten z czasem przekształcił się w konflikt na tle wyznaniowym 1725 - jest fundatorem późnobarokowego kościoła drewnianego pw. św. Teodora w WojciechowieKościół wykonany jest w całości z drewna modrzewiowego, ma we wnętrzu barokowy ołtarz główny i rokokowe ołtarze boczne. Znajdują się w nich bezcenne kurdybany – tłoczone skóry, dekorowane bogatym ornamentem, malowane i złocone. Wraz z kościołem wzniesiono, zachowaną do dziś drewnianą dzwonnicę, prowadzi korespondencję z franciszkaninem ks. Łapczyńskim, postanawia przejść na katolicyzm, 1726 – dekretem trybunalskim zobowiązany zostaje do spalenia swej biblioteki, dekretowi temu się nie podporządkowujeW roku 1727 August II wyrok uchylił, gdyż orzeczenie specjalnej komisji nie stwierdziło faktu istnienia w bibliotece książek przeciwnych religii katolickiej, 1727 – przechodzi na katolicyzmO jego nawrócenie zabiegał biskup krakowski Konstanty Felicjan Szaniawski, wcześniej uczynił to jego syn Paweł (1726) i zięć. Przy kalwinizmie pozostają jego żona, córki i synowa, które dalej patronują zborowi kalwińskiemu. 15 czerwca 1729 - otrzymuje kasztelanię małogoską, umiera w roku 1730, pochowany zostaje w WojciechowieW Wieży Ariańskiej w Wojciechowie znajduje się jedyne w Polsce Muzeum Kowalstwa, w którym można jeszcze zobaczyć odchodzącą w przeszłość sztukę podkuwania konia. W 1778 roku Orzechowscy sprzedali Wojciechów.
Zobacz też Protestantyzm na Lubelszczyźnie Kalwinizm Zbór kalwiński w Bełżycach Kasztelani i starostowie małogoscy
Przypisy
Bibliografia Polski Słownik Biograficzny, t. 24, s. 295-296
Linki zewnętrzne Kościół Ewangelicko-Reformowany (kalwinizm) w Polsce Bełżyce Sejm dawnej Polski
Ci wielcy Polacy to nasza rodzina
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu we Frankfurcie nad Odrą Kategoria:Fundatorzy obiektów sakralnych I Rzeczypospolitej Kategoria:Kasztelanowie małogoscy Teodor Konstanty Kategoria:Podstolowie lubelscy Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1701/1702 Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Senatorowie za panowania Augusta II Mocnego Kategoria:Sygnatariusze aktu pacyfikacji Wielkiego Księstwa Litewskiego 1702 Kategoria:Szlachta kalwińska w Polsce (I Rzeczpospolita) Kategoria:Urodzeni w XVII wieku Kategoria:Urzędnicy ziemscy I Rzeczypospolitej Kategoria:Zmarli w 1730