200px|thumb|Grób Władysława Fiszdona na cmentarzu Powązkowskim Władysław Fiszdon (ur. 12 czerwca 1912 w Kozinie na Wołyniu, zm. 25 października 2004 w Warszawie) – polski matematyk, członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk, profesor doktor inżynier.

Życiorys Syn Maksymiliana „za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie przemysłu maszynowego”.. Absolwent Faculté des Sciences Uniwersytetu Paryskiego na Sorbonie i École Nationale Supérieure d’Aéronautique w Paryżu, gdzie w 1935 roku uzyskał dyplom inżyniera lotnictwa. W Polsce w latach 1936–1939 pracował w Lubelskiej Wytwórni Samolotów, brał udział w pracach przy konstruowaniu samolotów LWS-6 Żubr i LWS-3 Mewa.

W czasie wojny przebywał we Francji, gdzie pracował przy obliczeniach flatteru myśliwca Dewoitine D.520. Od 1940 r. pracował w Wielkiej Brytanii w Royal Aircraft Establishment w Farnborough. Otrzymał numer rejestracyjny RAF 784383 i polski P-1860. Rozwiązał problem drgań i wytrzymałości konstrukcji samolotów Hurricane, na których zamontowano po dwa działka 40 mm do zwalczania niemieckich czołgów w Afryce. Hurricany zniszczyły wiele czołgów, co miało ogromny wpływ na sukcesy aliantów w walce z niemieckimi wojskami gen. Rommla. Udoskonalił też konstrukcję samolotów Mosquito. W czasie wojny uzyskał licencję pilota wojskowego i stopień majora RAF.

Po powrocie do kraju zorganizował Instytut Lotnictwa w 1946 r. i został jego pierwszym dyrektorem. W 1948 roku brał udział w opracowaniu projektu samolotu myśliwskiego ITL M.48, aerofotogrametrycznego ITL Aerofoto 48, bezzałogowego samolotu rozpoznawczego SWS Upiór oraz kierowanej bomby ślizgowej BSS (BSK). W 1951 r. uzyskał stopień doktora na Politechnice Warszawskiej, na której wykładał w latach 1947–1969. Był pierwszym dziekanem nowo utworzonego Wydziału Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej. Od 1955 r. pracował również w Instytucie Podstawowych Problemów Techniki PAN, gdzie w latach 1961–1980 pełnił funkcję kierownika Zakładu Mechaniki Cieczy i Gazów, od 1978 był zastępcą, a w latach 1981–1983 przewodniczącym Rady Naukowej Instytutu. Członek założyciel (1958) Polskiego Towarzystwa Mechaniki Teoretycznej i Stosowanej. Był członkiem Polskiej Akademii Nauk (1960 członek korespondent, 1969 członek rzeczywisty). W 1970 r. został profesorem zwyczajnym Uniwersytetu Warszawskiego, a w latach 1980–1981 był prorektorem UW. Jako emerytowany profesor spędził kilka lat w Max-Planck Institut für Strömungsforschung w Getyndze, gdzie zajmował się problemami nadciekłości i kwantową turbulencją.

Według zasobów archiwalnych był zarejestrowany jako kontakt operacyjny Służby Bezpieczeństwa PRLSpętana akademia, Polska Akademia Nauk w dokumentach władz PRL, materiały Służby Bezpieczeństwa (1967–1987), wybór, wstęp i opracowanie: Patryk Pleskot, Tadeusz Paweł Rutkowski, t. I, Warszawa 2009, s. 278..

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 101-6-23).

Ordery i odznaczenia

Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (25 stycznia 1954) Medal Lotniczy Złoty Krzyż Zasługi (30 września 1952) „za zasługi położone w pracy naukowej i dydaktyczno-wychowawczej”. Medal 10-lecia Polski Ludowej (4 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 4 stycznia 1955 r. nr 0/11 - na wniosek Ministra Przemysłu Maszynowego.

Nagrody

Nagroda Państwowa II stopnia (zespołowa) „za opracowanie ważnej dla kraju produkcji” (1955)

Przypisy

Linki zewnętrzne Biografia

Kategoria:Członkowie rzeczywiści PAN Kategoria:Ludzie związani z Wołyniem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Lotniczym Kategoria:Odznaczeni Odznaką Nagrody Państwowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy fizycy XX wieku Kategoria:Polscy fizycy XXI wieku Kategoria:Polscy konstruktorzy lotniczy Kategoria:Polscy matematycy XX wieku Kategoria:Polscy matematycy XXI wieku Kategoria:Porucznicy Polskich Sił Powietrznych Kategoria:Pracownicy Instytutu Podstawowych Problemów Techniki PAN Kategoria:Urodzeni w 1912 Kategoria:Zmarli w 2004