thumb|Pomorska Brygada ON thumb|Obrona Narodowa w 1939 Pomorska Brygada Obrony Narodowej – brygada Obrony Narodowej Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej.
Historia brygady Na podstawie rozkazu L.dz. 1601/Tjn.ON.I Departamentu Piechoty Ministerstwa Spraw Wojskowych z dnia 2 maja 1939 roku istniejące od niespełna dwóch lat dowództwo Pomorskiej Brygady ON w Toruniu zostało przemianowane na dowództwo Chełmińskiej Brygady ON. Równocześnie z dniem 31 maja 1939 roku zorganizowano nowe dowództwo Pomorskiej Brygady ON w Świeciu. W maju 1939 roku na stanowisko dowódcy brygady został wyznaczony pułkownik piechoty Kazimierz Tadeusz Majewski, dotychczasowy długoletni dowódca 38 pułku piechoty Strzelców Lwowskich w PrzemyśluDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 2 z 26 stycznia 1934 roku, s. 23, sprostowano imiona pułkownika Majewskiego z „Tadeusz I” na „Kazimierz Tadeusz”..
Dowódcy Pomorskiej Brygady ON podporządkowano cztery istniejące od 1937 roku bataliony ON: Czerski, Kościerski, Starogardzki i Tucholski, które przeformowano na etat batalionu ON typ II. W maju 1939 roku został sformowany Świecki batalion ON według etatu batalionu ON typ IV. W pierwszej połowie czerwca 1939 roku został utworzony Koronowski batalion ON według etatu batalionu ON typ S.
Pomorska Brygada ON w kampanii wrześniowej W kampanii wrześniowej dowództwo brygady występowało jako dowództwo Zgrupowania „Chojnice”, w składzie którego znalazły się dwa wywodzące swój rodowód z Obrony Narodowej batalion piechoty nr 81 i batalion piechoty nr 85 .
W skład Oddziału Wydzielonego „Kościerzyna” wszedł batalion piechoty nr 84 wywodzący swój rodowód z Obrony Narodowej. 1 września dowódcy oddziału podporządkowany został również II Gdyński batalion ON.
Obie jednostki taktyczne wraz z Pomorską BK tworzyły Grupę Osłonową „Czersk” pod dowództwem generała brygady Stanisława Grzmot-Skotnickiego.
W skład Oddziału Wydzielonego „Wisła” wszedł batalion piechoty nr 82 wywodzący swój rodowód z Obrony Narodowej, bronił odcinka na południe od Tczewa. Po walkach w rejonie Tczewa i Saratowic Górnych udało mu się wydostać z okrążenia i przejść w rejon Chełmna.
Koronowski Batalion ON został przydzielony do 22 pułku piechoty podporządkowanego 9 Dywizji Piechoty. Batalion wraz 22 pp 1 i 2 września bronił linii jezior koronowskich. 3 września przebywał na przedmościu bydgoskim. Wycofał się w składzie 22 pp z przedmościa bydgoskiego w nocy 3/4 września tocząc potyczki z niemieckimi dywersantami na przedmieściach Bydgoszczy. Prowadził przez następne dni z 22 pp działania opóźniające cofając się w okolice Włocławka. 11 września wcielony do 22 pp do I batalionu pułku. Dzielił w składzie tego pułku dalsze jego losy.
Świecki batalion ON w przydzielony od 30 sierpnia do składu Oddziału Wydzielonego „Grudziądz” podlegającego dowódcy 16 Dywizji Piechoty. W składzie OW walczył 1, 2 i 3 z powodzeniem prowadząc obronę na północ od Grudziądza i przebijał się przez Grudziądz przez wkraczające oddziały niemieckie. Poniósł znaczne straty osobowe, poległych i zaginionych, w tym dowódcę batalionu mjr. Stanisława Dobrzańskiego.4 września resztki batalionu wcielone w skład batalionów 65 pułku piechoty. Organizacja pokojowa brygady w czerwcu 1939 roku Dowództwo Pomorskiej Brygady ON dowódca brygady – płk piech. Kazimierz Tadeusz Majewski oficer sztabu – mjr piech. Tadeusz Zglenicki Tucholski batalion ON Starogardzki batalion ON Czerski batalion ON Kościerski batalion ON Koronowski batalion ON Świecki batalion ON
Przypisy
Bibliografia
Konrad Ciechanowski, Armia „Pomorze”, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1983, .
Tadeusz Jurga, Wojsko Polskie : krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 7, Regularne jednostki Wojska Polskiego w 1939 : organizacja, działania bojowe, uzbrojenie, metryki związków operacyjnych, dywizji i brygad, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1975. Eugeniusz Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939. Próby modernizacji i rozbudowy, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1964.
Kategoria:Armia „Pomorze” Kategoria:Brygady Obrony Narodowej Kategoria:Historia Pomorza Gdańskiego Kategoria:Historia Świecia Kategoria:Jednostki Wojska Polskiego o nazwie wyróżniającej Pomorska Kategoria:Oddziały polskie walczące w bitwie o Pomorze Kategoria:Wojsko Polskie w Świeciu