Dochody budżetu państwa – podstawowa forma środków finansowych gromadzonych na rachunkach funduszy publicznych. Do źródeł dochodów budżetu państwa są zaliczane dochody innych podmiotów, a ich przejęcie przez władzę publiczną (budżet państwa) ma charakter ostateczny. Dochody budżetu państwa stanowią definitywne, bezzwrotne zasilenie finansowe władz publicznych, a ich wydatkowanie oznacza ostateczne zużycie przez władzę publiczną. Katalog źródeł dochodów budżetu państwa, jest zawarty w art. 111 ustawy o finansach publicznych i nie jest zamknięty (ustawa w wielu miejscach odsyła do odrębnych przepisów).
Zgodnie z art. 111 ustawy o finansach publicznych do dochodów budżetu państwa zalicza się następujące pozycje: podatki i opłaty, w części, która zgodnie z odrębnymi ustawami nie stanowi dochodów jednostek samorządu terytorialnego, przychodów państwowych funduszy celowych oraz innych jednostek sektora finansów publicznych; cła; wpłaty z zysku przedsiębiorstw państwowych oraz jednoosobowych spółek Skarbu Państwa; wpłaty z tytułu dywidendy; wpłaty z zysku Narodowego Banku Polskiego; wpłaty nadwyżki środków finansowych agencji wykonawczych; dochody pobierane przez państwowe jednostki budżetowe, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej; dochody z najmu i dzierżawy oraz z innych umów o podobnym charakterze, dotyczące składników majątkowych Skarbu Państwa, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej; odsetki od środków zgromadzonych na rachunkach bankowych państwowych jednostek budżetowych lub organów władzy publicznej, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej; odsetki od lokat terminowych ustanowionych ze środków zgromadzonych na centralnym rachunku bieżącym budżetu państwa; odsetki od udzielonych z budżetu państwa pożyczek krajowych i zagranicznych; grzywny, mandaty i inne kary pieniężne, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej; spadki, zapisy i darowizny w postaci pieniężnej na rzecz Skarbu Państwa; dochody ze sprzedaży majątku, rzeczy i praw, niestanowiące przychodów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 4 lit. a i b, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej; inne dochody określone w odrębnych ustawach lub umowach międzynarodowych; środki europejskie i środki, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 5 lit. a i b, na realizację projektów pomocy technicznej oraz środki, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4 lit. b tiret drugie, pkt 5 lit. c i d oraz pkt 6, po ich przekazaniu na rachunek dochodów budżetu państwa; odsetki wykupywane przez nabywców obligacji skarbowych lub nadwyżka wynikająca z różnicy pomiędzy ceną emisyjną a wartością nominalną zbywanych obligacji skarbowych.
Podział Można spotkać się z różnymi podziałami dochodów budżetu państwa: podział na dochody bezzwrotne i zwrotne: Do dochodów bezzwrotnych, za które nie uzyskujemy żadnego bezpośredniego świadczenia zwrotnego ze strony państwa, zaliczamy przede wszystkim wpływy z podatków, ceł i opłat. Z kolei do dochodów zwrotnych zaliczymy pożyczki krajowe i zagraniczne, gdzie skarb państwa jest zobowiązany do spłaty długu wobec kredytodawcy. podział na dochody podatkowe i niepodatkowe: Dochody podatkowe można podzielić na dochody z podatków pośrednich (np. podatek od towarów i usług, podatek akcyzowy, podatek od gier) oraz podatków bezpośrednich (np. podatek dochodowy od osób fizycznych czy podatek dochodowy od osób prawnych). Z kolei dochody niepodatkowe, do których zalicza się opłaty, wpływy z ceł, dywidendę, wpłaty z zysku NBP, grzywny, mandaty i inne kary pieniężne. podział na krajowe (podatki, cła) i zagraniczne (takie jak zagraniczne pożyczki, czy też odsetki od udzielonych pożyczek).
Bibliografia Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych () – art. 111. B. Pietrzak, Z. Polański, B. Woźniak, System finansowy w Polsce. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 2003.
Linki zewnętrzne Leksykon budżetowy Biura Analiz Sejmowych – Dochody budżetowe, sejm.gov.pl. [dostęp: 2015-12-09]
Kategoria:Finanse publiczne